{"id":17245,"date":"2025-09-22T20:54:10","date_gmt":"2025-09-22T18:54:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/?p=17245"},"modified":"2025-09-22T20:54:12","modified_gmt":"2025-09-22T18:54:12","slug":"15-hz-omer-ve-ailesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/?p=17245","title":{"rendered":"15. Hz. \u00d6mer ve \u00c2ilesi"},"content":{"rendered":"\n<h3 class=\"wp-block-heading\">15.1. Hz. \u00d6mer (r.a)<\/h3>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a) Kurey\u015f kabilesinin Ben\u00fb Adiyy kolundan olup nesebi, b\u00fcy\u00fck atas\u0131 Ka\u02bbb b. L\u00fcey\u2019de Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn temiz nesebiyle birle\u015fir.<a href=\"#_ftn1\" id=\"_ftnref1\"><sup>[1]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a), Fil Vak\u2019as\u0131\u2019ndan on \u00fc\u00e7 sene sonra Mekke\u2019de do\u011fmu\u015ftur. Kendisinden nakledilen bir rivayete g\u00f6re o, B\u00fcy\u00fck Ficar sava\u015f\u0131ndan d\u00f6rt y\u0131l sonra d\u00fcnyaya gelmi\u015ftir.<a href=\"#_ftn2\" id=\"_ftnref2\">[2]<\/a> Bu durumda, Ras\u00fbl-i Ekrem Efendimiz\u2019den 10 k\u00fcsur ya\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ocuklu\u011funda babas\u0131na ait s\u00fcr\u00fclere \u00e7obanl\u0131k yapm\u0131\u015f, sonra da ticaretle me\u015fgul olmu\u015ftur. Suriye taraflar\u0131na giden ticaret kervanlar\u0131na i\u015ftirak etti\u011fi bildirilir.<a href=\"#_ftn3\" id=\"_ftnref3\"><sup>[3]<\/sup><\/a> Cahiliye d\u00f6neminde \u015fehrin e\u015fraf\u0131 aras\u0131nda yer al\u0131r, Mekke \u015fehir devletinin Sif\u00e2re (el\u00e7ilik) vaz\u00eefesini deruhte ederdi. Bir sava\u015f h\u00e2li zuh\u00fbr etti\u011finde \u00d6mer (r.a) el\u00e7i olarak g\u00f6nderilir, sonra da verdi\u011fi bilgilere ve ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6r\u00fc\u015flere g\u00f6re hareket edilirdi. Kabileler aras\u0131nda \u00e7\u0131kan ihtilaflar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde b\u00fcy\u00fck tesiri olur, verdi\u011fi kararlara h\u00fcrmet g\u00f6sterilirdi.<a href=\"#_ftn4\" id=\"_ftnref4\"><sup>[4]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Bir\u00e7ok kad\u0131nla evlenen Hz. \u00d6mer ilk evlili\u011fini Osman b. Maz\u02bb\u00fbn ile Kud\u00e2me b. Maz\u02bb\u00fbn\u2019un k\u0131zkarde\u015fi <em>Zeyneb binti Maz\u02bb\u00fbn el-Cumahiyye<\/em> ile yapt\u0131. Abdullah ve Hafsa bu evlilikten do\u011fan \u00e7ocuklar\u0131d\u0131r. C\u00e2hiliye d\u00f6neminde evlendi\u011fi <em>M\u00fcleyke binti Amr<\/em><strong> <\/strong>ile <em>Kureybe binti Eb\u00fb \u00dcmeyye<\/em>\u2019yi \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 kabul etmedikleri i\u00e7in bo\u015fad\u0131. Zira el-M\u00fcmtehine 60\/10. \u00c2yette m\u00fc\u015frik kad\u0131nlarla evlenmek yasaklanm\u0131\u015ft\u0131. Hicretin 7. y\u0131l\u0131nda&nbsp;<em>Cem\u00eele binti S\u00e2bit b. Ebi\u2019l-Aklah el-Ens\u00e2riyye<\/em><strong> <\/strong>ile evlendi. Bu evlili\u011finden \u00c2s\u0131m ad\u0131nda bir o\u011flu oldu. Hz. \u00d6mer son evlili\u011fini Ras\u00fblullah (s.a.v) ile akrabal\u0131k kurmak maksad\u0131yla 17 (638) y\u0131l\u0131nda Hz. Ali ve F\u00e2t\u0131ma\u2019n\u0131n k\u0131zlar\u0131 <em>\u00dcmm\u00fc K\u00fcls\u00fbm<\/em> ile yapt\u0131.<a href=\"#_ftn5\" id=\"_ftnref5\">[5]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00cemanla \u015fereflenmeden evvel m\u00fcsl\u00fcmanlara pek \u00e7ok eziyette bulundu. N\u00fcf\u00fbzuyla, g\u00fc\u00e7 ve kuvvetiyle me\u015fhur oldu\u011fundan, onun \u00eeman etmesi m\u00fcsl\u00fcmanlara b\u00fcy\u00fck bir kuvvet kazand\u0131rd\u0131. \u0130sl\u00e2m ile \u015fereflendi\u011fi g\u00fcn b\u00fct\u00fcn m\u00fcsl\u00fcmanlar Ka\u02bbbe\u2019ye giderek ilk def\u00e2 a\u00e7\u0131ktan namaz k\u0131ld\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a) m\u00fcsl\u00fcman olduktan sonra devaml\u0131 Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn yan\u0131nda bulundu, ondan hi\u00e7 ayr\u0131lmad\u0131 ve \u0130sl\u00e2m i\u00e7in elinden gelen her \u015feyi yapt\u0131. K\u00e2firlerle m\u00fcc\u00e2dele etti, pek \u00e7ok me\u015fakkat ve eziyetlere m\u00e2ruz kald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcsl\u00fcmanlar Medine\u2019ye hicret etmeye ba\u015flay\u0131nca Hz. \u00d6mer de yan\u0131nda a\u011fabeyi Zeyd, kar\u0131s\u0131 ve o\u011flu Abdullah ba\u015fta olmak \u00fczere akraba ve arkada\u015flar\u0131ndan olu\u015fan yirmi ki\u015filik bir kafileyle Mekke\u2019den ayr\u0131l\u0131p Kub\u00e2\u2019ya gitti ve Rif\u00e2a b. Abd\u00fclm\u00fcnzir\u2019in evine misafir oldu. Ras\u00fblullah (s.a.v) Hz. \u00d6mer\u2019i Mekke\u2019de Eb\u00fb Bekir\u2019le, Medine\u2019de Ben\u00ee S\u00e2lim kabilesinden \u0130tb\u00e2n b. M\u00e2lik ile (baz\u0131 rivayetlerde Uveym b. S\u00e2ide, Mu\u00e2z b. Afr\u00e2 veya Evs b. Havl\u00ee ile) karde\u015f il\u00e2n etti. Peygamber Efendimiz\u2019in Medine\u2019ye gitmesinden sonra di\u011fer bir\u00e7ok muh\u00e2cir gibi \u015fehir merkezine 3 km. uzakl\u0131kta bulunan Kub\u00e2\u2019da oturmaya devam eden \u00d6mer (r.a), g\u00fcna\u015f\u0131r\u0131 Medine\u2019ye giderek Ras\u00fblullah (s.a.v) ile g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcr, gitmedi\u011fi g\u00fcnlerde \u0130tb\u00e2n gider ve ak\u015famlar\u0131 yeni n\u00e2zil olan \u00e2yetlerle Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019nden \u00f6\u011frendiklerini birbirlerine anlat\u0131rlard\u0131.<a href=\"#_ftn6\" id=\"_ftnref6\">[6]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019den sonra Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn en b\u00fcy\u00fck yard\u0131mc\u0131s\u0131 oldu. Efendimiz\u2019in kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn sava\u015flarda bulundu. Ras\u00fblullah (s.a.v) m\u00fchim kararlar alaca\u011f\u0131 zaman Hz. \u00d6mer ile de isti\u015f\u00e2re ederdi.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0131z\u0131 Hafsa\u2019y\u0131Ras\u00fblullah (s.a.v) ile evlendirerek (3\/625) Peygamber Efendimiz\u2019in kay\u0131npederi olma \u015ferefine erdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Peygamber Efendimiz\u2019in vefat\u0131 \u00fczerine zuh\u00fbr eden kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131, Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in k\u0131sa zamanda halife se\u00e7ilmesini sa\u011flayarak b\u00fcy\u00fck bir dirayetle \u00f6nledi. Hil\u00e2feti m\u00fcddetince Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in en b\u00fcy\u00fck yard\u0131mc\u0131s\u0131 oldu. Eb\u00fb Bekir (r.a) Medine\u2019de kaz\u00e2 i\u015flerinin ba\u015f\u0131na onu getirdi. Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in vef\u00e2t\u0131ndan sonra \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n ikinci halifesi oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015ei\u00eelerin iddia etti\u011fi gibi Hz. Ali (r.a), Hz. Eb\u00fb Bekir\u2019in Hz. \u00d6mer\u2019i halife tayin etmesine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmam\u0131\u015f, aksine ona ilk g\u00fcn bey\u02bbat etmi\u015ftir. Hayat\u0131 boyunca devaml\u0131 onu desteklemi\u015f ve onun fahr\u00ee yard\u0131mc\u0131s\u0131 olmu\u015ftur. Hz. \u00d6mer (r.a) bu hakikate i\u015faret ederek \u201cAli olmasayd\u0131 \u00d6mer hel\u00e2k olurdu\u201d buyurmu\u015f, b\u00fcy\u00fck bir vef\u00e2 ve kadir\u015finasl\u0131k \u00f6rne\u011fi sergilemi\u015ftir.<a href=\"#_ftn7\" id=\"_ftnref7\">[7]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a) hil\u00e2feti devrinde \u0130ran, Irak, Suriye, M\u0131s\u0131r, Kud\u00fcs, Azerbaycan, Ermenistan, Horasan ve \u0130skenderiye\u2019yi \u0130sl\u00e2m topraklar\u0131na katt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Devlet id\u00e2resinde m\u00fchim yenilikler yapt\u0131, pek \u00e7ok ilk\u2019e imz\u00e2 att\u0131. \u0130d\u00e2r\u00ee, adl\u00ee, m\u00e2l\u00ee ve asker\u00ee te\u015fkil\u00e2tlar kurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Onun devrinde yeni fetihlerle \u0130sl\u00e2m devletinin hudutlar\u0131 geni\u015flemi\u015f, zaferlerden elde edilen ganimetlerle devlet hazinesi dolup ta\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Bunun \u00fczerine \u00d6mer (r.a), \u0130sl\u00e2m\u2019a hizmetlerini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak m\u00fcsl\u00fcmanlara maa\u015f ba\u011flamaya karar verdi. Bu maa\u015f, senelik tahsisat \u015feklindeydi.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">15.1.1. \u015eem\u00e2ili ve Ahl\u00e2k\u0131<\/h4>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a.), uzun boylu, iri yap\u0131l\u0131, g\u00fcr sesli, heybetli ve bu\u011fday tenli idi. Aln\u0131 geni\u015f, bilekleri uzun, sa\u00e7lar\u0131 d\u00f6k\u00fck ve g\u00f6zlerinde hafif k\u0131rm\u0131z\u0131l\u0131k vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Y\u00fcksek sesle konu\u015fur, y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcnde h\u0131zl\u0131 y\u00fcr\u00fcrd\u00fc. Allah\u2019tan hakk\u0131yla korkmak, do\u011fruluk, ib\u00e2dete d\u00fc\u015fk\u00fcnl\u00fck, d\u00fcnyaya kar\u015f\u0131 z\u00e2hid olma ve mes\u2019\u00fbliyet \u015fuuru gibi faz\u00eeletlerde en \u00f6nde idi. D\u00een\u00ee hususlarda k\u0131nayan\u0131n k\u0131namas\u0131na ald\u0131rmaz, hat\u0131r i\u00e7in ad\u00e2letten ayr\u0131lmaz, kat\u02bbiyyen taraf tutmazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a) sert tabiatl\u0131 olmas\u0131na ra\u011fmen pek m\u00fctev\u00e2z\u0131 idi. Yamal\u0131 elbise giyer, dul kad\u0131nlar\u0131n evine s\u0131rt\u0131nda su ta\u015f\u0131r, toprak \u00fczerine yat\u0131p uyur, develeri kendi eliyle ka\u015fa\u011f\u0131lay\u0131p temizlerdi. Bir defas\u0131nda Peygamber Efendimiz\u2019in yan\u0131na gitmi\u015fti. Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019nden bir \u015feyler istemek i\u00e7in orada bulunan han\u0131mlar\u0131, Hz. \u00d6mer\u2019in sesini duyduklar\u0131nda hemen kalk\u0131p perdenin arkas\u0131na sakland\u0131lar. Hz. \u00d6mer i\u00e7eri girdi\u011finde Ras\u00fblullah (s.a.v) tebess\u00fcm ediyordu. \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Allah sizi hep g\u00fcld\u00fcrs\u00fcn ya Ras\u00fblallah, ni\u00e7in tebess\u00fcm ettiniz?\u201d dedi. Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013\u015eu benim yan\u0131mda olanlara \u015fa\u015far\u0131m. Senin sesini i\u015fitince perdenin arkas\u0131na ko\u015ftular\u201d<\/em> buyurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Y\u00e2 Ras\u00fblallah, onlar\u0131n sizden daha \u00e7ok \u00e7ekinmeleri gerekir, siz buna daha lay\u0131ks\u0131n\u0131z\u201d dedi. Sonra da kad\u0131nlara seslenerek:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey nefislerinin d\u00fc\u015fmanlar\u0131! Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019nden \u00e7ekinmiyorsunuz da benden mi ka\u00e7\u0131yorsunuz?\u201d diyerek onlara \u00e7\u0131k\u0131\u015ft\u0131. Kad\u0131nlar:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Evet, sen Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019ne g\u00f6re \u00e7ok sertsin\u201d dediler.<\/p>\n\n\n\n<p>Ras\u00fblullah (s.a.v):<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013Nefsim kudret elinde olan Allah\u2019a yemin ederim ki \u015feytan sana yolda rastlam\u0131\u015f olsa, mutlaka yolunu de\u011fi\u015ftirir!\u201d<\/em> buyurdu.