{"id":1840,"date":"2013-06-28T22:02:59","date_gmt":"2013-06-28T20:02:59","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/?p=1840"},"modified":"2017-01-03T12:18:06","modified_gmt":"2017-01-03T10:18:06","slug":"a-sirk-kosmak-ve-ana-babaya-itaatsizlik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/?p=1840","title":{"rendered":"a. \u015eirk Ko\u015fmak ve Ana Babaya \u0130taatsizlik"},"content":{"rendered":"<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u0661\u0663\u0660. \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0628\u0650\u064a \u0628\u064e\u0643\u0652\u0631\u064e\u0629\u064e \u0631\u064e\u0636\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u064f \u0635\u064e\u0644\u0651\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0623\u064e\u0644\u0627\u064e \u0623\u064f\u0646\u064e\u0628\u0651\u0650\u0626\u064f\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0628\u0650\u0623\u064e\u0643\u0652\u0628\u064e\u0631\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0643\u064e\u0628\u064e\u0627\u0626\u0650\u0631\u0650\u061f\u00bb -\u062b\u064e\u0644\u0627\u064e\u062b\u064b\u0627- \u0642\u064e\u0627\u0644\u064f\u0648\u0627:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0628\u064e\u0644\u064e\u0649 \u064a\u064e\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u0650\u00bb \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0627\u064e\u0644\u0652\u0625\u0650\u0634\u0652\u0631\u064e\u0627\u0643\u064f \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0639\u064f\u0642\u064f\u0648\u0642\u064f \u0627\u0644\u0652\u0648\u064e\u0627\u0644\u0650\u062f\u064e\u064a\u0652\u0646\u0650\u00bb \u0648\u064e\u062c\u064e\u0644\u064e\u0633\u064e \u0648\u064e\u0643\u064e\u0627\u0646\u064e \u0645\u064f\u062a\u0651\u064e\u0643\u0650\u0626\u064b\u0627 \u0641\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0623\u064e\u0644\u064e\u0627 \u0648\u064e\u0642\u064e\u0648\u0652\u0644\u064f \u0627\u0644\u0632\u0651\u064f\u0648\u0631\u0650\u00bb \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0641\u064e\u0645\u064e\u0627 \u0632\u064e\u0627\u0644\u064e \u064a\u064f\u0643\u064e\u0631\u0651\u0650\u0631\u064f\u0647\u064e\u0627 \u062d\u064e\u062a\u0651\u064e\u0649 \u0642\u064f\u0644\u0652\u0646\u064e\u0627: \u00ab\u0644\u064e\u064a\u0652\u062a\u064e\u0647\u064f \u0633\u064e\u0643\u064e\u062a\u064e\u00bb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">130. Eb\u00fb Bekre (r.a)\u2019den riv\u00e2yet edildi\u011fine g\u00f6re Nebiyy-i Ekrem (s.a.v):<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013B\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlar\u0131n en a\u011f\u0131r\u0131n\u0131 size haber vereyim mi?\u201d <\/i>diye \u00fc\u00e7 defa sordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ash\u00e2b-\u0131 kir\u00e2m:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201c\u2013Evet, y\u00e2 Ras\u00fblallah!\u201d dediler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ras\u00fblullah (s.a.v):<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013Allah\u2019a \u015firk ko\u015fmak, ana babaya itaatsizlik etmek\u201d <\/i>buyurduktan sonra, yasland\u0131\u011f\u0131 yerden do\u011frulup oturdu ve:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013\u0130yi dinleyin, bir de yalan s\u00f6ylemek\u201d <\/i>buyurdu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu s\u00f6z\u00fc o kadar tekrar etti ki, (daha fazla \u00fcz\u00fclmesini istemedi\u011fimiz i\u00e7in) \u201cke\u015fke sussa\u201d diye arzu ettik. (Buh\u00e2r\u00ee, \u015eeh\u00e2d\u00e2t, 10; Edeb, 6; \u0130sti\u2019z\u00e2n, 35; \u0130stit\u00e2be, 1; M\u00fcslim, \u00cem\u00e2n, 143. Ayr\u0131ca bkz. Tirmiz\u00ee, \u015eeh\u00e2d\u00e2t, 3; Birr, 4; Tefs\u00eer, 