Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in \u00e2yetlerin tefsirinde hata etti\u011fi yerler de olmu\u015ftur. Bu da onun bir insan olmas\u0131 ve vahiy almamas\u0131 sebebiyle gayet tabii bir \u015feydir. Buna dair tesbit edebildi\u011fimiz birka\u00e7 misal \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
a) Ras\u00fblullah (s.a.v) ensardan bir zat ile Sak\u00eefli birini karde\u015f yapm\u0131\u015ft\u0131. Sakifli bir gazveye \u00e7\u0131kt\u0131, ensar\u00eeyi geride kalan ailelere bakmas\u0131 i\u00e7in Medine\u2019de b\u0131rakt\u0131. Ensar\u00ee bir g\u00fcn onlara et ald\u0131. Sak\u00eefli karde\u015finin han\u0131m\u0131 ondan almak isteyince arkas\u0131ndan odaya girip elini \u00f6pt\u00fc. Sonra \u00e7ok pi\u015fman oldu. D\u00f6n\u00fcp ba\u015f\u0131na toprak sa\u00e7t\u0131 ve ba\u015f\u0131n\u0131 al\u0131p da\u011flara gitti. Sakifli d\u00f6n\u00fcnce ensar\u00ee onu kar\u015f\u0131lamad\u0131. Sakifli han\u0131m\u0131na karde\u015fini sordu, o da; \u201cAllah kimseye onun gibi bir karde\u015f vermesin!\u201d dedi ve olanlar\u0131 anlatt\u0131. Ensar\u00ee da\u011flarda tevbe ve isti\u011ffar ederek tesbih ediyor, nafile namazlar k\u0131l\u0131yordu. Sakifli onu aramaya \u00e7\u0131kt\u0131. Onu bulup, bir tesell\u00ee ve \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolu g\u00f6stermesi \u00fcmidiyle Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019e getirdi. Ensar\u00ee; \u201cHel\u00e2k oldum\u201d dedi ve olanlar\u0131 anlatt\u0131. Eb\u00fb Bekir; \u201cYaz\u0131klar olsun sana! Allah Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n, bir g\u00e2ziye yap\u0131lan k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe, mukim birine yap\u0131landan daha fazla gazapland\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyor musun?!\u201d dedi. Onlar da Hz. \u00d6mer\u2019in yan\u0131na vard\u0131lar. O da ayn\u0131 \u015feyleri s\u00f6yledi. Oradan da ayr\u0131l\u0131p Nebiyy-i Ekrem\u2019in huzuruna geldiler. O da ayn\u0131 s\u00f6zleri s\u00f6yledi. Bunun \u00fczerine Allah Te\u00e2l\u00e2 \u015fu \u00e2yet-i kerimeyi inz\u00e2l buyurdu: \u201cYine onlar ki, bir k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapt\u0131klar\u0131nda, ya da kendilerine zulmettiklerinde Allah\u2019\u0131 hat\u0131rlay\u0131p g\u00fcnahlar\u0131ndan dolay\u0131 hemen tevbe-isti\u011ffar ederler. Zaten g\u00fcnahlar\u0131 Allah\u2019tan ba\u015fka kim ma\u011ffiret edebilir ki! Bir de onlar, i\u015fledikleri k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerde, bile bile \u0131srar etmezler.\u201d<\/b>[1]<\/a><\/b><\/p>\n Benzer bir rivayet de \u015f\u00f6yledir: At\u00e2\u2019dan gelen rivayete g\u00f6re bir kad\u0131n, un sat\u0131n almak \u00fczere bir adam\u0131n yan\u0131na girmi\u015f, o da tutup kad\u0131n\u0131 \u00f6pm\u00fc\u015ft\u00fc. Ama akabinde hemen elleri yan\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc, yapt\u0131\u011f\u0131na pi\u015fman oldu. Gelip Hz. \u00d6mer\u2019e durumunu sordu. \u00d6mer; \u201cSak\u0131n o kad\u0131n, Allah yolunda gazaya giden bir gazinin han\u0131m\u0131 olmas\u0131n?