<a href=\"#_ftn8\" id=\"_ftnref8\">[8]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Geni\u015f topraklar\u0131, g\u00fc\u00e7l\u00fc ordular\u0131 olan bir devletin ba\u015fkan\u0131 olmas\u0131 onu di\u011fer insanlar gibi m\u00fctev\u00e2z\u0131 ve sade bir hayat ya\u015famaktan al\u0131koymam\u0131\u015ft\u0131. Pahal\u0131, l\u00fcks elbiseler giymekten ka\u00e7\u0131n\u0131r, di\u011fer insanlar gibi gerekti\u011finde alelade i\u015flerle u\u011fra\u015fmaktan \u00e7ekinmezdi. Tan\u0131mayan kimse onun m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n halifesi oldu\u011funu asla anlayamazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>O, insanlara bir \u015feyi emretti\u011fi veya yasaklad\u0131\u011f\u0131 zaman, evvel\u00e2 kendisinden ve \u00e2ilesinden ba\u015flard\u0131. Bunlar\u0131 \u00f6nce kendi \u015fahs\u0131nda tatbik eder sonra \u00e2ile fertlerini bir araya toplayarak onlara \u015f\u00f6yle derdi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013\u015eunu ve \u015funu yasaklad\u0131m. \u0130nsanlar sizi y\u0131rt\u0131c\u0131 ku\u015fun eti g\u00f6zetledi\u011fi gibi g\u00f6zlerler. Siz bu yasa\u011f\u0131 \u00e7i\u011fnerseniz onlar da \u00e7i\u011fnerler, siz korkup geri durdu\u011funuzda onlar da b\u00f6yle yaparlar. Allah\u2019a yemin ederim ki, her hangi biriniz bu yasaklara uymazsa, bana yak\u0131n oldu\u011fu i\u00e7in ona daha fazla ceza veririm. \u015eimdi isteyen ileri gitsin, isteyen geri dursun!\u201d<a href=\"#_ftn9\" id=\"_ftnref9\">[9]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanlara yats\u0131 namaz\u0131n\u0131 k\u0131ld\u0131r\u0131p evine gider, sabaha kadar n\u00e2file namaz k\u0131lard\u0131. Son zamanlar\u0131nda devaml\u0131 oru\u00e7 tutmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<a href=\"#_ftn10\" id=\"_ftnref10\">[10]<\/a> \u0130badet ederken b\u00fct\u00fcn benli\u011fiyle Rabbine y\u00f6nelirdi. Halife olduktan sonra g\u00fcnd\u00fcz i\u015flerinin yo\u011funlu\u011fu sebebiyle nafile namazlar\u0131n\u0131 gece k\u0131lar, ev halk\u0131n\u0131 sabah namaz\u0131na: <em>\u201c\u00c2ilene namaz\u0131 emret\u201d<\/em><a href=\"#_ftn11\" id=\"_ftnref11\"><sup>[11]<\/sup><\/a> \u00e2yetini okuyarak kald\u0131r\u0131rd\u0131. O, her sene haccetmeyi asla ihmal etmez ve hac farizas\u0131n\u0131 yerine getirmek i\u00e7in Mekke\u2019ye gelen hac\u0131lara bizzat riyaset ederdi. Onun zaman\u0131nda yolcular i\u00e7in istir\u00e2hat yerleri yap\u0131ld\u0131. Bilhassa Med\u00eene ile Mekke aras\u0131ndaki yolda bol miktarda su ve g\u00f6lgelik oldu.<a href=\"#_ftn12\" id=\"_ftnref12\"><sup>[12]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Ge\u00e7imini ticaretle temin ederdi. Bunun yan\u0131nda Medine\u2019de ganimetten kendisine baz\u0131 arazilerin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc de bilinmektedir. Hayber\u2019de hissesine d\u00fc\u015fen \u00e7ok k\u0131ymetli arazisini Allah i\u00e7in vakfetmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">15.1.2. \u00c2ile Hayat\u0131<\/h4>\n\n\n\n<p>Uhud g\u00fcn\u00fc Hz. \u00d6mer, karde\u015fi Zeyd b. Hattab\u2019a:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Al \u015fu z\u0131rh\u0131m\u0131, onu senin giymen i\u00e7in yemin ediyorum\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Zeyd b. Hattab, onu giyinip Hz. \u00d6mer\u2019in yeminini yerine getirdikten sonra, z\u0131rh\u0131 s\u0131rt\u0131ndan \u00e7\u0131kard\u0131. Hz. \u00d6mer ona:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ni\u00e7in \u00e7\u0131kard\u0131n?\u201d diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Zeyd (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Senin kendin i\u00e7in istedi\u011fin \u015fehitli\u011fi ben de kendim i\u00e7in istiyorum!\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kisi de \u015fehitlik i\u00e7in haz\u0131rland\u0131lar.<a href=\"#_ftn13\" id=\"_ftnref13\">[13]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>Biz Kurey\u015fliler kad\u0131nlara h\u00e2kim kimselerdik. Medine\u2019ye geldi\u011fimizde burada kad\u0131nlar\u0131n erkeklere h\u00e2kim oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fck. Bizim kad\u0131nlar\u0131m\u0131z da onlardan \u00f6\u011frenerek b\u00f6yle davranmaya ba\u015flad\u0131lar. Bir g\u00fcn han\u0131m\u0131ma \u00f6fkelenmi\u015ftim, bir de ne g\u00f6reyim bana kar\u015f\u0131l\u0131k vermez mi! Bunu do\u011fru bulmay\u0131p onu azarlad\u0131m. Bu sefer:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Beni niye azarl\u0131yorsun? Vallahi Nebiyy-i Ekrem Efendimiz\u2019in zevceleri bile ona kar\u015f\u0131l\u0131k veriyor, yan\u0131nda m\u0131r\u0131ldan\u0131yorlar. Hem onlar icab\u0131nda k\u00fcs\u00fcp g\u00fcn boyu Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019i terk ediyorlar\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Hemen Hafs\u00e2\u2019n\u0131n yan\u0131na gidip:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019e sen de kar\u015f\u0131l\u0131k veriyor, ona kar\u015f\u0131 s\u00f6yleniyor musun?\u201d diye sordum.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Evet\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Sizden biri g\u00fcn boyu ak\u015fama kadar ona k\u00fcs\u00fcyor, yan\u0131na varm\u0131yor mu?\u201d dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Evet\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Sizden kim b\u00f6yle yaparsa b\u00fcy\u00fck zarar eder, h\u00fcsr\u00e2na u\u011frar. Hanginiz Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn \u00f6fkesi sebebiyle Allah\u2019\u0131n gazab\u0131na u\u011framaktan emin olabilir? \u015eayet b\u00f6yle yaparsan\u0131z hel\u00e2k olursunuz. Sak\u0131n Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019e kar\u015f\u0131l\u0131k verme! D\u00fcnyal\u0131k bir \u015feyler isteyerek onu s\u0131k\u0131nt\u0131ya sokma! Ne ihtiyac\u0131n varsa benden iste!\u201d dedim.<a href=\"#_ftn14\" id=\"_ftnref14\">[14]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a), bu s\u00f6zleri aras\u0131nda:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cO sizi bo\u015farsa Allah O\u2019na sizden daha hay\u0131rl\u0131s\u0131n\u0131 verir\u201d demi\u015fti. Onun bu s\u00f6zlerine muv\u00e2f\u0131k olarak \u015fu \u00e2yet-i kerime n\u00e2zil oldu:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cE\u011fer o sizi bo\u015farsa Rabbi ona sizden daha hay\u0131rl\u0131, kendini Allah\u2019a veren, \u00eem\u00e2n eden, sebatla itaat eden, tevbe eden, ibadet eden, oru\u00e7 tutan, dul ve b\u00e2kire e\u015fler verebilir.\u201d<\/em><a href=\"#_ftn15\" id=\"_ftnref15\">[15]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130bn \u00d6mer (r.a) ba\u015f\u0131ndan ge\u00e7en bir h\u00e2diseyi \u015f\u00f6yle nakleder:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cRas\u00fblullah (s.a.v) ile bir seferde idik. Ben babam \u00d6mer\u2019e \u00e2it gen\u00e7 bir devenin \u00fcst\u00fcndeydim. Onu zaptedemiyor, insanlar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ip duruyordum. Babam bu duruma \u00fcz\u00fclerek geliyor, deveyi geriye al\u0131yor ve:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Devene s\u00e2hip ol! Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019in \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mesin!\u00bb diyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunu g\u00f6ren Ras\u00fblullah (s.a.v):<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00ab\u2013O deveyi bana satar m\u0131s\u0131n ey \u00d6mer!\u00bb <\/em>buyurdu. Babam:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013O sizindir ey Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc!\u00bb diyerek deveyi ona satt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun \u00fczerine Ras\u00fblullah (s.a.v) bana:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00ab\u2212Abdullah, deve senindir, onu istedi\u011fin gibi kullan!\u00bb<\/em> buyurdu.\u201d<a href=\"#_ftn16\" id=\"_ftnref16\">[16]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer\u2019in Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019ne h\u00fcrmet ve muhabbetteki zirve h\u00e2li\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019in gen\u00e7lere mu\u00e2melesi ve onlar\u0131n yolunu a\u00e7mas\u0131\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130bn \u00d6mer (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBabam Hz. \u00d6mer\u2019e Hayber\u2019de (ganimetten) bir arazi d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc. O da Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019e gelerek:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc! Hayber\u2019de bir yerim oldu. Bug\u00fcne kadar onun gibi k\u0131ymetli bir yer hi\u00e7 elime ge\u00e7memi\u015fti. Onu ne yapmam\u0131 emredersin?\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Efendimiz (s.a.v):<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2212\u0130stersen onu (Allah i\u00e7in) vakfedip tasaddukta bulunabilirsin!\u201d<\/em> buyurdular.<em><\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Bunun \u00fczerine \u00d6mer (r.a) onu \u015fu \u015fartlarla vakfetti:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cO ar\u00e2zinin asl\u0131 sat\u0131lamaz, hibe edilemez ve ona v\u00e2ris olunamaz. O fakirler, yak\u0131n akrabalar, k\u00f6le \u00e2z\u00e2t etmek, Allah yolunda cih\u00e2d, yolda kalm\u0131\u015f kimseler ve misafirler i\u00e7indir. Onu idare edenin mal\u0131 kendisine sermaye etmeden yemesinde ve arkada\u015f\u0131na yedirmesinde herhangi bir beis yoktur.\u201d<a href=\"#_ftn17\" id=\"_ftnref17\">[17]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Ash\u00e2b-\u0131 kir\u00e2m infak ve sadakaya ehemmiyet verdikleri gibi vak\u0131f hus\u00fbsunda da c\u00f6mert davranm\u0131\u015flard\u0131r. H\u00e2li vakti yerinde olup da mal vakfetmeyen sah\u00e2b\u00eenin bulunmad\u0131\u011f\u0131 riv\u00e2yet edilir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u0130yi cins bir at\u0131m\u0131 Allah r\u0131z\u00e2s\u0131 i\u00e7in bir m\u00fcc\u00e2hide vermi\u015ftim. O z\u00e2t ata iyi bakamad\u0131, onu zay\u0131flatt\u0131. Bunun \u00fczerine ben hayvan\u0131 para ile sat\u0131n almak istedim. Ucuza verece\u011fini de tahmin ediyordum. Durumu Ras\u00fblullah Efendimiz\u2019e arzettim.<\/p>\n\n\n\n<p>Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v):<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00ab\u2013Bir dirheme bile verse, sak\u0131n onu sat\u0131n alma, verdi\u011fin sadakadan asla d\u00f6nme! Zira hibesinden (ba\u011f\u0131\u015f\u0131ndan) d\u00f6nen, kustu\u011funu yalayan gibidir\u00bb<\/em> buyurdular.\u201d<a href=\"#_ftn18\" id=\"_ftnref18\">[18]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130bn \u00d6mer (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor:<\/p>\n\n\n\n<p>Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019in yan\u0131ndayd\u0131k:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013S\u00f6yleyin bakal\u0131m, m\u00fcsl\u00fcman ki\u015fiye benzeyen a\u011fa\u00e7 hangisidir. O a\u011fa\u00e7 ye\u015fildir, yapra\u011f\u0131n\u0131 hi\u00e7 d\u00f6kmez, o \u015f\u00f6yle \u015f\u00f6yledir <\/em>(diye o a\u011fac\u0131n g\u00fczel vas\u0131flar\u0131n\u0131 sayd\u0131lar. Sonra da:)<em>\u00abRabbinin izniyle her an meyvesini verip durur\u00bb<\/em><a href=\"#_ftn19\" id=\"_ftnref19\"><sup>[19]<\/sup><\/a><em>\u201d<\/em> buyurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6nl\u00fcme o a\u011fac\u0131n hurma oldu\u011fu geldi. Ancak bakt\u0131m Hz. Eb\u00fb Bekir ve \u00d6mer (r.a) konu\u015fmuyorlar, ben de konu\u015fmay\u0131 uygun g\u00f6rmedim. \u0130nsanlar (isabetli) bir cevap veremeyince Ras\u00fblullah (s.a.v):<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013O hurma a\u011fac\u0131d\u0131r\u201d<\/em> buyurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Oradan ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131zda babam Hz. \u00d6mer\u2019e:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Babac\u0131\u011f\u0131m, vallahi g\u00f6nl\u00fcme o a\u011fac\u0131n hurma oldu\u011fu geldi\u201d dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Peki, ni\u00e7in s\u00f6ylemedin?