\u0130bn-i Abb\u00e2s (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n
\u201cRas\u00fblullah Efendimiz (s.a.v) Kurey\u015f\u2019e:<\/p>\n
\u00ab\u2013Ey Kurey\u015f cemaati! Allah\u2019tan ba\u015fka tap\u0131lan \u015feylerde hay\u0131r yoktur!\u00bb<\/i> buyurmu\u015flard\u0131.<\/p>\n
Kurey\u015f, Hristiyanlar\u0131n \u0130s\u00e2 bin Meryem\u2019e ibadet ettiklerini biliyorlard\u0131. Bu sebeple:<\/p>\n
\u00ab\u2013Ey Muhammed! Sen demiyor musun ki \u0130sa neb\u00ee idi ve Allah\u2019\u0131n s\u00e2lih kullar\u0131ndan biri idi. E\u011fer s\u00f6z\u00fcnde s\u00e2d\u0131k isen o zaman onlar\u0131n ilahlar\u0131 sizin dedi\u011finiz gibidir!\u00bb<\/p>\n
Bunun \u00fczerine Allah -azze ve celle- \u015fu \u00e2yet-i kerimeyi inz\u00e2l buyurdu:<\/p>\n
\u00abMeryem o\u011flu \u0130sa, bir misal olarak anlat\u0131l\u0131nca Sen\u2019in kavmin hemen ba\u011fr\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131lar. \u00abBizim ilahlar\u0131m\u0131z m\u0131 hay\u0131rl\u0131, yoksa o mu?\u00bb dediler. Bunu sana ancak tart\u0131\u015fmak i\u00e7in s\u00f6ylediler. Do\u011frusu onlar kavgac\u0131 bir toplumdur. O, sadece kendisine nimet verdi\u011fimiz ve \u0130srailo\u011fullar\u0131\u2019na \u00f6rnek k\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir kuldur. E\u011fer dileseydik, i\u00e7inizden, yery\u00fcz\u00fcnde yerinize ge\u00e7ecek melekler yarat\u0131rd\u0131k. \u015e\u00fcphesiz ki o (\u0130sa), k\u0131yametin (ne zaman kopaca\u011f\u0131n\u0131n) bilgisidir. Ondan hi\u00e7 \u015f\u00fcphe etmeyin ve bana uyun; \u00e7\u00fcnk\u00fc bu, dosdo\u011fru yoldur.\u00bb<\/b> (ez-Zuhruf, 57-61)<\/p>\n
\u00c2yet-i kerimenin \u00abO, k\u0131yametin (ne zaman kopaca\u011f\u0131n\u0131n) bilgisidir.\u201d <\/b>k\u0131sm\u0131, K\u0131yamet G\u00fcn\u00fc\u2019nden \u00f6nce \u0130sa bin Meryem<\/b>\u2019in ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etmektedir.\u201d (Ahmed, I, 317-318)<\/p>\n
\u0130bn-i Abb\u00e2s (r.a)\u2019\u0131n nakletti\u011fi k\u0131raate g\u00f6re, ez-Zuhruf, 61\u2019deki \u201cilim\u201d kelimesi \u201calem\u201d \u015feklinde okunur ve \u0130sa (a.s)\u2019\u0131n n\u00fcz\u00fbl\u00fcn\u00fcn k\u0131yamet al\u00e2metlerinden biri oldu\u011funu ifade eder.<\/p>\n
\u201cSiz ve Allah\u2019\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda tapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u015feyler Cehennem yak\u0131t\u0131s\u0131n\u0131z. Siz oraya gireceksiniz. E\u011fer onlar birer tanr\u0131 olsalard\u0131 oraya (cehenneme) girmezlerdi. H\u00e2lbuki hepsi (tapanlar da tap\u0131lanlar da) orada ebed\u00ee kalacaklard\u0131r.\u201d<\/b> (el-Enbiy\u00e2, 98-99)<\/p>\n