\u201d dedi. Adam; \u201cEvet, fiilen o bir gazinin han\u0131m\u0131\u201d diye cevap verdi. \u00d6mer bir \u015fey demedi, birlikte Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in yan\u0131na gittiler, o da \u00d6mer\u2019in dedi\u011fi gibi dedi ve bu sefer \u00fc\u00e7\u00fc birlikte Ras\u00fbl-i Ekrem\u2019in huzuruna gelip durumu anlatt\u0131lar. Allah Ras\u00fbl\u00fc de \u00d6mer ve Eb\u00fb Bekir\u2019in s\u00f6ylediklerini s\u00f6yledi ve susup bir cevap vermedi. Bunun \u00fczerine Allah Te\u00e2l\u00e2; \u201cG\u00fcnd\u00fcz\u00fcn iki taraf\u0131nda, gecenin de yak\u0131n saatlerinde dosdo\u011fru namaz k\u0131l. \u00c7\u00fcnk\u00fc yap\u0131lan iyi ameller, k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri giderir…\u201d<\/b>[2]<\/a> \u00e2yet-i kerimesini indirdi.[3]<\/a><\/p>\n Bu olaylarda Eb\u00fb Bekir (r.a) insanlara tevbe yolunu g\u00f6stermedi\u011fi, herhangi bir tesell\u00ee kap\u0131s\u0131 a\u00e7mad\u0131\u011f\u0131, aksine \u00fcmitsizli\u011fe sevketti\u011fi i\u00e7in, mur\u00e2d-\u0131 il\u00e2hiye isabet edememi\u015f say\u0131labilir.<\/p>\n b) Bu ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda verilebilecek en g\u00fczel misal ise \u015fu h\u00e2disedir: Ras\u00fblullah (s.a.v) Bedir\u2019de al\u0131nan esirlerin durumunu Hz. Eb\u00fb Bekir, \u00d6mer ve Ali ile isti\u015fare etmi\u015fti. Eb\u00fb Bekir (r.a); \u201cY\u00e2 Ras\u00fblall\u00e2h! Fidye alal\u0131m. Bu mal bizim i\u00e7in k\u00e2firlere kar\u015f\u0131 bir kuvvet olur ve umulur ki Allah Te\u00e2l\u00e2 onlar\u0131 \u0130sl\u00e2m\u2019a hidayet eder\u201d dedi. Ras\u00fblullah (s.a.v); \u201cEy Hatt\u00e2b o\u011flu! Senin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn nedir?\u201d<\/i> diye sordu. \u00d6mer (r.a); \u201cHay\u0131r vallahi y\u00e2 Ras\u00fblallah! Ben, Eb\u00fb Bekir\u2019in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde de\u011filim. Onlar\u0131n boyunlar\u0131n\u0131 vurmam\u0131za izin verin. Bana m\u00fcsaade buyur, (akrabamdan) filan\u0131n boynunu vuray\u0131m. Ali\u2019ye m\u00fcsaade buyur, karde\u015fi Ak\u00eel\u2019in boynunu vursun. Hamza\u2019ya m\u00fcsaade buyur, karde\u015fi falan\u0131n boynunu vursun. T\u00e2 ki Allah Te\u00e2l\u00e2, kalblerimizde m\u00fc\u015friklere kar\u015f\u0131 bir yumu\u015fakl\u0131k ve zaaf bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131kars\u0131n. Bu esirler m\u00fc\u015friklerin \u00f6nderleri, k\u00fcfr\u00fcn eleba\u015flar\u0131d\u0131r\u201d dedi. Ras\u00fblullah (s.a.v), Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne meylederek esirleri fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda serbest b\u0131\u00adrakt\u0131. Fidye \u00f6deyemeyecek durumda olanlar da kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131. Ancak esirlerin okur-yazar olanlar\u0131ndan fidye kabul edilmedi. Onlardan her biri, on Medineli \u00e7ocu\u011fa okuma-yazma \u00f6\u011frettikten sonra h\u00fcrriyetine kavu\u015ftu.<\/p>\n H\u00e2disenin sonras\u0131n\u0131 Hz. \u00d6mer \u015f\u00f6yle anlat\u0131r: \u201cSabahleyin Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn yan\u0131na geldi\u011fimde, o ve Eb\u00fb Bekir oturmu\u015flar a\u011fl\u0131yorlard\u0131; \u00abY\u00e2 Ras\u00fblallah! Seni ve arkada\u015f\u0131n\u0131 a\u011flatan \u015fey nedir? Bana da s\u00f6yleyiniz de e\u011fer a\u011flanacak bir \u015feyse ben de a\u011flayay\u0131m, \u00f6yle de\u011filse yine de sizin a\u011flaman\u0131za i\u015ftirak etmeye \u00e7al\u0131\u015fay\u0131m\u00bb dedim. Ras\u00fblullah (s.a.v); \u00ab\u015eu arkada\u015flar\u0131n\u0131n esirlerden ald\u0131\u011f\u0131 fidyeler sebebiyle vay benim ba\u015f\u0131ma gelene! U\u011frayacaklar\u0131 azab\u0131n \u015fu yan\u0131mdaki a\u011fa\u00e7tan daha yak\u0131n oldu\u011fu bana g\u00f6sterildi\u00bb<\/i> buyurdu.