\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Siz konu\u015fmay\u0131nca ben de bir \u015fey s\u00f6ylemeyi uygun bulmad\u0131m\u201d dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun \u00fczerine babam bana \u015f\u00f6yle dedi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Sen onu s\u00f6ylemi\u015f olsayd\u0131n, bu benim i\u00e7in \u015fundan \u015fundan daha sevimli olurdu.\u201d<a href=\"#_ftn20\" id=\"_ftnref20\">[20]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn \u00e2zadl\u0131s\u0131 Sevb\u00e2n (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cG\u00fcm\u00fc\u015f ve alt\u0131n\u0131 biriktirenlerle al\u00e2kal\u0131 \u00e2yet-i ker\u00eeme n\u00e2zil oldu\u011funda, insanlar:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013\u00d6yleyse hangi mal\u0131 edinelim?\u201d diye sordular.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ben bunu sizin i\u00e7in \u00f6\u011frenirim!\u201d dedi ve devesine binip s\u00fcr\u02bbatle giderek Nebiyy-i Ekrem Efendimiz\u2019e yeti\u015fti. Ben de pe\u015finde idim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc, hangi mal\u0131 edinelim?\u201d diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ras\u00fblullah (s.a.v):<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013Her biriniz, \u015f\u00fckreden bir kalp, zikreden bir dil ve \u00e2hiret i\u015flerinde yard\u0131mc\u0131 olan m\u00fc\u2019mine bir han\u0131m edinsin!\u201d <\/em>buyurdu.<a href=\"#_ftn21\" id=\"_ftnref21\">[21]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Hayatta huz\u00fbr ve s\u00fcr\u00fbru sadece d\u00fcnya mal\u0131nda aramak ne b\u00fcy\u00fck gaflettir. Sevb\u00e2n (r.a) \u015fu \u00e2yet-i kerimeye i\u015faret etmektedir:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cAlt\u0131n ve g\u00fcm\u00fc\u015f\u00fc biriktirip de onlar\u0131 Allah yolunda infak etmeyenler yok mu, i\u015fte onlara elem verici bir azab\u0131 m\u00fcjdele!\u201d<a href=\"#_ftn22\" id=\"_ftnref22\"><strong>[22]<\/strong><\/a><\/em><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer ibn\u00fc\u2019l-Hatt\u00e2b (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cEns\u00e2r\u2019dan bir kom\u015fum ile ber\u00e2ber Ben\u00ee \u00dcmeyye b. Zeyd yurdunda oturuyordum. Buras\u0131, Med\u00eene\u2019nin Av\u00e2l\u00ee denilen \u00fcst taraflardaki semtindeydi. Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019in huzuruna n\u00f6betle\u015fe inerdik. Bir g\u00fcn o iner, bir g\u00fcn ben inerdim. Ben indi\u011fim zaman o g\u00fcn vahiy ve s\u00e2ireye d\u00e2ir ne duyarsam haberini kom\u015fuma getirirdim. O da indi\u011fi zaman b\u00f6yle yapard\u0131. Ens\u00e2r\u00ee arkada\u015f\u0131m bir n\u00f6bet g\u00fcn\u00fcnde indi. D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde kap\u0131m\u0131 pek \u015fiddetli \u00e7alarak:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012Burada m\u0131s\u0131n?\u00bb diye seslendi. Fen\u00e2 h\u00e2lde korkup endi\u015felendim. Yan\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012B\u00fcy\u00fck bir h\u00e2dise oldu. (Ras\u00fblullah (s.a.v) han\u0131mlar\u0131n\u0131 bo\u015fad\u0131.)\u00bb dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>(Ben z\u00e2ten b\u00f6yle bir \u015fey olaca\u011f\u0131n\u0131 tahmin ediyordum. Sabah namaz\u0131n\u0131 k\u0131l\u0131nca giyinip ku\u015fand\u0131m. Sonra Med\u00eene\u2019ye inip) k\u0131z\u0131m Hafsa\u2019n\u0131n yan\u0131na girdim, bakt\u0131m ki a\u011fl\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012Ras\u00fblullah (s.a.v) sizi bo\u015fad\u0131 m\u0131?\u00bb diye sordum.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012Bilmiyorum\u00bb dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ondan sonra Ras\u00fblullah Efendimiz\u2019in huz\u00fbr-i \u00e2l\u00eelerine vard\u0131m. Ayak\u00fcst\u00fc durdu\u011fum yerden:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012(Y\u00e2 Ras\u00fbl\u00e2llah) zevcelerinizi bo\u015fad\u0131n\u0131z m\u0131?\u00bb diye sordum.<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00ab\u2012Hay\u0131r\u00bb<\/em> buyurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun \u00fczerine ben de \u00abAllahu Ekber!\u00bb demi\u015fim.\u201d<a href=\"#_ftn23\" id=\"_ftnref23\">[23]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lim i\u00e7in n\u00f6betle\u015fmek\u2026 Bu h\u00e2l, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ilim \u00f6\u011frenmeye olan \u015fiddetli arzular\u0131n\u0131, h\u0131rslar\u0131n\u0131 ve bu u\u011furdaki takdire \u015f\u00e2yan gayretlerini g\u00f6steriyor. \u00c7al\u0131\u015fan insanlar\u0131n da isterlerse ilim \u00f6\u011frenebilece\u011fini ortaya koyuyor. Ras\u00fblullah (s.a.v) ash\u00e2b\u0131n\u0131 \u0131srarla ilme te\u015fvik ediyor, onlar da bu u\u011furda b\u00fcy\u00fck bir gayret sarfediyorlard\u0131. Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019nden \u00f6\u011frendikleri bilgileri hemen birbirlerine ve di\u011fer insanlara \u00f6\u011fretiyorlard\u0131. Hz. \u00d6mer (r.a) daha sonra baz\u0131 had\u00ees-i \u015fer\u00eeflerden haberd\u00e2r olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce bu us\u00fbl\u00fc terkederek devaml\u0131 Ras\u00fblullah Efendimiz\u2019in yan\u0131nda bulunmay\u0131 tercih etmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz T\u00e2if ku\u015fatmas\u0131ndan d\u00f6n\u00fcp C\u00eer\u00e2ne\u2019ye geldi\u011finde \u00d6mer b. Hatt\u00e2b (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Y\u00e2 Ras\u00fblallah! Ben c\u00e2hiliyye devrinde Mescid-i Haram\u2019da bir g\u00fcn i\u02bbtik\u00e2fa girmeyi nezretmi\u015ftim, ne buyurursunuz?\u201d diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Efendimiz (s.a.v):<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2012Git, bir g\u00fcn i\u02bbtik\u00e2f yap!\u201d<\/em> buyurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ras\u00fblullah (s.a.v) ona ganimetle\u00adrin be\u015fte birinden bir c\u00e2riye vermi\u015fti. Bir m\u00fcddet sonra Peygamber Efendimiz b\u00fct\u00fcn esirleri \u00e2z\u00e2d edince \u00d6mer b. Hatt\u00e2b (r.a) onlar\u0131n seslerini i\u015fitti: \u201cRas\u00fblullah (s.a.v) bizi \u00e2z\u00e2d etti!\u201d diyorlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012D\u0131\u015fardan gelen bu sesler nedir?\u201d diye sordu. Yan\u0131ndakiler:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Ras\u00fblullah (s.a.v) b\u00fct\u00fcn esirleri \u00e2z\u00e2d etti\u201d de\u00addiler.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun \u00fczerine \u00d6mer (r.a) o\u011fluna:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Abdullah! Git, Efendimiz\u2019in bana verdi\u011fi o c\u00e2riyeyi serbest b\u0131rak!\u201d dedi.<a href=\"#_ftn24\" id=\"_ftnref24\">[24]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Bir g\u00fcn Hz. \u00d6mer elinde bir k\u0131s\u0131m Tevr\u00e2t sayfalar\u0131 ile Peygamber Efendimiz\u2019e gelip:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc! Bunlar Tevrat\u2019tan baz\u0131 k\u0131s\u0131mlar. Onlar\u0131 Zurayk O\u011fullar\u0131\u2019na mensup bir arkada\u015f\u0131mdan ald\u0131m\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Peygamber Efendimiz\u2019in y\u00fcz\u00fcn\u00fcn rengi birden de\u011fi\u015fiverdi. Bunun \u00fczerine Abdullah b. Zeyd (r.a), Hz. \u00d6mer\u2019e:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Allah senin akl\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131ndan m\u0131 ald\u0131, Ras\u00fblullah\u2019\u0131n y\u00fcz\u00fc ne h\u00e2le geldi g\u00f6rm\u00fcyor musun?\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Hat\u00e2s\u0131n\u0131 anlayan Hz. \u00d6mer hemen:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Rab olarak Allah\u2019tan, din olarak \u0130sl\u00e2m\u2019dan, peygamber olarak Muhammed (s.a.v)\u2019den, \u00f6nder olarak Kur\u2019\u00e2n\u2019dan r\u00e2z\u0131 olduk\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun \u00fczerine Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn y\u00fcz\u00fcnde g\u00fcller a\u00e7t\u0131, \u00fcz\u00fcnt\u00fcs\u00fc gitti. Sonra da \u015f\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013Nefsim kudret elinde olan Allah\u2019a yemin ederim ki, e\u011fer M\u00fbs\u00e2 (a.s) aran\u0131zda olup da ona uyarak beni terk etseydiniz, derin bir dal\u00e2lete d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olurdunuz. Siz \u00fcmmetler i\u00e7inde benim nas\u00eebimsiniz, ben de peygamberler i\u00e7inde sizin nas\u00eebinizim.\u201d<\/em><a href=\"#_ftn25\" id=\"_ftnref25\">[25]<\/a><\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">15.1.3. Hil\u00e2fet Devresi<\/h4>\n\n\n\n<p>Hz. Eb\u00fb Bekir devrinde Zeyd b. S\u00e2bit\u2019in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla mushaf halinde bir araya getirilen Kur\u2019\u00e2n \u00e2yetleri onun \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra Hz. \u00d6mer\u2019de kalm\u0131\u015f, Hz. \u00d6mer\u2019in vefat\u0131 \u00fczerine Hafsa\u2019ya intikal etmi\u015fti. Hz. Osman mushaf n\u00fcshalar\u0131n\u0131 \u00e7o\u011faltaca\u011f\u0131 zaman bu as\u0131l n\u00fcshay\u0131 istedi, \u00e7o\u011faltma i\u015fi bitince de Hz. Hafsa\u2019ya i\u00e2de etti.<a href=\"#_ftn26\" id=\"_ftnref26\">[26]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer, Zeyd b. H\u00e2rise\u2019nin o\u011flu \u00dcs\u00e2me\u2019ye \u00fc\u00e7 bin be\u015f y\u00fcz dirhem tahs\u00ees etmi\u015f, o\u011flu Abdullah\u2019a ondan be\u015f y\u00fcz dirhem daha az vermi\u015fti. Abdullah (r.a), babas\u0131 Hz. \u00d6mer\u2019e bunun sebebini sorarak:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2212\u00dcs\u00e2me\u2019yi ni\u00e7in benden \u00fcst\u00fcn tutuyorsun, o benden daha \u00e7ok sava\u015fa kat\u0131lmad\u0131 ki?\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a) \u015fu muhabbet ve nez\u00e2ket tims\u00e2li cev\u00e2b\u0131 verdi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2212O\u011flum! Ras\u00fblullah (s.a.v) onun babas\u0131n\u0131 senin babandan daha \u00e7ok severdi, \u00dcs\u00e2me\u2019ye de senden daha \u00e7ok muhabbeti vard\u0131. \u0130\u015fte bu sebeple Ras\u00fblullah\u2019\u0131n sevdi\u011fini kendi sevdi\u011fime tercih ettim!\u201d<a href=\"#_ftn27\" id=\"_ftnref27\">[27]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a), \u201cVallahi y\u00e2 Ras\u00fblallah, seni can\u0131mdan da \u00e7ok seviyorum!\u201d diye yemin etmi\u015fti. \u0130\u015fte bu muhabbet, onun sevdiklerine de \u015f\u00e2mildi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Bir defas\u0131nda Abdullah b. \u00d6mer (r.a) Hz. Mikd\u00e2d\u2019a a\u011f\u0131r konu\u015fmu\u015ftu. \u00d6mer (r.a) bunu duyunca o\u011fluna:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013E\u011fer senin dilini koparmazsam bana da \u00d6mer demesinler!\u201d diye k\u00fckredi.<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer\u2019in ciddi oldu\u011funu g\u00f6ren hat\u0131rl\u0131 kimseler araya girerek ondan o\u011flu Abdullah\u2019\u0131 ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131n\u0131 ric\u00e2 ettiler.