Bu \u00e2yet-i kerime Kurey\u015f m\u00fc\u015friklerine hitap ediyordu, Hristiyanlara de\u011fil. Burada kastedilen ak\u0131ls\u0131z putlar idi. \u0130sa (a.s) ise kendisinin Allah\u2019a kul oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a beyan etmi\u015f ve insanlar\u0131 da Allah\u2019a kul olmaya d\u00e2vet etmi\u015ftir. Kimseyi kendisine ibadet etmeye asl\u00e2 \u00e7a\u011f\u0131rmam\u0131\u015ft\u0131r. Kurey\u015f f\u00e2sit bir k\u0131yasta bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
{<\/p>\n
Kurey\u015f, Ras\u00fbl-i Ekrem (s.a.v) Efendimiz\u2019in, getirdi\u011fi bilgileri, Arap olmayan baz\u0131 insanlardan \u00f6\u011frendi\u011fini iddia ettiler. Cen\u00e2b-\u0131 Hak \u015f\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n
\u201c\u015e\u00fcphesiz biz onlar\u0131n: \u00abKur\u2019\u00e2n\u2019\u0131 ona ancak bir insan \u00f6\u011fretiyor\u00bb dediklerini biliyoruz. Kendisine nispet ettikleri \u015fahs\u0131n dili yabanc\u0131d\u0131r. H\u00e2lbuki bu (Kur\u2019\u00e2n) apa\u00e7\u0131k bir Arap\u00e7ad\u0131r.\u201d<\/b> (en-Nahl, 103)<\/p>\n
Mekke-i M\u00fckerreme\u2019de, sah\u00e2b\u00ee Abdullah bin M\u00fcslim el-Haram\u00ee\u2019ye \u00e2it \u00e7ocuk denecek ya\u015fta iki k\u00f6le vard\u0131, bunlar k\u0131l\u0131\u00e7 bileyler, kendi lisanlar\u0131yla Tevrat okurlard\u0131. Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) bir defa yanlar\u0131na u\u011fram\u0131\u015flard\u0131. B\u00fcy\u00fck ihtimalle onlar\u0131 \u0130sl\u00e2m\u2019a d\u00e2vet etmi\u015flerdi. M\u00fc\u015frikler hemen, Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) Efendimiz\u2019in \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 onlardan \u00f6\u011frendi\u011fini iddia etmeye ba\u015flad\u0131lar. Bunun \u00fczerine yukar\u0131daki \u00e2yet-i kerime n\u00e2zil oldu.[1]<\/a><\/p>\n {<\/p>\n \u0130nk\u00e2r edenler, Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019in k\u0131s\u0131m k\u0131s\u0131m indirilmesine itiraz ederek: \u201cKur\u2019\u00e2n ona bir defada topluca indirilmeli de\u011fil miydi? dediler.\u201d<\/b> (el-Furk\u00e2n, 32)<\/p>\n Cen\u00e2b-\u0131 Hak bunun sebebini beyan ederek \u015f\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n \u201cBiz onu senin kalbine iyice yerle\u015ftirmek i\u00e7in b\u00f6yle yapt\u0131k <\/b>(k\u0131s\u0131m k\u0131s\u0131m indirdik) ve onu tane tane (ay\u0131rarak) okuduk.\u201d <\/b>(el-Furk\u00e2n, 32)<\/p>\n {<\/p>\n \u0130nk\u00e2rc\u0131lar Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019le kader hus\u00fbsunda tart\u0131\u015fmaya girdiler.