\u201d[4]<\/sup><\/sup><\/a><\/p>\n Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) esirlerin hidayetini \u00fcmit ederek Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc tercih etmi\u015f ve onlar\u0131n serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131n\u0131 istemi\u015fti. L\u00e2kin Allah Te\u00e2l\u00e2: \u201cBir neb\u00eenin, d\u00fcnyada zafer kazan\u0131p k\u00fcfr\u00fc zelil k\u0131lmad\u0131k\u00e7a, esirler edinip onlar\u0131 fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda serbest b\u0131rakmas\u0131 uygun d\u00fc\u015fmez. Siz d\u00fcnya meta\u0131n\u0131 istiyorsunuz. Allah ise \u00e2hireti kazanman\u0131z\u0131 istiyor. Allah Az\u00eez\u2019dir, Hak\u00eem\u2019dir. Allah taraf\u0131ndan \u00f6nceden verilmi\u015f bir h\u00fck\u00fcm olmasayd\u0131, ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z fidyeden \u00f6t\u00fcr\u00fc size mutlaka b\u00fcy\u00fck bir azap dokunurdu. Art\u0131k elde etti\u011finiz ganimetten hel\u00e2l ve temiz olarak yeyin. Ve Allah\u2019tan korkun. \u015e\u00fcphesiz ki Allah ma\u011ffiret ve merhamet edendir\u201d<\/b> buyurdu.[5]<\/a><\/p>\n Hz. Eb\u00fb Bekir esirlerin serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131n\u0131 teklif ederek bu konudaki ilahi murada isabet edemedi. Ancak niyeti samimi oldu\u011fu i\u00e7in Allah\u2019\u0131n aff\u0131na ve rahmetine kavu\u015ftu. <\/b><\/p>\n c) Bu konuda zikredilebilecek \u015f\u00f6yle bir rivayet de vard\u0131r: Muk\u00e2til b. S\u00fcleyman\u2019a g\u00f6re Nasr s\u00fbresi n\u00e2zil olunca Neb\u00ee (s.a.v) onu Eb\u00fb Bekir ve \u00d6mer\u2019e okudu onlar sevindiler. Abdullah b. Abbas i\u015fitince a\u011flamaya ba\u015flad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu s\u00fbre Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn vefat\u0131n\u0131 haber veriyordu.[6]<\/a> Muk\u00e2til bu rivayeti senedsiz olarak verdi\u011fi i\u00e7in s\u0131hhati konusunda bir \u015fey s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. E\u011fer sahihse Hz. Eb\u00fb Bekir bu s\u00fbrenin tefsiri konusunda isabet edememi\u015f, hakiki m\u00e2nay\u0131 yakalayamam\u0131\u015ft\u0131r diyebiliriz. Ancak bu rivayetin sahih rivayetlere ters d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyebiliriz. Daha \u00f6nce, hi\u00e7 kimse farketmezken Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn baz\u0131 s\u00f6zlerinden onun vefat\u0131n\u0131 anlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 nakletmi\u015ftik.[7]<\/a> Dolay\u0131s\u0131yla Muk\u00e2til\u2019in nakletti\u011fi rivayetin Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in ilm\u00ee ve irf\u00e2n\u00ee \u015fahsiyetiyle uyu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 kanaatindeyiz.<\/p>\n Hz. Eb\u00fb Bekir bir insand\u0131r. Ne kadar bilgili ve firasetli olursa olsun hata etmesi normaldir. Bir insan\u0131n her\u015feyi do\u011fru bilmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir, mutlaka baz\u0131 \u015feyleri yanl\u0131\u015f bilir veya hata eder. M\u00fchim olan hatay\u0131 farkettikten sonra onda \u0131srar etmemektir. Hz. Eb\u00fb Bekir i\u00e7in ise b\u00f6yle bir \u015fey s\u00f6zkonusu de\u011fildir.<\/p>\n [1]<\/a> \u00c2l-i \u0130mr\u00e2n 3\/135. Be\u011fav\u00ee, II, 106. Kr\u015f. Muk\u00e2til b. S\u00fcleyman, I, 302.<\/i><\/p>\n<\/div>\n [2]<\/a> H\u00fbd 11\/114.<\/p>\n<\/div>\n [3]<\/a> Taber\u00ee, Tefs\u00eer,<\/i> XV, 525, 526.<\/p>\n<\/div>\n
\n