<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer onlara \u015f\u00f6yle dedi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013B\u0131rak\u0131n, dilini koparay\u0131m da bundan b\u00f6yle Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn ashab\u0131ndan hi\u00e7 kimseye dil uzatamas\u0131n!<a href=\"#_ftn28\" id=\"_ftnref28\"><sup>[28]<\/sup><\/a> Ve bu benden sonra tatbik edilecek bir \u00e2det olsun da Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn ash\u00e2b\u0131na s\u00f6venlerin dilleri kopar\u0131ls\u0131n!\u201d<a href=\"#_ftn29\" id=\"_ftnref29\"><sup>[29]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Zira Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019e beslenen muhabbet, onun yak\u0131nlar\u0131n\u0131 ve ash\u00e2b\u0131n\u0131 da sevmeyi gerektiriyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Mesr\u00fbk anlat\u0131yor: \u00d6mer ibn\u00fc\u2019l-Hatt\u00e2b (r.a), Ras\u00fblullah Efendimiz\u2019in minberine \u00e7\u0131karak:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u201c\u2013Mehrin 400 dirhemden fazla oldu\u011funu hi\u00e7 bilmiyorum\u201d dedi ve indi.<\/p>\n\n\n\n<p>Kurey\u015f\u2019ten bir kad\u0131n:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey M\u00fc\u2019minlerin Em\u00eeri, 400 dirhemden fazla mehir vermeyi insanlara yasaklad\u0131n m\u0131?\u201d diye sordu. \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Evet\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu cevap kar\u015f\u0131s\u0131nda kad\u0131n:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Allah te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019de: <em>\u00abSiz onlardan birine kantar kantar mehir vermi\u015f olsan\u0131z bile, verdi\u011finizden bir \u015fey almay\u0131n&#8230;\u00bb<\/em><a href=\"#_ftn30\" id=\"_ftnref30\"><sup>[30]<\/sup><\/a> buyurdu\u011funu duymad\u0131n m\u0131?\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Durumu anlamakta gecikmeyen \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Y\u00e2 Rabbi beni ba\u011f\u0131\u015fla! B\u00fct\u00fcn insanlar \u00d6mer\u2019den daha \u00e2lim\u201d dedikten sonra tekrar minbere \u00e7\u0131karak:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey insanlar! Ben size 400 dirhemin \u00fczerindeki mehri yasaklam\u0131\u015ft\u0131m. Art\u0131k kim ne kadar isterse mal\u0131ndan o kadar mehir versin!\u201d dedi.<a href=\"#_ftn31\" id=\"_ftnref31\">[31]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7e\u015fm-i insaf gibi k\u00e2mile m\u00eez\u00e2n olmaz,<em><\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Ki\u015fi noks\u00e2n\u0131n bilmek gibi irf\u00e2n olmaz.<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Utbe b. Ferkad anlat\u0131yor: Bir seferinde Hz. \u00d6mer\u2019e hurma ve ya\u011fdan yap\u0131lan birka\u00e7 sepet helva g\u00f6t\u00fcrd\u00fcm. Bana bunlar\u0131n ne oldu\u011funu sordu. Ben de:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013\u0130\u00e7lerinde yiyecek var, sana getirdim. \u00c7\u00fcnk\u00fc sabahtan ak\u015fama kadar insanlar\u0131n i\u015fleriyle u\u011fra\u015f\u0131yorsun. Evine d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde iyi bir g\u0131d\u00e2 alarak kuvvetini muh\u00e2faza etmeni istedim\u201d dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a), sepetlerden birinin a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7t\u0131 ve:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey Utbe, Allah a\u015fk\u0131na s\u00f6yle! Bunlardan her bir m\u00fcsl\u00fcmana bir sepet verdin mi?\u201d diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey M\u00fc\u2019minlerin Em\u00eeri! Kays Kab\u00eelesi\u2019nin b\u00fct\u00fcn mallar\u0131n\u0131 harcasam yine de her m\u00fcsl\u00fcmana bir sepet helva veremem!\u201d dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu sefer \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013\u00d6yleyse bana da l\u00e2z\u0131m de\u011fil\u201d dedikten sonra kuru ekmek ve sert etlerle yap\u0131lm\u0131\u015f bir sahan tirit getirtti\u2026 Sonradan bana, etlerin iyi taraflar\u0131n\u0131 uzaklardan gelen m\u00fcsl\u00fcman mis\u00e2firlere ikram etti\u011fini, sert yerlerini ve sinirlerini de kendisinin yedi\u011fini s\u00f6yledi\u2026<a href=\"#_ftn32\" id=\"_ftnref32\">[32]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer bir g\u00fcn namaz i\u00e7in c\u00e2miye gelmi\u015fti. \u0130nsanlara do\u011fru d\u00f6n\u00fcp m\u00fcezzine ez\u00e2n okumas\u0131n\u0131 emretti ve aya\u011fa kalkarak:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u00ad\u2013Namaz\u0131m\u0131z i\u00e7in kimseyi beklemeyiz\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Namaz\u0131 ed\u00e2 edince de cemaate y\u00f6nelerek \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u00ad\u2013Bir tak\u0131m insanlara ne oluyor ki cemaatten geri kal\u0131yorlar, b\u00f6ylece ba\u015fkalar\u0131n\u0131n da geri kalmas\u0131na sebep oluyorlar. Vallahi i\u00e7imden \u015f\u00f6yle ge\u00e7iyor: Onlara adam g\u00f6ndereyim, boyunlar\u0131ndan yakalanarak getirilsinler ve onlara \u00abNamaza i\u015ftirak edin!\u00bb denilsin.\u201d<a href=\"#_ftn33\" id=\"_ftnref33\">[33]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Bir gece vaktiydi. Hz. \u00d6mer (r.a), m\u00fbt\u00e2d\u0131 oldu\u011fu \u00fczere Med\u00eene sokaklar\u0131n\u0131 gezmekteydi ki ans\u0131z\u0131n duraklad\u0131. \u00d6n\u00fcnden ge\u00e7mekte oldu\u011fu evde ge\u00e7en bir tart\u0131\u015fma dikkatini \u00e7ekmi\u015fti. Bir anne, k\u0131z\u0131na:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013K\u0131z\u0131m, yar\u0131n sataca\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcte biraz su kar\u0131\u015ft\u0131r!\u201d demekteydi.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0131z ise:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Anneci\u011fim, hal\u00eefe s\u00fcte su kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 yasaklamad\u0131 m\u0131?\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Anne, k\u0131z\u0131n\u0131n s\u00f6zlerine sert \u00e7\u0131karak:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013K\u0131z\u0131m, gecenin bu saatinde hal\u00eefe s\u00fcte su katt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 nereden bilecek?!.\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6nl\u00fc Allah sevgisi ve korkusu ile dipdiri olan k\u0131z, \u015fu muhte\u015fem cevab\u0131 verdi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Anneci\u011fim! Hal\u00eefe g\u00f6rm\u00fcyor diyelim, Allah da m\u0131 g\u00f6rm\u00fcyor?..\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Allah muhabbeti ve korkusuyla dolu temiz bir g\u00f6nle sahip olan bu nezihe k\u0131z\u0131n cevab\u0131, Hz. \u00d6mer\u2019i son derece duyguland\u0131rd\u0131. Em\u00eeru\u2019l-M\u00fc\u2019min\u00een, onu o\u011fluna gelin olarak ald\u0131. Bu gelinin k\u0131z\u0131ndan ise Be\u015finci Hal\u00eefe olarak zikredilen me\u015fh\u00fbr \u00d6mer b. Abd\u00fclaz\u00eez (r.a) do\u011fdu.<a href=\"#_ftn34\" id=\"_ftnref34\">[34]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Eb\u00fb Sa\u00eed mevl\u00e2 Ens\u00e2r \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a) yats\u0131 namaz\u0131ndan sonra sohbet edenlere:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Evinize d\u00f6n\u00fcn! Umulur ki Allah te\u00e2l\u00e2 size yatmadan evvel n\u00e2file namaz k\u0131lmay\u0131 veya tehecc\u00fcde kalkmay\u0131 l\u00fbtfeder!\u201d derdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir g\u00fcn bizim yan\u0131m\u0131za geldi. Ben \u0130bn Mes\u02bb\u00fbd, \u00dcbey b. Ka\u2019b ve Eb\u00fb Zer (r.a) ile birlikte oturuyordum. Bize:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Ni\u00e7in oturuyorsunuz?\u201d diye sordu. Biz de:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Allah\u2019\u0131 zikretmek i\u00e7in oturduk!\u201d dedik. Bunun \u00fczerine o da bizimle beraber oturdu.<a href=\"#_ftn35\" id=\"_ftnref35\">[35]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a) \u015f\u00f6yle buyururdu: \u201cVerimsizlik ve kurakl\u0131\u011f\u0131n en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc, yats\u0131 namaz\u0131ndan sonra konu\u015farak vakit z\u00e2y\u00ee etmektir. Ancak namaz k\u0131lmak ve Kur\u2019\u00e2n k\u0131raati bunun h\u00e2ricindedir.\u201d<a href=\"#_ftn36\" id=\"_ftnref36\">[36]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Zeyd b. S\u00e2bit (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cHz. \u00d6mer\u2019in \u00fczerinde yamal\u0131 bir elbise g\u00f6rd\u00fcm, on yedi t\u00e2ne yamas\u0131 vard\u0131. A\u011flayarak evime d\u00f6nd\u00fcm. Bir m\u00fcddet sonra tekrar yola \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131mda yine Hz. \u00d6mer\u2019le kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131m. Omzuna bir su k\u0131rbas\u0131 koymu\u015f insanlar\u0131n aras\u0131ndan y\u00fcr\u00fcy\u00fcp gidiyordu. Ona hayretle:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012Ey M\u00fc\u2019minlerin Em\u00eeri!\u00bb dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012Sus, konu\u015fma, bunun sebebini daha sonra sana s\u00f6yleyece\u011fim!\u00bb buyurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Onunla birlikte y\u00fcr\u00fcd\u00fcm. Ya\u015fl\u0131 bir kad\u0131n\u0131n evine girip suyu onun kaplar\u0131na bo\u015faltt\u0131. Sonra birlikte Hz. \u00d6mer\u2019in evine d\u00f6nd\u00fck. Ona ni\u00e7in b\u00f6yle yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 sordum. \u015e\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2012Sen gittikten sonra yan\u0131ma Rum ve Fars el\u00e7ileri geldi. Bana:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Allah sana hay\u0131rlar, iyilikler versin ey \u00d6mer! B\u00fct\u00fcn insanlar senin ilmin, faz\u00eeletin ve ad\u00e2letin hus\u00fbsunda ittifak ettiler!\u201d dediler. Onlar yan\u0131mdan \u00e7\u0131k\u0131nca bana, insanlar\u0131n hissetti\u011fi kendini be\u011fenme duygular\u0131 geldi. Ben de hemen kalk\u0131p nefsime o g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn \u015feyleri yapt\u0131m! Burnunu s\u00fcrtmek, onu zelil etmek istedim!\u00bb.\u201d<a href=\"#_ftn37\" id=\"_ftnref37\">[37]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer ibn\u00fc\u2019l-Hatt\u00e2b (r.a), kendisine gelen elbiseleri Medineli kad\u0131nlar aras\u0131nda taksim etmi\u015f, geriye g\u00fczel bir elbise kalm\u0131\u015ft\u0131. Yan\u0131ndakilerden baz\u0131lar\u0131 kendisine:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey M\u00fc\u2019minlerin Em\u00eeri, bunu da senin zevcen olan Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019in k\u0131z\u0131na ver!\u201d dediler.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u00f6zleriyle, Hz. Ali\u2019in k\u0131z\u0131 \u00dcmm\u00fc K\u00fcls\u00fcm\u2019\u00fc kastediyorlard\u0131. \u00d6mer (r.a) ise:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013\u00dcmm\u00fc Sel\u00eet, buna daha \u00e7ok hak s\u00e2hibidir. Z\u00eera o Uhud Sava\u015f\u0131\u2019nda bize k\u0131rbalarla su ta\u015f\u0131yordu\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcmm\u00fc Sel\u00eet (r.a), Ras\u00fblullah Efendimiz\u2019e Bey\u02bbat eden Ens\u00e2r kad\u0131nlar\u0131ndand\u0131.