<\/p>\n Eb\u00fb H\u00fcreyre<\/b> (r.a) \u015f\u00f6yle buyurur:<\/p>\n \u201cKurey\u015f m\u00fc\u015frikleri gelip Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019le kader hakk\u0131nda m\u00fcn\u00e2ka\u015faya ba\u015flad\u0131lar. Bu\u00adnun \u00fczerine \u015fu \u00e2yet-i ker\u00eeme nazil oldu:<\/p>\n \u00abY\u00fcz\u00fcst\u00fc ate\u015fte s\u00fcr\u00fcklenecekleri g\u00fcn kendilerine, \u201cTad\u0131n bakal\u0131m nas\u0131lm\u0131\u015f Sekar Cehennemi\u2019nin dokunu\u015fu!\u201d denecek! Haberiniz olsun ki biz her \u015feyi bir kaderle yaratm\u0131\u015f\u0131zd\u0131r!<\/b>\u00bb (el-Kamer, 48-49)\u201d (M\u00fcslim, Kader, 19)<\/p>\n {<\/p>\n Tutunacak bir dal bulamayan m\u00fc\u015frikler bu sefer de fakir sah\u00e2b\u00eeler hakk\u0131nda tart\u0131\u015fmaya girdiler. Kibirleri sebebiyle onlar\u0131 yanlar\u0131nda g\u00f6rmek istemiyorlard\u0131.<\/p>\n Sa\u2019d ibn-i Eb\u00ee Vakk\u00e2s<\/b> (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n \u201cBiz alt\u0131 ki\u015fi Ras\u00fblulullah (s.a.v) Efendimiz\u2019le birlikte oturuyorduk. Bu h\u00e2li g\u00f6ren m\u00fc\u015frikler Nebiyy-i Ekrem (s.a.v) Efendimiz\u2019e:<\/p>\n \u00ab\u2013\u015eunlar\u0131 yan\u0131ndan def\u2019et! Bize kar\u015f\u0131 sayg\u0131s\u0131zl\u0131k etmeye kalkmas\u0131nlar!\u00bb dediler.<\/p>\n Orada benden ba\u015fka Abdullah ibn-i Mes\u2019\u00fbd, H\u00fczeyl kabilesinden biri, Bil\u00e2l ve isimlerini vermek istemedi\u011fim iki ki\u015fi daha vard\u0131.<\/p>\n M\u00fc\u015friklerin bu teklifi \u00fczerine Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019in kalbinden (kendisine k\u0131r\u0131lmayaca\u011f\u0131m\u0131zdan emin oldu\u011fu i\u00e7in ve m\u00fc\u015friklere bir \u015feyler anlatabilme \u00fcmidiyle) bizleri oradan uzakla\u015ft\u0131rma d\u00fc\u015f\u00fcncesi ge\u00e7ti. Bunun \u00fczerine Allah Te\u00e2l\u00e2 \u015fu \u00e2yeti indirdi:<\/p>\n \u201cSabah ak\u015fam Rablerinin r\u0131z\u00e2s\u0131n\u0131 dileyerek ona yalvaranlar\u0131 huzurundan kovma!\u201d<\/b> (el-En\u2019\u00e2m, 52) (M\u00fcslim, Fed\u00e2il\u00fc\u2019s-Sah\u00e2be, 46)<\/p>\n {<\/p>\n \u00c2m\u00e2 olan Abdullah bin \u00dcmm-i Mekt\u00fbm (r.a) bir g\u00fcn Peygamber Efendimiz\u2019in yan\u0131na gelip:<\/p>\n \u201c\u2013Ey Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc beni ir\u015f\u00e2d et!\u201d diye talepte bulunmu\u015ftu. O esn\u00e2da Ras\u00fblullah (s.a.v) m\u00fc\u015friklerin ileri gelenlerinden biri ile ilgileniyor, ona \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 anlat\u0131yordu. Bu sebeple \u0130bn \u00dcmm-i Mekt\u00fbm<\/b>\u2019a cevap veremedi. Sah\u00e2b\u00ee talebinde \u0131srar ediyor, Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) ise onun talebini tehir ederek, m\u00fc\u015frike d\u00f6n\u00fcyor:<\/p>\n \u201c\u2013S\u00f6ylediklerimde bir beis g\u00f6r\u00fcyor musun?