4\/5)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u0661\u0663\u0661. \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0628\u0650\u064a \u0647\u064f\u0631\u064e\u064a\u0652\u0631\u064e\u0629\u064e \u0631\u064e\u0636\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u0650 \u0635\u064e\u0644\u0651\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u062a\u064e\u0628\u064e\u0627\u0631\u064e\u0643\u064e \u0648\u064e\u062a\u064e\u0639\u064e\u0627\u0644\u064e\u0649: \u0623\u064e\u0646\u064e\u0627 \u0623\u064e\u063a\u0652\u0646\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0634\u0651\u064f\u0631\u064e\u0643\u064e\u0627\u0621\u0650 \u0639\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0634\u0651\u0650\u0631\u0652\u0643\u0650\u060c \u0645\u064e\u0646\u0652 \u0639\u064e\u0645\u0650\u0644\u064e \u0639\u064e\u0645\u064e\u0644\u064b\u0627 \u0623\u064e\u0634\u0652\u0631\u064e\u0643\u064e \u0641\u0650\u064a\u0647\u0650 \u0645\u064e\u0639\u0650\u064a \u063a\u064e\u064a\u0652\u0631\u0650\u064a\u060c \u062a\u064e\u0631\u064e\u0643\u0652\u062a\u064f\u0647\u064f \u0648\u064e\u0634\u0650\u0631\u0652\u0643\u064e\u0647\u064f\u00bb<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">131. Eb\u00fb H\u00fcreyre (r.a) \u015f\u00f6yle buyurur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cRas\u00fblullah Efendimiz (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u00abAllah (Teb\u00e2reke ve Te\u00e2l\u00e2): <b>\u201cBen ortaklar\u0131n \u015firkten en m\u00fcsta\u011fn\u00ee olan\u0131y\u0131m. Her kim bir amel i\u015fler, onda benimle birlikte ba\u015fkas\u0131n\u0131 ortak ko\u015farsa, onu \u015firkiyle ba\u015fba\u015fa b\u0131rak\u0131r\u0131m!\u201d<\/b> buyurdu\u00bb<\/i>.\u201d (M\u00fcslim, Z\u00fchd, 46)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u0661\u0663\u0662. \u0639\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0645\u064f\u063a\u0650\u064a\u0631\u064e\u0629\u0650 \u0628\u0652\u0646\u0650 \u0634\u064f\u0639\u0652\u0628\u064e\u0629\u064e \u0631\u064e\u0636\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u0650 \u0635\u064e\u0644\u0651\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u064e \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0625\u0650\u0646\u0651\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064e \u062d\u064e\u0631\u0651\u064e\u0645\u064e \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0639\u064f\u0642\u064f\u0648\u0642\u064e \u0627\u0644\u0652\u0623\u064f\u0645\u0651\u064e\u0647\u064e\u0627\u062a\u0650 \u0648\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652\u0639\u064e \u0648\u064e\u0647\u064e\u0627\u062a\u0650 \u0648\u064e\u0648\u064e\u0623\u0652\u062f\u064e \u0627\u0644\u0652\u0628\u064e\u0646\u064e\u0627\u062a\u0650 \u0648\u064e\u0643\u064e\u0631\u0650\u0647\u064e \u0644\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0642\u0650\u064a\u0644\u064e \u0648\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0648\u064e\u0643\u064e\u062b\u0652\u0631\u064e\u0629\u064e \u0627\u0644\u0633\u0651\u064f\u0624\u064e\u0627\u0644\u0650 \u0648\u064e\u0625\u0650\u0636\u064e\u0627\u0639\u064e\u0629\u064e \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u0627\u0644\u0650\u00bb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">132. Mu\u011f\u00eere bin \u015eu\u2019be (r.a)\u2019den riv\u00e2yet edildi\u011fine g\u00f6re Nebiyy-i Ekrem (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201cAllah size ana babaya itaatsizlik etmeyi, verilmesi gerekeni vermeyip almaya hakk\u0131 olmayan \u015feyi istemeyi ve k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 diri diri topra\u011fa g\u00f6mmeyi haram k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Dedi kodu yapmay\u0131, \u00e7ok soru sormay\u0131 ve mal\u0131 israf etmeyi de \u00e7irkin g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr.\u201d<\/i> (Buh\u00e2r\u00ee, Edeb, 6; \u0130stikr\u00e2z, 19; Zek\u00e2t, 53; M\u00fcslim, Akd\u0131ye, 10-14)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u0661\u0663\u0663. \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0639\u064e\u0628\u0652\u062f\u0650 \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u0650 \u0628\u0652\u0646\u0650 \u0639\u064e\u0645\u0652\u0631\u064d\u0648 \u0631\u064e\u0636\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u0650 \u0635\u064e\u0644\u0651\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u064e \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0631\u0650\u0636\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0631\u0651\u064e\u0628\u0651\u0650 \u0641\u0650\u064a \u0631\u0650\u0636\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0652\u0648\u064e\u0627\u0644\u0650\u062f\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u062e\u064e\u0637\u064f \u0627\u0644\u0631\u0651\u064e\u0628\u0651\u0650 \u0641\u0650\u064a \u0633\u064e\u062e\u064e\u0637\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0648\u064e\u0627\u0644\u0650\u062f\u0650\u00bb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">133. Abdullah bin Amr Hazretleri\u2019nden riv\u00e2yet edildi\u011fine g\u00f6re Nebiyy-i Ekrem (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201cAllah Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n r\u0131z\u00e2s\u0131, anne ve babay\u0131 ho\u015fnut ederek kazan\u0131l\u0131r. Allah Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n gazab\u0131 da, anne ve babay\u0131 \u00f6fkelendirmek s\u00fbretiyle celbedilir.\u201d<\/i> (Tirmiz\u00ee, Birr, 3\/1899; H\u00e2kim, IV, 168\/7249)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u0661\u0663\u0664. \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0628\u0650\u064a \u0647\u064f\u0631\u064e\u064a\u0652\u0631\u064e\u0629\u064e \u0631\u064e\u0636\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u0649\u0651\u0650 \u0635\u064e\u0644\u0651\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u064e \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0631\u064e\u063a\u0650\u0645\u064e \u0627\u064e\u0646\u0652\u0641\u064f \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u0631\u064e\u063a\u0650\u0645\u064e \u0627\u064e\u0646\u0652\u0641\u064f \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u0631\u064e\u063a\u0650\u0645\u064e \u0627\u064e\u0646\u0652\u0641\u064f\u00bb \u0642\u0650\u064a\u0644\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0645\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064e\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u0650\u061f\u00bb \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e:<\/p>\n<p dir=\"RTL\" style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u0645\u064e\u0646\u0652 \u0627\u064e\u062f\u0652\u0631\u064e\u0643\u064e \u0627\u064e\u0628\u064e\u0648\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0639\u0650\u0646\u0652\u062f\u064e \u0627\u0644\u0652\u0643\u0650\u0628\u064e\u0631\u0650 \u0627\u064e\u062d\u064e\u062f\u064e\u0647\u064f\u0645\u064e\u0627 \u0627\u064e\u0648\u0652 \u0643\u0650\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650\u0645\u064e\u0627 \u0641\u064e\u0644\u064e\u0645\u0652 \u064a\u064e\u062f\u0652\u062e\u064f\u0644\u0650 \u0627\u0644\u0652\u062c\u064e\u0646\u0651\u064e\u0629\u064e\u00bb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">134. Eb\u00fb H\u00fcreyre (r.a)\u2019den riv\u00e2yet edildi\u011fine g\u00f6re Nebiyy-i Ekrem (s.a.v):<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013Burnu yere s\u00fcrt\u00fcls\u00fcn, burnu yere s\u00fcrt\u00fcls\u00fcn, burnu yere s\u00fcrt\u00fcls\u00fcn!