<a href=\"#_ftn38\" id=\"_ftnref38\">[38]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00ces\u00e2r ehli ve di\u011ferg\u00e2m bir kimse olan \u00d6mer (r.a), di\u011fer insanlar\u0131 her zaman i\u00e7in kendisinden ve yak\u0131nlar\u0131ndan \u00f6nde tutard\u0131. Hele bir de bu kimseler Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019ne ve \u0130sl\u00e2m\u2019a hizmet etmi\u015f fed\u00e2k\u00e2r m\u00fc\u2019minler ise\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Bir ki\u015fi Hz. \u00d6mer\u2019e sel\u00e2m verdi, o da muk\u00e2belede bulundu. Daha sonra \u00d6mer (r.a) o \u015fahsa:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Nas\u0131ls\u0131n?\u201d diye sordu. O da:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Allah\u2019a hamd ederim iyiyim!\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun \u00fczerine \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012\u0130\u015fte benim senden istedi\u011fim de bu (hamd) idi!\u201d buyurdu.<a href=\"#_ftn39\" id=\"_ftnref39\">[39]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah b. \u00d6mer (r.a) \u015f\u00f6yle der:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBiz bazen bir g\u00fcnde bir karde\u015fimizle def\u00e2larca kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rd\u0131k ve her def\u00e2s\u0131nda birbirimize h\u00e2limizi sorard\u0131k. Bunu da s\u0131rf Allah\u2019a hamd edelim diye yapard\u0131k.\u201d<a href=\"#_ftn40\" id=\"_ftnref40\">[40]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Zeyd b. Eslem (r.a) anlat\u0131yor: \u00d6mer b. Hattab (r.a) s\u00fct i\u00e7mi\u015fti, \u00e7ok ho\u015fu\u00adna gitti. S\u00fct\u00fc ikram edene:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Bu s\u00fct nereden geldi?\u201d diye sordu. O da:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Bir su kenar\u0131na varm\u0131\u015ft\u0131m, bir de bakt\u0131m ki zek\u00e2t hayvan\u00adlar\u0131ndan bir k\u0131sm\u0131n\u0131 suluyorlar! Benim i\u00e7in onlar\u0131n s\u00fctlerinden sa\u011fd\u0131lar, ben de onu kab\u0131ma koyup getirdim. \u0130\u015fte bu o s\u00fctt\u00fcr\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u00f6zleri i\u015fiten \u00d6mer ibn\u00fc\u2019l-Hatt\u00e2b (r.a), hemen elini bo\u011faz\u0131na sokup i\u00e7ti\u011fi s\u00fct\u00fc kusarak \u00e7\u0131kard\u0131.<a href=\"#_ftn41\" id=\"_ftnref41\">[41]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Ash\u00e2b-\u0131 kir\u00e2m \u015f\u00fcpheli \u015feyler kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7ok titiz davran\u0131rlard\u0131. Hz.\u00d6mer (r.a) bu hass\u00e2siyeti \u015f\u00f6yle ifade etmi\u015ftir:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBiz f\u00e2ize d\u00fc\u015fme korkusuyla on helalden dokuzunu terkettik.\u201d<a href=\"#_ftn42\" id=\"_ftnref42\">[42]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. \u00d6mer (r.a) Eb\u00fb \u00dcmeyye diye k\u00fcnyelenen bir k\u00f6lesiyle m\u00fck\u00e2tebe yapt\u0131. K\u00f6le, vakti gelince ilk taksidini getirdi. \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Ey Eb\u00fb \u00dcmeyye! Git bu parayla h\u00fcrriyet bedelini kazan!\u201d buyurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012Ey M\u00fc\u2019minlerin Em\u00eeri! Son taksidi \u00f6deyince serbest b\u0131raksayd\u0131n\u0131z!\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2012O vakte ula\u015famam diye korkuyorum. Cen\u00e2b-\u0131 Hak \u015f\u00f6yle buyuruyor:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00ab\u2026Ellerinizin alt\u0131nda bulunanlardan (k\u00f6leler ve c\u00e2riyelerden) m\u00fck\u00e2tebe yapmak isteyenlerle, e\u011fer kendilerinde bir hay\u0131r (kabiliyet ve g\u00fcvenilirlik) g\u00f6r\u00fcyorsan\u0131z, hemen m\u00fck\u00e2tebe yap\u0131n! Allah\u2019\u0131n size vermi\u015f oldu\u011fu mal\u0131ndan siz de onlara verin\u2026\u00bb<\/em>.\u201d<a href=\"#_ftn43\" id=\"_ftnref43\">[43]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Hulef\u00e2-i R\u00e2\u015fid\u00een (r.a), v\u00e2li t\u00e2yin ederken hissiy\u00e2tlar\u0131n\u0131n tesirinde kalmam\u0131\u015flard\u0131r. Bil\u00e2kis um\u00fbmun maslahat\u0131n\u0131 dikkate alm\u0131\u015flard\u0131r. Mesel\u00e2 \u00d6mer (r.a), Yem\u00e2me harbinde karde\u015fi Zeyd ibn\u00fc\u2019l-Hatt\u00e2b\u2019\u0131 \u015feh\u00eed eden Eb\u00fb Meryem el-Hanef\u00ee\u2019yi, m\u00fcsl\u00fcman olup ilim tahs\u00eel edince Basra kad\u0131l\u0131\u011f\u0131na t\u00e2yin etmi\u015ftir.<a href=\"#_ftn44\" id=\"_ftnref44\">[44]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. Ali (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cHz. \u00d6mer halifeli\u011fi zaman\u0131nda insanlara dan\u0131\u015farak:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Yan\u0131m\u0131zda kalan fazla mal hakk\u0131nda ne diyorsunuz, onu ne yapal\u0131m?\u00bb diye sordu. \u0130nsanlar:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Ey M\u00fc\u2019minlerin Em\u00eeri, bizim id\u00e2remizle me\u015fgul olurken \u00e2ileni, mal\u0131n\u0131 m\u00fclk\u00fcn\u00fc ve ticaretini ihmal ettin, onlarla ilgilenemedin. Dolay\u0131s\u0131yla bu fazla mal senin hakk\u0131nd\u0131r\u00bb dediler. \u00d6mer (r.a) bana:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Sen ne diyorsun?\u00bb diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013\u0130nsanlar sana g\u00f6r\u00fc\u015flerini bildirdiler\u00bb dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Senin d\u00fc\u015f\u00fcncen benim i\u00e7in \u00f6nemli, bu hususta sen ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsun?\u00bb dedi. Ben de:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Ni\u00e7in kesin ve yak\u00een\u00ee bilgini zanna \u00e7eviriyorsun?\u00bb dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Bu s\u00f6z\u00fcn\u00fc biraz a\u00e7ar m\u0131s\u0131n?\u00bb dedi. Ben:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Evet, vallahi onu a\u00e7\u0131klayaca\u011f\u0131m. Hat\u0131rl\u0131yor musun Ras\u00fblullah (s.a.v) seni haberci ve memur olarak g\u00f6ndermi\u015fti, sen Hz. Abb\u00e2s\u2019\u0131n yan\u0131na vard\u0131n, o sana zek\u00e2t\u0131n\u0131 vermemi\u015fti, aran\u0131zda bir problem vard\u0131. Sen bana: \u201cHaydi beraber Peygamber Efendimiz\u2019e gidelim\u201d demi\u015ftin. Yan\u0131na var\u0131p kendisini \u00fczg\u00fcn ve ne\u015fesiz g\u00f6r\u00fcnce geri d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fck. Ertesi g\u00fcn tekrar yan\u0131na var\u0131nca mesr\u00fbr ve huzurlu oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fck. Sen ona Abb\u00e2s\u2019\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 haber verdin. Ras\u00fblullah (s.a.v) sana:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013Bilmez misin ki ki\u015finin amcas\u0131 babas\u0131n\u0131n ikizi veya ikinci yar\u0131s\u0131d\u0131r\u201d<\/em> buyurdu. Sonra kendisini \u00f6nceki g\u00fcn \u00fczg\u00fcn ve ne\u015fesiz g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fc, ikinci g\u00fcn ise sevin\u00e7li ve huzurlu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fc s\u00f6yledik. O da:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u2013Bana ilk geldi\u011finizde yan\u0131mda zek\u00e2t mal\u0131ndan iki d\u00een\u00e2r kalm\u0131\u015ft\u0131, huzursuzlu\u011fum o y\u00fczdendi. Bug\u00fcn geldi\u011finizde ise o d\u00een\u00e2rlar\u0131 yerine ula\u015ft\u0131rm\u0131\u015f bulunuyorumdum ve bende g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz g\u00f6n\u00fcl huz\u00fbru bu sebepleydi\u201d<\/em> buyurdu.\u00bb Hz. \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Do\u011fru s\u00f6yledin vallahi! Ba\u015fta da sonda da yani her zaman i\u00e7in sana te\u015fekk\u00fcr ediyor, \u015f\u00fckranlar\u0131m\u0131 arzediyorum!\u00bb dedi.\u201d<a href=\"#_ftn45\" id=\"_ftnref45\">[45]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a) \u015f\u00f6yle demi\u015ftir:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAllah\u2019\u0131n mal\u0131 (Beyt\u00fclm\u00e2l) kar\u015f\u0131s\u0131nda kendimi yetimin vel\u00eesi gibi kabul ettim. \u0130htiyac\u0131m yoksa ondan hi\u00e7bir \u015fey almad\u0131m, ihtiyac\u0131m oldu\u011funda ondan kif\u00e2yet miktar\u0131 yedim, elime imk\u00e2n ge\u00e7ince de ald\u0131\u011f\u0131m \u015feyi geri \u00f6dedim.\u201d<a href=\"#_ftn46\" id=\"_ftnref46\">[46]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>O\u011fullar\u0131na \u015f\u00f6yle derdi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cSabaha \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman etr\u00e2fa da\u011f\u0131l\u0131n (herkes kendine bir i\u015f bulsun), bir evde toplan\u0131p kalmay\u0131n! \u00c7\u00fcnk\u00fc ben, bir arada kald\u0131\u011f\u0131n\u0131zda \u00e7eki\u015ferek birbirinize k\u00fcsmenizden veya aran\u0131zda bir fen\u00e2l\u0131k \u00e7\u0131kmas\u0131ndan korkuyorum.\u201d<a href=\"#_ftn47\" id=\"_ftnref47\">[47]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a) bir \u00e7ocuk g\u00f6r\u00fcp de ho\u015fland\u0131\u011f\u0131nda hemen bir meslek ve sanat\u0131n\u0131n olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sorard\u0131. \u201cHay\u0131r\u201d cevab\u0131n\u0131 al\u0131rsa <em>\u201cG\u00f6z\u00fcmden d\u00fc\u015ft\u00fc\u201d<\/em> derdi.<a href=\"#_ftn48\" id=\"_ftnref48\">[48]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u201cKad\u0131nlar\u0131 fazla g\u00fczel giydirmeyin! Onlardan birinin elbiseleri \u00e7ok, z\u00eenetleri de g\u00fczel olursa d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmak onun ho\u015funa gider\u201d derdi.<a href=\"#_ftn49\" id=\"_ftnref49\">[49]<\/a><\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">15.1.4. Vefat\u0131<\/h4>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAllah\u2019\u0131m, beni yolunda \u015feh\u00eed olmak ve Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn beldesinde \u00f6lmekle bahtiyar k\u0131l!\u201d diye du\u00e2 ederdi.<a href=\"#_ftn50\" id=\"_ftnref50\">[50]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>K\u0131z\u0131 Hafsa v\u00e2lidemiz der ki:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBabam\u0131n bu du\u00e2s\u0131n\u0131 i\u015fitince \u015fa\u015f\u0131rd\u0131m ve:<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Bu nas\u0131l olacak? (Hem Med\u00eene\u2019de \u00f6lmek hem de \u015feh\u00eed olmak istiyorsun!)\u00bb dedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00ab\u2013Allah dilerse onu ger\u00e7ekle\u015ftirir!\u00bb dedi.\u201d<a href=\"#_ftn51\" id=\"_ftnref51\">[51]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a) \u015feh\u00eed edilinceye kadar insanlar\u0131n bu husustaki \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131 dev\u00e2m etmi\u015f ve bunun nas\u0131l tahakkuk edece\u011fini mer\u00e2k edip durmu\u015flard\u0131r.<a href=\"#_ftn52\" id=\"_ftnref52\">[52]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Med\u00eene-i M\u00fcnevvere\u2019de \u015feh\u00eed edilince Cen\u00e2b-\u0131 Hakk\u2019\u0131n bu du\u00e2y\u0131 kabul etti\u011fini anlad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6mer (r.a) hicretin 24. senesinde Zerd\u00fc\u015ft bir k\u00f6le olan Eb\u00fb L\u00fc\u2019l\u00fc taraf\u0131ndan \u015fehid edildi ve Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn ayaklar\u0131n\u0131n dibine defnedildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Enes (r.a) \u015f\u00f6yle der:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cRas\u00fblullah (s.a.v) altm\u0131\u015f \u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131nda vefat etti, Hz. Eb\u00fb Bekir de altm\u0131\u015f \u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131nda vefat etti, Hz. \u00d6mer de altm\u0131\u015f \u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131nda vefat etti.