\u201d <\/i>diye ikn\u00e2 etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. M\u00fc\u015frik de bir beis g\u00f6rmedi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyordu. \u0130\u015fte bu h\u00e2dise \u00fczerine \u00c2bese s\u00fbresindeki it\u00e2b \u00e2yetleri n\u00e2zil oldu.[2]<\/sup><\/sup><\/a><\/p>\n Buradan, hak kar\u015f\u0131s\u0131nda hi\u00e7 kimsenin hasebi, nesebi, mal\u0131 ve makam\u0131yla herhangi bir imtiyaza s\u00e2hip olamayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131. \u0130nsanlar e\u015fittir, \u00fcst\u00fcnl\u00fck takv\u00e2 iledir.<\/p>\n {<\/p>\n M\u00fc\u015frikler, \u00c2hiret hus\u00fbsunda da \u00e7ok m\u00fcc\u00e2dele ettiler. \u00d6l\u00fcmden sonra yeni bir hayat\u0131 bir t\u00fcrl\u00fc ak\u0131llar\u0131 alm\u0131yordu. Nebe\u2019 S\u00fbresi\u2019nin ba\u015f\u0131nda bu tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/b><\/p>\n \u201cGer\u00e7ekten biz \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz, toprak ve kemik oldu\u011fumuz zaman m\u0131, diriltilece\u011fiz? \u0130lk atalar\u0131m\u0131zda m\u0131 (diriltilecek)?\u201d<\/b>[3]<\/a> dediler.<\/p>\n Az\u0131l\u0131 m\u00fc\u015friklerden \u00c2s ibn-i V\u00e2il<\/b>, eline \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f bir kemik alarak Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019in huz\u00fbr-u \u00e2l\u00eelerine geldi. Kemi\u011fi ovalayarak:<\/p>\n \u201c\u2013Ey Muhammed! Un ufak olduktan sonra bu kemi\u011fi Allah (c.c) tekrar diriltecek mi?\u201d dedi.<\/p>\n Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) Efendimiz:<\/p>\n \u201c\u2013Evet, Allah Te\u00e2l\u00e2 bunu diriltecek! Seni de \u00f6ld\u00fcrecek, sonra tekrar diriltecek ve Cehennem ate\u015fine atacak!\u201d<\/i> buyurdular. Bunun \u00fczerine s\u00fbrenin sonuna kadar \u015fu \u00e2yetler n\u00e2zil oldu:<\/p>\n \u201c\u0130nsan g\u00f6rmez mi ki, biz onu meniden yaratt\u0131k. Bir de bak\u0131yorsun ki, apa\u00e7\u0131k d\u00fc\u015fman kesilmi\u015f. Kendi yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 unutarak bize kar\u015f\u0131 misal getirmeye kalk\u0131\u015f\u0131yor ve: \u00ab\u015eu \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f kemikleri kim diriltecek?\u00bb diyor. De ki: Onlar\u0131 ilk defa yaratm\u0131\u015f olan diriltecek. \u00c7\u00fcnk\u00fc O, her t\u00fcrl\u00fc yaratmay\u0131 gayet iyi bilir\u2026\u201d<\/b> (Y\u00e2-s\u00een, 77-79) (H\u00e2kim, II, 466\/3606)<\/p>\n {<\/p>\n Yine ayn\u0131 \u015fekilde m\u00fc\u015frikler n\u00fcb\u00fcvvete de alayc\u0131 ve \u015f\u00fcpheci bir tav\u0131rla yakla\u015f\u0131yorlard\u0131. Cen\u00e2b-\u0131 Hak \u015f\u00f6yle buyurur:<\/p>\n \u201cZaten, kendilerine hidayet rehberi geldi\u011finde, insanlar\u0131n (buna) inanmalar\u0131n\u0131 s\u0131rf, \u00abAllah, peygamber olarak bir be\u015feri mi g\u00f6nderdi?