\u201d<a href=\"#_ftn53\" id=\"_ftnref53\">[53]<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">15.2. Cem\u00eele binti S\u00e2bit&nbsp;<\/h3>\n\n\n\n<p>Peygamber Efendimiz\u2019in seriyye kumandanlar\u0131ndan \u00c2s\u0131m b. S\u00e2bit\u2019in ana bir k\u0131z karde\u015fidir. Ras\u00fbl-i Ekrem Medine\u2019ye hicret edince annesi \u015eem\u00fbs binti Eb\u00fb \u00c2mir\u2019le birlikte Efendimiz\u2019e gelerek bey\u02bbat etti. O zamanlar ismi \u00c2siye idi, Ras\u00fblullah (s.a.v) onu Cem\u00eele\u2019ye \u00e7evirdi. Di\u011fer bir rivayete g\u00f6re hicretin 7. senesinde Hz. \u00d6mer ile evlendi\u011finde kendisi Hz. \u00d6mer\u2019den ismini de\u011fi\u015ftirmesini istemi\u015fti. O da ismini <em>Cem\u00eele<\/em> yapt\u0131. Ancak Hz. \u00d6mer\u2019in <em>Cem\u00eele<\/em> isminde bir c\u00e2riyesi de vard\u0131. Bu sebeple o \u201cBana c\u00e2riyenin ismini mi veriyorsun?\u201d diye itiraz etti ve Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019ne giderek h\u00e2diseyi anlatt\u0131. Ras\u00fblullah (s.a.v) de Cem\u00eele ismini g\u00fczel bulunca bu isme raz\u0131 oldu. Cem\u00eele\u2019nin Hz. \u00d6mer\u2019le evlili\u011finden \u00c2s\u0131m ad\u0131nda bir o\u011flu oldu. Bundan sonra \u00dcmm\u00fc \u00c2s\u0131m k\u00fcnyesiyle an\u0131ld\u0131. Sonralar\u0131 Hz. \u00d6mer kendisini bo\u015fay\u0131nca Yez\u00eed b. C\u00e2riye ile evlendi. Bu evlilikten de Abdurrahman adl\u0131 o\u011flu do\u011fdu.<a href=\"#_ftn54\" id=\"_ftnref54\">[54]<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">15.3. Abdullah b. \u00d6mer (r.a)<\/h3>\n\n\n\n<p>Abdullah, bi\u02bbsetin 3. senesinde Mekke\u2019de d\u00fcnyaya geldi. Peygamber Efendimiz\u2019in han\u0131m\u0131 Hafsa v\u00e2lidemizle ana-baba bir karde\u015ftir. Anneleri <em>Zeyneb binti Maz\u02bb\u00fbn el-Cumahiyye<\/em>\u2019dir.<\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah (r.a) babas\u0131yla birlikte m\u00fcsl\u00fcman oldu, babas\u0131ndan \u00f6nce veya onunla birlikte hicret etti. 13 ya\u015f\u0131ndayken Bedir ve Uhud harblerine i\u015ftirak etmek istedi fakat Ras\u00fblullah (s.a.v) ona ve onun gibi di\u011fer pek \u00e7ok kahraman \u00e7ocu\u011fa k\u00fc\u00e7\u00fck olmalar\u0131 sebebiyle izin vermedi. 15 ya\u015flar\u0131na girince Hendek Sava\u015f\u0131\u2019na kat\u0131lmalar\u0131na izin verdi. Bey\u02bbat\u00fc\u2019r-R\u0131dv\u00e2n, Hayber, Mekke fethi ve Huneyn\u2019e kat\u0131ld\u0131. Daha sonra Suriye, Irak ve M\u0131s\u0131r\u2019\u0131n fethinde, Yerm\u00fck ve Nih\u00e2vend sava\u015flar\u0131nda bulundu. Hicr\u00ee 49, mil\u00e2d\u00ee 669 senesinde Eb\u00fb Eyy\u00fbb el-Ens\u00e2r\u00ee ile birlikte \u0130stanbul seferine i\u015ftirak etti.<a href=\"#_ftn55\" id=\"_ftnref55\">[55]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah (r.a) m\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda \u00e7\u0131kan fitne ve sava\u015flardan hep uzak durdu. Babas\u0131 Hz. \u00d6mer \u201cbir \u00e2ileden bir kurban yeter\u201d diyerek onun hal\u00eefe olmas\u0131n\u0131 istemedi, yeni hal\u00eefeyi se\u00e7en heyete sadece m\u00fc\u015favir olarak kat\u0131labilece\u011fini s\u00f6yledi. O da bunu memnuniyetle kabul etti. H\u00e2lbuki m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ona b\u00fcy\u00fck bir tevecc\u00fch\u00fc vard\u0131. Nitekim Hz. Osman\u2019\u0131n \u015feh\u00eed edilmesinden sonra da ona hal\u00eefeli\u011fi teklif ettiler. Hakem Vak\u2019as\u0131\u2019nda Hz. Ali ve Sa\u02bbd b. Eb\u00fb Vakk\u0101s gibi sah\u00e2b\u00eeler hayatta olmas\u0131na ra\u011fmen Eb\u00fb M\u00fbs\u00e2 el-E\u015f\u2019ar\u00ee (r.a) onu \u201cen uygun halife aday\u0131\u201d olarak g\u00f6sterdi. Yez\u00eed\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan yine b\u00fcy\u00fck bir \u00e7o\u011funluk halife olmas\u0131n\u0131 istedi. Fakat bu m\u00fcttak\u012b sah\u00e2b\u00ee \u201cmuhaliflerim \u00fc\u00e7 ki\u015fi bile olsa bu sebeple kan d\u00f6k\u00fclmesine asla raz\u0131 olamam\u201d diyerek bu teklifleri kesin bir \u00fcslupla reddetti.<\/p>\n\n\n\n<p>Peygamber Efendimiz\u2019in kay\u0131nbiraderi olmas\u0131 ona Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn yak\u0131n \u00e7evresinde bulunma ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131. Bu imk\u00e2n\u0131 de\u011ferlendirerek \u00e7o\u011fu kimsenin muttal\u00ee olma imk\u00e2n\u0131 bulamad\u0131\u011f\u0131 hadis ve s\u00fcnnetleri m\u00fcsl\u00fcmanlara nakletti. 2630 hadis rivayet ederek Eb\u00fb H\u00fcreyre\u2019den sonra en \u00e7ok hadis rivayet eden ikinci sah\u00e2b\u00ee oldu. Bu hadisleri bizzat Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019nden i\u015fitti\u011fi gibi babas\u0131 Hz. \u00d6mer, ablas\u0131 Hz. Hafsa, Hz. Eb\u00fb Bekir, Hz. Osman, Hz. \u00c2i\u015fe, Zeyd b. S\u00e2bit, Bil\u00e2l-i Habe\u015f\u00ee ve Abdullah b. Mes\u02bb\u00fbd (r.a) gibi sah\u00e2b\u00eelerden de nakletti.<\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah b. \u00d6mer (r.a) zengin olmu\u015ftu ama mal\u0131n\u0131n fazla birikmesini istemez, bol bol infaklarda bulunurdu. K\u00f6lelere \u00e7ok iyi davran\u0131r, iyi olanlar\u0131 ve bilhassa namaz k\u0131lanlar\u0131 hemen \u00e2z\u00e2d ederdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Sade giyinip az yemek yer, kibre kap\u0131lmamak i\u00e7in \u00e2zam\u00ee gayret sarfederdi. So\u011fukkanl\u0131, teenn\u00ee s\u00e2hibi ve yumu\u015fak huylu olmas\u0131 sebebiyle Peygamber Efendimiz\u2019e benzetilirdi. Nitekim bir g\u00fcn pe\u015fine tak\u0131l\u0131p kendisine hakaretler eden bir kimseye a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131p tek kelime s\u00f6ylememi\u015fti. Sadece evine girece\u011fi esn\u00e2da \u201cBen ve karde\u015fim \u00c2s\u0131m kimseye k\u00f6t\u00fc s\u00f6z s\u00f6ylemeyiz\u201d demekle iktif\u00e2 etmi\u015fti. Allah ondan r\u00e2z\u0131 olsun, her h\u00e2liyle m\u00fcsl\u00fcmanlara ne g\u00fczel de \u00f6rnek olmu\u015f.<a href=\"#_ftn56\" id=\"_ftnref56\">[56]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah (r.a) \u015f\u00f6yle anlat\u0131r: Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019in sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda r\u00fcya g\u00f6renler ona anlat\u0131rlard\u0131, ben de bir r\u00fcya g\u00f6rmek ve onu Peygamber Efendimiz\u2019e anlatmay\u0131 \u00e7ok istiyordum. O zaman bek\u00e2r bir kimseydim ve mescidde uyurdum. Bir defas\u0131nda r\u00fcyamda iki melek beni cehenneme g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler. Bakt\u0131m ki o kuyu duvar\u0131 gibi \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f olup kuyununki gibi iki boynuzu vard\u0131. Bir de ne g\u00f6reyim, orada kendilerini tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m insanlar var. Ben: \u201cCehennemden Allah\u2019a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m! Cehennemden Allah\u2019a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m!\u201d diye hayk\u0131rd\u0131m. O esn\u00e2da yan\u0131mdaki iki mele\u011fe bir melek daha kat\u0131ld\u0131 ve bana \u015f\u00f6yle dedi: \u201cSen korkutulmayacaks\u0131n!\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Ben bu r\u00fcyay\u0131 ablam Hafsa\u2019ya anlatt\u0131m, o da Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019e anlatt\u0131. R\u00fcyay\u0131 dinleyen Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cAbdullah ne g\u00fczel, ne iyi bir adamd\u0131r! Bir de geceleyin namaz k\u0131lm\u0131\u015f olsayd\u0131!\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah b. \u00d6mer\u2019in o\u011flu S\u00e2lim der ki: \u201cO g\u00fcnden sonra babam Abdullah gecenin ancak az bir k\u0131sm\u0131nda uyurdu.\u201d<a href=\"#_ftn57\" id=\"_ftnref57\">[57]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Osman (r.a), Hz. \u00d6mer\u2019in o\u011flu Abdullah\u2019a kad\u0131l\u0131k vaz\u00eefesi verip:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Git insanlar aras\u0131nda h\u00fckmet!\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ey M\u00fc\u2019minlerin Em\u00eeri, beni bu vazifeden affetmez misiniz?\u201d diye ricada bulundu.<\/p>\n\n\n\n<p>Hz. Osman:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Bundan niye ka\u00e7\u0131n\u0131yorsun, senin baban da k\u00e2d\u0131 idi?!\u201d diye \u0131srar etmek istedi. Ancak Abdullah (r.a) \u015f\u00f6yle dedi:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Do\u011fru da ben Ras\u00fblullah (s.a.v)\u2019in:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00abKim k\u00e2d\u0131 olur ve ad\u00e2letle h\u00fckmederse, bu kimse ba\u015faba\u015f (sevap ve g\u00fcnah\u0131 e\u015fit) ayr\u0131lmaya liyakat kazanm\u0131\u015ft\u0131r\u00bb<\/em> dedi\u011fini i\u015fittim. Art\u0131k (Ras\u00fblullah\u2019\u0131n bu s\u00f6z\u00fcnden) sonra kad\u0131l\u0131k vaz\u00eefesinden ne \u00fcmid edebilirim ki?\u201d<a href=\"#_ftn58\" id=\"_ftnref58\">[58]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Yine Abdullah \u015f\u00f6yle demi\u015ftir:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cRas\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019in:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00abKad\u0131lar \u00fc\u00e7 s\u0131n\u0131ft\u0131r. Biri kurtulur, di\u011fer iki s\u0131n\u0131f cehennemdedir. Zul\u00fcmle (bilgisizce) veya hev\u00e2 ve hevesine g\u00f6re h\u00fckmeden hel\u00e2k olur, hak ile h\u00fckmeden ise kurtulur\u00bb <\/em>buyurduklar\u0131n\u0131 i\u015fittim.\u201d<a href=\"#_ftn59\" id=\"_ftnref59\">[59]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Di\u011fer bir hadislerinde Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015flard\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201c\u0130nsanlar ars\u0131nda h\u00fckmetmek i\u00e7in kad\u0131 tayin edilen ki\u015fi b\u0131\u00e7aks\u0131z bo\u011fazlanm\u0131\u015f demektir.\u201d<\/em><a href=\"#_ftn60\" id=\"_ftnref60\">[60]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah b. \u00d6mer\u2019in anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re kendisi sekizy\u00fcz dirheme bir k\u00f6le satar ve satarken \u201ckusursuz\u201d oldu\u011funu s\u00f6yler. Ancak sat\u0131n alan kimse bil\u00e2here:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013K\u00f6lede bir hastal\u0131k varm\u0131\u015f bana s\u00f6ylemedin\u201d der.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130htilaf Hz. Osman\u2019a g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Adam:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013K\u00f6lede hastal\u0131k oldu\u011fu halde haber vermeksizin bana satt\u0131\u201d der.<\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Ben onu kusursuz olarak satt\u0131m\u201d der.<\/p>\n\n\n\n<p>Osman (r.a), Abdullah\u2019\u0131n satt\u0131\u011f\u0131 zaman k\u00f6lede kusur oldu\u011funu bilmedi\u011fine dair yemin etmesine h\u00fckmeder. Abdullah da yemin etmekten imtina ederek k\u00f6leyi geri al\u0131r. K\u00f6le yan\u0131nda s\u0131hhate kavu\u015fur sonra onu yeniden satar ancak bu sefer bin be\u015f y\u00fcz dirheme&#8230;\u201d<a href=\"#_ftn61\" id=\"_ftnref61\">[61]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte bu da l\u00fczumlu l\u00fczumsuz yemin etmekten ka\u00e7\u0131nman\u0131n ve al\u0131\u015f veri\u015fte kolayl\u0131k g\u00f6stermenin bir bereketi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u058e<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0131s\u0131r\u2019l\u0131 biri Mekke-i M\u00fckerreme\u2019ye gelmi\u015f, hacc yapmak istiyordu. Kenarda oturan bir grup g\u00f6rd\u00fc ve:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Bunlar kimdir?\u201d diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Kurey\u015fliler\u201d denildi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Aralar\u0131ndaki ya\u015fl\u0131 zat kim?\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Abdullah b. \u00d6mer\u201d dediler.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0131s\u0131r\u2019l\u0131 z\u00e2t Hz. Abdullah\u2019a yakla\u015ft\u0131 ve aralar\u0131nda \u015fu konu\u015fma ge\u00e7ti:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Sana bir \u015fey soraca\u011f\u0131m bana onu a\u00e7\u0131kla! Hz. Osman\u2019\u0131n Uhud G\u00fcn\u00fc sava\u015f meydan\u0131ndan ka\u00e7anlar\u0131n aras\u0131nda oldu\u011funu biliyor musun?\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Evet!\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Peki, onun Bedir\u2019e kat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyor musun?\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Evet!\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Bey\u02bbatu\u2019r-R\u0131dv\u00e2n\u2019da bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da biliyor musun?\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Evet!\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>O \u015fah\u0131s bu cevaplar \u00fczerine:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Allahu Ekber!\u201d diye kendince bildiklerinin do\u011fru \u00e7\u0131kmas\u0131na sevindi.<\/p>\n\n\n\n<p>Abdullah b. \u00d6mer (r.a):<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Gel bunlar\u0131 sana a\u00e7\u0131klayay\u0131m: Uhud\u2019daki firar\u0131na gelince, \u015fehadet ederim ki Allah onlar\u0131 affetti. Nitekim haklar\u0131nda \u015fu \u00e2yeti indirdi:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00ab(Uhud\u2019da) iki ordu kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn, sizi b\u0131rak\u0131p gidenleri, s\u0131rf i\u015fledikleri baz\u0131 hatalar y\u00fcz\u00fcnden \u015feytan (yerlerinden) kayd\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Yine de Allah onlar\u0131 affetti. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah, \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131d\u0131r, Hal\u00eem\u2019dir.\u00bb<\/em><a href=\"#_ftn62\" id=\"_ftnref62\">[62]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Bedir\u2019de bulunmay\u0131\u015f\u0131na gelince, o esn\u00e2da Hz. Osman\u2019\u0131n nik\u00e2h\u0131 alt\u0131nda Ras\u00fblullah Efendimiz\u2019in kerimesi Ruk\u0131ye (r.a) vard\u0131 ve hasta idi. Ras\u00fblullah (s.a.v) kendisine:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00ab\u2013Ruk\u0131ye\u2019nin yan\u0131nda kal, sana Bedir\u2019e kat\u0131lan bir ki\u015finin sevab\u0131 ve ganimetten alaca\u011f\u0131 pay var!\u00bb<\/em> buyurdu. O da bu taleb \u00fczerine Med\u00eene\u2019de kald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bey\u02bbatu\u2019r-R\u0131dv\u00e2n\u2019da bulunmay\u0131\u015f\u0131na gelince, e\u011fer Mekke v\u00e2disinde ondan daha aziz ve m\u00fchim biri olsayd\u0131 hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz Ras\u00fblullah (s.a.v) onu g\u00f6nderirdi. L\u00e2kin Efendimiz Mekke\u2019ye Osman\u2019\u0131 g\u00f6nderdi. Bey\u02bbatu\u2019r-R\u0131dv\u00e2n, Hz. Osman Mekke\u2019ye gittikten sonra yap\u0131ld\u0131. Ras\u00fblullah (s.a.v) Bey\u02bbat akdi esn\u00e2s\u0131nda sa\u011f eli i\u00e7in <em>\u00abBu Osman\u2019\u0131n eli\u00bb<\/em> buyurdu. Onu di\u011fer eline vurarak <em>\u00abBu da Osman i\u00e7in!\u00bb<\/em> buyurdu.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan sonra Abdullah b. \u00d6mer (r.a) adama:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u2013Bunlar\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra art\u0131k \u015fimdi gidebilirsin!\u201d dedi.<a href=\"#_ftn63\" id=\"_ftnref63\">[63]<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">15.4. \u00c2s\u0131m b. \u00d6mer (r.a)<\/h3>\n\n\n\n<p>Annesi Medine\u2019de Peygamber Efendimiz\u2019e ilk bey\u02bbat eden kad\u0131n sah\u00e2b\u00eelerden Cem\u00eele binti S\u00e2bit el-Ens\u00e2riyye\u2019dir. Emev\u00ee Halifesi \u00d6mer b. Abd\u00fclaz\u00eez\u2019in anne taraf\u0131ndan dedesi olan \u00c2s\u0131m\u2019\u0131n baz\u0131 kaynaklarda Peygamber Efendimiz\u2019in vefat\u0131ndan iki y\u0131l \u00f6nce (630) do\u011fdu\u011fu, baz\u0131lar\u0131nda ise hicretin 6. y\u0131l\u0131nda (628) d\u00fcnyaya geldi\u011fi kaydedilmektedir. \u00c2s\u0131m\u2019\u0131n ilk \u00e7ocukluk y\u0131llar\u0131, Hz. \u00d6mer\u2019den bo\u015fand\u0131ktan sonra Abdurrahman b. Yez\u00eed\u2019le evlenen annesinin yan\u0131nda ge\u00e7ti. Hen\u00fcz d\u00f6rt ya\u015flar\u0131nda iken Kub\u00e2\u2019ya gelen Hz. \u00d6mer onu al\u0131p g\u00f6t\u00fcrmek istedi. Ancak \u00c2s\u0131m\u2019\u0131n anneannesi \u015eem\u00fbs binti Eb\u00fb \u00c2mir buna engel olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131nca \u00d6mer halifeye ba\u015fvurdu. Her iki taraf\u0131 da dinleyen Hz. Eb\u00fb Bekir, \u00c2s\u0131m\u2019\u0131n ninesine verilmesini uygun g\u00f6rd\u00fc, \u00d6mer de bu karara boyun e\u011fdi.<a href=\"#_ftn64\" id=\"_ftnref64\">[64]<\/a> Bu ilk \u00e7ocukluk y\u0131llar\u0131ndan sonra \u00c2s\u0131m, Hz. \u00d6mer\u2019in himayesinde yeti\u015fti ve onun taraf\u0131ndan evlendirildi. Babas\u0131ndan hadis rivayet eden \u00c2s\u0131m\u2019dan iki o\u011flu Hafs ve Ubeydullah ile Urve b. Z\u00fcbeyr rivayette bulunmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c2s\u0131m b. \u00d6mer (r.a) uzun boylu, iri yap\u0131l\u0131, son derece asil, c\u00f6mert, hi\u00e7 kimseyi incitmeyen ve kimsenin aleyhinde bulunmayan bir ki\u015fi idi. \u015eairli\u011fi ve g\u00fczel konu\u015fmas\u0131yla da tan\u0131n\u0131rd\u0131.<a href=\"#_ftn65\" id=\"_ftnref65\">[65]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>\u00c2s\u0131m\u2019\u0131n rivayetine g\u00f6re Ras\u00fblullah (s.a.v) ablas\u0131 Hafsa binti \u00d6mer b. Hatt\u00e2b\u2019\u0131 bo\u015fam\u0131\u015f sonra ona geri d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr.<a href=\"#_ftn66\" id=\"_ftnref66\">[66]<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">15.5. Ubeydullah b. \u00d6mer (r.a)<\/h3>\n\n\n\n<p>Bi\u02bbsetten k\u0131sa bir s\u00fcre \u00f6nce Mekke\u2019de do\u011fdu.&nbsp;Annesi \u00dcmm\u00fc K\u00fcls\u00fbm M\u00fcleyke binti Cervel\u2019dir. Ubeydullah babas\u0131 Hz. \u00d6mer\u2019in pe\u015finden \u0130sl\u00e2m\u2019a girdi\u011fi h\u00e2lde annesi m\u00fcsl\u00fcman olmad\u0131. Hicr\u00ee 7, mil\u00e2d\u00ee 629 senesinin nih\u00e2yetinde <em>\u201cK\u00e2fir kad\u0131nlar\u0131 nik\u00e2h\u0131n\u0131zda tutmay\u0131n\u201d<\/em><a href=\"#_ftn67\" id=\"_ftnref67\">[67]<\/a>\u00e2yeti inince \u00d6mer (r.a) ondan ayr\u0131ld\u0131. Sah\u00e2be-i kir\u00e2mdan H\u00e2rise b. Vehb (r.a) Ubeydullah\u2019\u0131n anne bir karde\u015fidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ubeydullah (r.a) hicret edip Medine-i M\u00fcnevvere\u2019de ya\u015fad\u0131. Babas\u0131 hal\u00eefe iken karde\u015fi Abdullah ile birlikte Irak\u2019ta gaz\u00e2lara kat\u0131ld\u0131. D\u00f6nerken Basra valisi Eb\u00fb M\u00fbs\u00e2 el-E\u015f\u2019ar\u00ee\u2019yi ziyaret ettiler. Eb\u00fb M\u00fbs\u00e2 (r.a) halifeye g\u00f6ndermesi gereken bir miktar paray\u0131 onlara teslim etti. Bu parayla Irak\u2019tan mal al\u0131p Medine-i M\u00fcnevvere\u2019de satmalar\u0131n\u0131, k\u00e2r\u0131n\u0131 al\u0131p anaparay\u0131 halifeye teslim etmelerini s\u00f6yledi. Hz. \u00d6mer\u2019e de durumu anlatan bir mektup yazd\u0131. L\u00e2kin \u00d6mer (r.a) bunu kabul etmedi. Halifenin o\u011flu olmalar\u0131 sebebiyle kendilerine b\u00f6yle bir imk\u00e2n verildi\u011fini s\u00f6yleyerek hem anaparay\u0131 hem de k\u00e2r\u0131n\u0131 hazineye koymalar\u0131n\u0131 emretti. Ash\u00e2b-\u0131 kir\u00e2m bunun k\u00e2r ortakl\u0131\u011f\u0131 say\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyince \u00d6mer (r.a) anaparayla birlikte k\u00e2r\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 hazineye koymalar\u0131na r\u00e2z\u0131 oldu.<a href=\"#_ftn68\" id=\"_ftnref68\">[68]<\/a> \u0130\u015fte Hz. \u00d6mer\u2019in dillere destan olan ad\u00e2leti ve kararl\u0131\u011f\u0131 b\u00f6yle bir \u015feydi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ubeydullah (r.a) Hz. Osman\u2019\u0131n hal\u00eefeli\u011finde hicr\u00ee 27, mil\u00e2d\u00ee 648 y\u0131l\u0131 civ\u00e2r\u0131 Abdurrahman b. Eb\u00fb Bekir, karde\u015fi Abdullah b. \u00d6mer ve Abdullah b. Z\u00fcbeyr gibi sah\u00e2b\u00eelerle birlikte M\u0131s\u0131r v\u00e2lisi Abdullah b. Sa\u02bbd b. Eb\u00fb Serh komutas\u0131nda Afrika\u2019da gaz\u00e2lara i\u015ftirak etti.<a href=\"#_ftn69\" id=\"_ftnref69\">[69]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Ubeydullah (r.a) uzun boylu ve iri c\u00fcsseli idi. G\u00e2yet cesur ve iyi ata binen bir gen\u00e7ti. Sa\u02bbd b. Eb\u00fb Vakk\u0101s (r.a) onun&nbsp;s\u00fctbabas\u0131 idi. Evlendi ve \u00e7ocuklar\u0131 oldu. Bunlara Eb\u00fb Bekir, Osman, \u00dcmm\u00fc \u00ces\u00e2 gibi isimler verdi. \u0130simleri zikredilmeyen ba\u015fka \u00e7ocuklar\u0131 da vard\u0131. Babas\u0131 Hz. \u00d6mer, Hz. Osman ve Eb\u00fb M\u00fbs\u00e2 el-E\u015f\u2019ar\u00ee gibi sah\u00e2b\u00eelerden hadis ald\u0131, Peygamber Efendimiz\u2019den m\u00fcrsel olarak hadis rivayet etti.<a href=\"#_ftn70\" id=\"_ftnref70\">[70]<\/a><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref1\" id=\"_ftn1\">[1]<\/a> Nesebi \u015f\u00f6yledir: \u00d6mer b. Hatt\u00e2b b. N\u00fcfeyl b. Abd\u00fcluzz\u00e2 b. Riy\u00e2h b. Abdullah b. Kurt b. Rez\u00e2h b. Adiyy b. Ka\u2019b b. L\u00fcey b. G\u00e2lib.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref2\" id=\"_ftn2\">[2]<\/a> \u0130bn\u00fc\u2019l-Es\u00eer, <em>\u00dcsd\u00fc\u2019l-\u011f\u00e2be<\/em> (Kahire, 1970), 4\/146.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref3\" id=\"_ftn3\">[3]<\/a> H. \u0130brahim Hasan, <em>Tarihul-\u0130sl\u00e2m,<\/em> 1\/210.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref4\" id=\"_ftn4\">[4]<\/a> Bkz. \u0130bn\u00fc\u2019l-Es\u00eer, <em>\u00dcsd\u00fcl-\u011f\u00e2be,<\/em> 4\/146; Suy\u00fbt\u00ee, <em>T\u00e2r\u00eehu\u2019l-Hulef\u00e2,<\/em> 108.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref5\" id=\"_ftn5\">[5]<\/a> Mustafa Fayda, \u201c\u00d6mer\u201d, <em>TDV \u0130sl\u00e2m Ansiklopedisi<\/em>, https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/omer#1 (18.04.2023).<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref6\" id=\"_ftn6\">[6]<\/a> \u0130bn Hi\u015f\u00e2m, <em>es-S\u00eeret\u00fc\u2019n-nebeviyye<\/em>, 1\/474-477, 505; Buh\u00e2r\u00ee, \u201c\u0130lim\u201d, 27.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref7\" id=\"_ftn7\">[7]<\/a> Mustafa Fayda, \u201c\u00d6mer\u201d, <em>TDV \u0130sl\u00e2m Ansiklopedisi<\/em>, https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/omer#1 (18.04.2023).<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref8\" id=\"_ftn8\">[8]<\/a> M\u00fcslim, Fed\u00e2il\u00fc\u2019s-sah\u00e2be, 22. Kr\u015f. Buh\u00e2r\u00ee, Ash\u00e2bu\u2019n-Neb\u00ee, 6.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref9\" id=\"_ftn9\">[9]<\/a> \u0130bn\u00fc\u2019l-Cevz\u00ee, <em>Men\u00e2kibu Em\u00eeri\u2019l-M\u00fc\u2019min\u00een \u00d6mer b. el-Hatt\u00e2b<\/em>, thk. Ali Muhammed \u00d6mer (Kahire, 1997), 266.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref10\" id=\"_ftn10\">[10]<\/a> \u0130bn Kes\u00eer, <em>el-Bid\u00e2ye ve\u2019n-nih\u00e2ye<\/em>, 10\/185.