\u00bb demeleri engellemi\u015ftir.\u201d<\/b> (el-\u0130sr\u00e2, 94)<\/p>\n {<\/p>\n Cen\u00e2b-\u0131 Hakk\u2019\u0131n s\u0131fatlar\u0131 hus\u00fbsunda da tam bir ceh\u00e2let i\u00e7erisindeydiler:<\/p>\n \u0130bn-i Mes\u2019\u00fbd<\/b>\u2019dan riv\u00e2yet edildi\u011fine g\u00f6re kar\u0131n ya\u011flar\u0131 \u00e7ok (\u015fi\u015fman), kalblerinin anlay\u0131\u015f\u0131 k\u0131t iki Kurey\u015fli ve Sak\u00eef\u2019ten bir h\u0131s\u0131mlar\u0131 Beyt\u2019in yan\u0131nda oturmu\u015f konu\u015fuyorlard\u0131. Birbirlerine:<\/p>\n \u201c\u2013Ne dersiniz, acaba Allah bizim s\u00f6zlerimizi duyuyor mudur?\u201d dediler. Birisi:<\/p>\n \u201c\u2013Herhalde baz\u0131s\u0131n\u0131 duyar, baz\u0131s\u0131n\u0131 duymaz.\u201d dedi. Bir di\u011feri:<\/p>\n \u201c\u2013E\u011fer bir k\u0131sm\u0131n\u0131 duyuyorsa hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz hepsini duyar\u201d dedi. \u00d6b\u00fcr\u00fc:<\/p>\n \u201c\u2013A\u00e7\u0131k konu\u015fursak duyar, gizli konu\u015fursak duymaz\u201d dedi. Di\u011feri:<\/p>\n \u201c\u2013A\u00e7\u0131ktan s\u00f6yledi\u011fimizi duyuyorsa gizli konu\u015ftuklar\u0131m\u0131z\u0131 da duyar\u201d dedi. Bunun \u00fczerine \u015fu \u00e2yet-i kerimeler n\u00e2zil oldu:<\/p>\n \u201cSiz ne kulaklar\u0131n\u0131z\u0131n, ne g\u00f6zlerinizin, ne de derilerinizin aleyhinize \u015fahitlik etmesinden sak\u0131nm\u0131yordunuz. Yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131n \u00e7o\u011funu Allah\u2019\u0131n bilmeyece\u011fini san\u0131yordunuz. Rabbiniz hakk\u0131nda besledi\u011finiz bu zan var ya, i\u015fte o sizi hel\u00e2ke s\u00fcr\u00fckledi ve h\u00fcsr\u00e2na u\u011frayanlardan oldunuz.\u201d<\/b>[4]<\/sup><\/sup><\/a><\/b><\/p>\n {<\/p>\n M\u00fc\u015frikler; \u0130ranl\u0131lar\u0131n, Rumlar\u0131 ma\u011flup etmelerini isterlerdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendileri de onlar gibi puta tapan kimselerdi. M\u00fcsl\u00fcmanlar ise kitap ehli olduklar\u0131ndan Rumlar\u0131n \u0130ranl\u0131lara galip gelmelerini istemekte idiler. M\u00fc\u015frikler, Rumlar\u0131n ma\u011flup oldu\u011funu Eb\u00fb Bekir\u2019e s\u00f6ylediler. Eb\u00fb Bekir<\/b> (r.a) de bunu Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019e s\u00f6yledi. Ras\u00fbl-i Ekrem Efendimiz (s.a.v):<\/p>\n \u201c\u2013Dikkat edin, Rumlar muhakkak galip gelecekler!\u201d<\/i> buyurdular.<\/p>\n Eb\u00fb Bekir (r.a) bunu m\u00fc\u015friklere s\u00f6yledi. Bunun \u00fczerine onlar da:<\/p>\n \u201c\u2013Seninle bizim aram\u0131zda bir m\u00fcddet tayin et, \u015fayet biz bahsi kazan\u0131rsak \u015fu ve \u015fu kadar deve bizim olacak, e\u011fer siz kazan\u0131rsan\u0131z \u015fu ve \u015fu kadar deve sizin olacak!\u201d dediler.<\/p>\n Hz. Eb\u00fb Bekir (r.a) be\u015f senelik bir m\u00fcddet tayin etti. Fakat Rumlar bu zaman zarf\u0131nda galip gelemediler. Hz. Eb\u00fb Bekir (r.a) bu durumu Nebiyy-i Ekrem (s.a.v) Efendimiz\u2019e bahsetti. Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz de:<\/p>\n \u201c\u2013Bu zaman\u0131 on seneye kadar uzatsayd\u0131n!\u201d<\/i> buyurdular.<\/p>\n Zir\u00e2 \u00e2yette ge\u00e7en \u201cBid\u2019\u201d <\/b>kelimesi, <\/b>on\u2019dan a\u015fa\u011f\u0131 say\u0131lar\u0131 ifade eder.<\/p>\n Bundan sonra Rumlar galip geldiler. \u0130\u015fte Allah Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n \u015fu s\u00f6zlerinde bahsedilen h\u00e2dise budur:<\/p>\n \u201cElif. L\u00e2m. M\u00eem. Rumlar, <\/b>(Araplar\u0131n bulundu\u011fu b\u00f6lgeye) en yak\u0131n bir yerde ma\u011fl\u00fbbiyete u\u011frad\u0131lar. H\u00e2lbuki onlar, bu ma\u011fl\u00fbbiyetten sonra birka\u00e7 y\u0131l i\u00e7inde galip geleceklerdir. Eninde sonunda emir Allah\u2019\u0131nd\u0131r. O g\u00fcn m\u00fc\u2019minler de Allah\u2019\u0131n yard\u0131m\u0131yla sevineceklerdir. Allah diledi\u011fine yard\u0131m eder.\u201d<\/b> (er-R\u00fbm, 1-4) <\/b><\/p>\n R\u00e2v\u00ee S\u00fcfy\u00e2n Sevr\u00ee (r.a) \u015f\u00f6yle der:<\/p>\n \u201c\u0130\u015fitti\u011fime g\u00f6re Rumlar, Bedir g\u00fcn\u00fc \u0130ranl\u0131lara galip gelmi\u015fler.\u201d (Tirmiz\u00ee, Tefs\u00eer, 30\/3193, 3194; Ahmed, I, 276; Kurtub\u00ee, XIV, 3)<\/p>\n Bu h\u00e2dise, bahse girmenin haram k\u0131l\u0131nmas\u0131ndan evvel idi. Cen\u00e2b-\u0131 Hakk\u2019\u0131n verdi\u011fi haber do\u011fru \u00e7\u0131k\u0131nca pek \u00e7ok ki\u015fi m\u00fcsl\u00fcman oldu. (Tirmiz\u00ee, Tefs\u00eer, 30\/ 3194)<\/p>\n Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019in verdi\u011fi bu haber, m\u00fc\u2019minlerin, beldelerinin haricindeki siy\u00e2s\u00ee geli\u015fmeleri izlemelerinin ne kadar ehemmiyetli oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Ayn\u0131 zamanda Allah\u2019a \u00eem\u00e2n eden kimselerin, puta tapanlara ve ateistlere kar\u015f\u0131 ayn\u0131 yerde durduklar\u0131na da bir i\u015faret vard\u0131r.<\/p>\n Bu s\u0131cak m\u00fcc\u00e2dele ortam\u0131 g\u00f6steriyor ki m\u00fc\u015friklerin sert tav\u0131rlar\u0131 giderek artm\u0131\u015f ve M\u00fcsl\u00fcmanlar Mekke\u2019de ya\u015fayamaz h\u00e2le gelmi\u015fler, bunun neticesinde de hicret g\u00fcndeme gelmi\u015ftir.<\/p>\n