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref11\" id=\"_ftn11\">[11]<\/a> T\u00e2h\u00e2 20\/132.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref12\" id=\"_ftn12\">[12]<\/a> Bkz. \u0130bn Sa\u02bbd, <em>et-Tabak\u0101t\u00fc\u2019l-k\u00fcbr\u00e2<\/em>, 3\/280, 306.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref13\" id=\"_ftn13\">[13]<\/a> \u0130bn Sa\u02bbd, <em>et-Tabak\u0101t\u00fc\u2019l-k\u00fcbr\u00e2<\/em>, 3\/378; \u0130bn Abdilberr, <em>el-\u0130st\u00ee\u02bb\u00e2b,<\/em> 2\/550; \u0130bn\u00fc\u2019l-Es\u00eer, 2\/286; \u0130bn Seyyid, 2\/24, Zeheb\u00ee, <em>Siyeru a\u2019l\u00e2mi\u2019n-n\u00fcbel\u00e2,<\/em> 1\/216.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref14\" id=\"_ftn14\">[14]<\/a> M\u00fcslim, Talak, 34.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref15\" id=\"_ftn15\">[15]<\/a> et-Tahr\u00eem 66\/5. Buh\u00e2r\u00ee, Talak, 32; Tefs\u00eer, 2\/9; Tahrim, 1; M\u00fcslim, Fedailu\u2019s-Sah\u00e2be, 24.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref16\" id=\"_ftn16\">[16]<\/a> Buh\u00e2ri, Buy\u00fb, 47; Hibe, 25\/2.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref17\" id=\"_ftn17\">[17]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, \u015eurut, 19; Vas\u00e2y\u00e2, 28; Eyman, 33; M\u00fcslim, Vasiyet, 15.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref18\" id=\"_ftn18\">[18]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, Hibe 30, 37; M\u00fcslim, Hib\u00e2t 1, 2, 3, 4.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref19\" id=\"_ftn19\">[19]<\/a> \u0130brahim 14\/25.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref20\" id=\"_ftn20\">[20]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, Tefs\u00eer, 14\/1.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref21\" id=\"_ftn21\">[21]<\/a> \u0130bn M\u00e2ce, Nik\u00e2h, 5.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref22\" id=\"_ftn22\">[22]<\/a> et-Tevbe 9\/34.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref23\" id=\"_ftn23\">[23]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, \u0130lim, 27.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref24\" id=\"_ftn24\">[24]<\/a> M\u00fcslim, Eym\u00e2n, 28. Kr\u015f. Buh\u00e2r\u00ee, Me\u011f\u00e2z\u00ee, 54.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref25\" id=\"_ftn25\">[25]<\/a> Heysem\u00ee, <em>Mecma\u02bbu\u2019z-zev\u00e2id<\/em>, 1\/174.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref26\" id=\"_ftn26\">[26]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, \u201cFed\u00e2il\u00fc\u2019l-Kur\u2019\u00e2n\u201d, 3.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref27\" id=\"_ftn27\">[27]<\/a> Tirmiz\u00ee, Men\u00e2k\u0131b, 39\/3813.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref28\" id=\"_ftn28\">[28]<\/a> Ali el-M\u00fcttak\u00ee, <em>Kenz\u00fc\u2019l-umm\u00e2l, <\/em>12\/660, no: 36009.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref29\" id=\"_ftn29\">[29]<\/a> Ali el-M\u00fcttak\u00ee, <em>Kenz\u00fc\u2019l-umm\u00e2l, <\/em>12\/669, no: 36023.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref30\" id=\"_ftn30\">[30]<\/a> en-Nis\u00e2, 20.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref31\" id=\"_ftn31\">[31]<\/a> \u0130bn Hacer el-Askal\u00e2n\u00ee, <em>el-Met\u00e2lib\u00fc\u2019l-\u00e2liye bi-zev\u00e2idi\u2019l-mes\u00e2n\u00eedi\u2019s-sem\u00e2niye<\/em>, thk. Sa\u02bbd b. N\u00e2s\u0131r b. Abd\u00fclaziz e\u015f-\u015eesr\u00ee (D\u00e2ru\u2019l-\u00c2s\u0131me, 1419), 8\/94.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref32\" id=\"_ftn32\">[32]<\/a> Ali el-M\u00fcttak\u00ee, <em>Kenz\u00fc\u2019l-umm\u00e2l, <\/em>12\/627, no: 35936.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref33\" id=\"_ftn33\">[33]<\/a> Abd\u00fcrrazzak, <em>el-Musannef,<\/em> 1\/519.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref34\" id=\"_ftn34\">[34]<\/a> \u0130bn\u00fc\u2019l-Cevz\u00ee, <em>S\u0131fat\u00fc\u2019s-safve<\/em>, 2\/203, no: 202.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref35\" id=\"_ftn35\">[35]<\/a> Tah\u00e2v\u00ee, <em>\u015eerhu me\u00e2ni\u2019l-\u00e2s\u00e2r,<\/em> 4\/330.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref36\" id=\"_ftn36\">[36]<\/a> \u0130m\u00e2m Muhammed b. Hasan, <em>el-\u00c2s\u00e2r,<\/em> Beyrut: D\u00e2ru\u2019l-K\u00fct\u00fcbi\u2019l-Ilmiyye, 1\/367.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref37\" id=\"_ftn37\">[37]<\/a> Muhibbu\u2019t-Taber\u00ee, <em>er-Riy\u00e2du\u2019n-nadire,<\/em> 2\/380.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref38\" id=\"_ftn38\">[38]<\/a> Buh\u00e2ri, Meg\u00e2z\u00ee 22, Cih\u00e2d 66.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref39\" id=\"_ftn39\">[39]<\/a> <em>Muvatta\u2019<\/em>, Sel\u00e2m, 5.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref40\" id=\"_ftn40\">[40]<\/a> \u0130bn\u00fc\u2019l-M\u00fcb\u00e2rek, <em>Z\u00fchd<\/em>, 1\/68-69\/207.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref41\" id=\"_ftn41\">[41]<\/a> <em>Muvatta,<\/em> Zek\u00e2t, 31.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref42\" id=\"_ftn42\">[42]<\/a> Ali el-M\u00fcttak\u00ee, <em>Kenz\u00fc\u2019l-umm\u00e2l,<\/em> 4\/187, no: 10087.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref43\" id=\"_ftn43\">[43]<\/a> en-N\u00fbr 24\/33. \u0130bn Eb\u00ee H\u00e2tim, <em>Tefs\u00eer<\/em>, 8\/2587.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref44\" id=\"_ftn44\">[44]<\/a> Eb\u00fb Bekr Muhammed b. Halef Vek\u00ee\u02bb, <em>Ahb\u00e2ru\u2019l-kud\u00e2t<\/em>, thk. Abd\u00fclaziz Mustafa el-Mer\u00e2\u011f\u00ee (Riy\u00e2d: el-Mektebet\u00fc\u2019t-Tic\u00e2riyyet\u00fc\u2019l-Kubr\u00e2, 1366), 1\/269, 271.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref45\" id=\"_ftn45\">[45]<\/a> Ahmed b. Hanbel, <em>el-M\u00fcsned, <\/em>1\/94.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref46\" id=\"_ftn46\">[46]<\/a> \u0130bn Sa\u02bbd, <em>et-Tabak\u0101t\u00fc\u2019l-k\u00fcbr\u00e2<\/em>, 3\/276.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref47\" id=\"_ftn47\">[47]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, <em>el-Edeb\u00fc\u2019l-m\u00fcfred,<\/em> no: 415.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref48\" id=\"_ftn48\">[48]<\/a> \u0130bn\u00fc\u2019l-Cevz\u00ee, <em>Telb\u00ees\u00fc ibl\u00ees,<\/em> 283; <em>Men\u00e2k\u0131b,<\/em> 227.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref49\" id=\"_ftn49\">[49]<\/a> \u0130bn\u00fc\u2019l-Cevz\u00ee, <em>Men\u00e2k\u0131b,<\/em> 221.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref50\" id=\"_ftn50\">[50]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, Fed\u00e2il\u00fc\u2019l-Med\u00eene, 12.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref51\" id=\"_ftn51\">[51]<\/a> Eb\u00fb Nuaym, <em>Hilye<\/em>, 1\/53; Taber\u00e2n\u00ee, <em>Evsat<\/em>, 3\/159.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref52\" id=\"_ftn52\">[52]<\/a> \u0130bn Hacer, <em>Fethu\u2019l-B\u00e2r\u00ee,<\/em> 4\/101.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref53\" id=\"_ftn53\">[53]<\/a> M\u00fcslim, Fed\u00e2il, 114.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref54\" id=\"_ftn54\">[54]<\/a> \u0130smail L\u00fctfi \u00c7akan, \u201cCem\u00eele binti S\u00e2bit\u201d, <em>TDV \u0130sl\u00e2m Ansiklopedisi,<\/em> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/cemile-bint-sabit (19.04.2023).<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref55\" id=\"_ftn55\">[55]<\/a> Bkz. Taber\u00ee, <em>T\u00e2rih<\/em>, 5\/232;&nbsp;\u0130bn\u00fc\u2019l-Es\u00eer, <em>el-K\u00e2mil<\/em>, 3\/459.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref56\" id=\"_ftn56\">[56]<\/a> Bkz. M. Ya\u015far Kandemir, \u201cAbdullah b. \u00d6mer b. Hatt\u00e2b\u201d, <em>TDV \u0130sl\u00e2m Ansiklopedisi<\/em>, https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/abdullah-b-omer-b-hattab (18.04.2023).<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref57\" id=\"_ftn57\">[57]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, \u201cAsh\u00e2bu\u2019n-Neb\u00ee\u201d, 19.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref58\" id=\"_ftn58\">[58]<\/a> Tirmiz\u00ee, Ahk\u00e2m 1\/1322.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref59\" id=\"_ftn59\">[59]<\/a> Heysem\u00ee, <em>Mecma\u02bbu\u2019z-zev\u00e2id,<\/em> 4\/193; \u0130bn Sa\u02bbd, <em>et-Tabak\u0101t\u00fc\u2019l-k\u00fcbr\u00e2,<\/em> 4\/108.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref60\" id=\"_ftn60\">[60]<\/a> Ahmed b. Hanbel, <em>el-M\u00fcsned,<\/em> 2\/230.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref61\" id=\"_ftn61\">[61]<\/a> <em>Muvatta\u2019,<\/em> B\u00fcy\u00fb, 4.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref62\" id=\"_ftn62\">[62]<\/a> \u00c2l-i \u0130mr\u00e2n 3\/155.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref63\" id=\"_ftn63\">[63]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, Ashabu\u2019n-Neb\u00ee, 7, Humus 14, Me\u011f\u00e2z\u00ee 19.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref64\" id=\"_ftn64\">[64]<\/a> <em>Muvatta\u2019<\/em>, \u201cVasiyyet\u201d, 6.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref65\" id=\"_ftn65\">[65]<\/a> Bkz. M. Ya\u015far Kandemir, \u201c\u00c2s\u0131m b. \u00d6mer b. Hatt\u00e2b\u201d, <em>TDV \u0130sl\u00e2m Ansiklopedisi,<\/em> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/asim-b-omer-b-hattab (19.04.2023).<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref66\" id=\"_ftn66\">[66]<\/a> Ahmed b. Hanbel, <em>el-M\u00fcsned,<\/em> 3\/478.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref67\" id=\"_ftn67\">[67]<\/a> el-M\u00fcmtehine 60\/10.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref68\" id=\"_ftn68\">[68]<\/a> <em>Muvatta\u2019<\/em>, \u201cK\u0131r\u00e2z\u201d, 1.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref69\" id=\"_ftn69\">[69]<\/a> Bel\u00e2z\u00fcr\u00ee,&nbsp;<em>F\u00fct\u00fbhu\u2019l-b\u00fcld\u00e2n<\/em>, 228.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref70\" id=\"_ftn70\">[70]<\/a> Bkz. Mustafa Ert\u00fcrk, \u201cUbeydullah b. \u00d6mer b. Hatt\u00e2b\u201d, <em>TDV \u0130sl\u00e2m Ansiklopedisi,<\/em> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/ubeydullah-b-omer-b-hattab (19.04.2023).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>15.1. Hz. \u00d6mer (r.a) Hz. \u00d6mer (r.a) Kurey\u015f kabilesinin Ben\u00fb Adiyy kolundan olup nesebi, b\u00fcy\u00fck atas\u0131 Ka\u02bbb b. L\u00fcey\u2019de Allah Ras\u00fbl\u00fc\u2019n\u00fcn temiz nesebiyle birle\u015fir.[1] Hz. \u00d6mer (r.a), Fil Vak\u2019as\u0131\u2019ndan on&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"enabled":false},"version":2}},"categories":[1075],"tags":[],"class_list":["post-17245","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-islaminornekaileleri1"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p3G27m-4u9","jetpack_likes_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17245","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17245"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17245\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17246,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17245\/revisions\/17246"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17245"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17245"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17245"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}