\u201d <\/i>buyurmu\u015ftu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201c\u2013Kimin y\u00e2 Ras\u00fblallah?\u201d diye soruldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Efendimiz (s.a.v) \u015f\u00f6yle cevap verdi:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013Anne ve babas\u0131na veya onlardan sadece birine ya\u015fl\u0131l\u0131k g\u00fcnlerinde yeti\u015fip de cennete giremeyen kimsenin!..\u201d <\/i>(M\u00fcslim, Birr, 9, 10)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>A\u00e7\u0131klamalar:<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hakikatte Allah\u2019\u0131n yasaklad\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck her t\u00fcrl\u00fc g\u00fcnahtan uzakla\u015fmak \u00eec\u00e2b eder. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir i\u015fin ne oldu\u011fundan ziy\u00e2de ni\u00e7in ve kime kar\u015f\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ehemmiyet arzeder. O h\u00e2lde Allah\u2019a kar\u015f\u0131 bilerek i\u015flenen en k\u00fc\u00e7\u00fck c\u00fcr\u00fcm bile m\u00fc\u2019minler i\u00e7in \u00e2r edilmesi gereken y\u00fcz k\u0131zart\u0131c\u0131 bir hat\u00e2d\u0131r. Ancak be\u015fer \u00eec\u00e2b\u0131 kolayl\u0131kla d\u00fc\u015f\u00fclen hat\u00e2lar ve zarar\u0131 fazla a\u011f\u0131r olmayan c\u00fcr\u00fcmler dikkate al\u0131narak g\u00fcnahlar\u0131 b\u00fcy\u00fck ve k\u00fc\u00e7\u00fck diye ikiye ay\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlar; Kur\u2019\u00e2n\u2019da veya hadis-i \u015feriflerde kendilerine a\u011f\u0131r tehdit ve l\u00e2net y\u00f6neltilen, ceza verilece\u011fi bildirilen, i\u015fleyene f\u00e2s\u0131k denilen, kabirde ve \u00e2hirette a\u011f\u0131r bir \u015fekilde azab\u0131 gerekli k\u0131lan su\u00e7lard\u0131r. Yine Allah\u2019\u0131n l\u00e2net etti\u011fi, rahmetinden uzak tuttu\u011fu ve sonu hel\u00e2k olan i\u015flerin haram veya b\u00fcy\u00fck g\u00fcnah oldu\u011fu \u00e2\u015fik\u00e2rd\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlar insan i\u00e7in \u00e7ok cidd\u00ee tehlikeler ihtiv\u00e2 eder. Hatta m\u00e2siyetlerin ve b\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlar\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 ve bunlara m\u00e2n\u00ee olunmamas\u0131 h\u00e2linde, insanlar\u0131n topyek\u00fcn hel\u00e2k edilmeleri bile s\u00f6z konusudur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlardan sak\u0131nmayan kimseler, Cen\u00e2b-\u0131 Hakk\u2019\u0131n gazab\u0131n\u0131 celbederek k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00fcnahlar\u0131n da cezas\u0131n\u0131 \u00e7ekmeye m\u00fcstahak olur ve yapt\u0131klar\u0131 hay\u0131rl\u0131 i\u015flerden fazla istif\u00e2de edemezler. Nitekim \u00f6nceki konularda, bir tak\u0131m hay\u0131r ve ibadetlerin k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00fcnahlara keff\u00e2ret oldu\u011funu g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fck. Ancak bu durum um\u00fbmiyetle \u201cb\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlardan uzak kalma\u201d \u015fart\u0131na ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftn1\">[1]<\/a><i><\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yani kul b\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlardan uzak durursa, ancak o zaman yapt\u0131\u011f\u0131 ameller k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00fcnahlar\u0131na keff\u00e2ret olur. Cen\u00e2b-\u0131 Hak \u015f\u00f6yle buyurur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cSize yasak edilen b\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlardan ka\u00e7\u0131n\u0131rsan\u0131z, kusurlar\u0131n\u0131z\u0131 \u00f6rter ve sizi \u015ferefli bir yere yerle\u015ftiririz.\u201d<\/b> (Nis\u00e2 4\/31. Ayr\u0131ca bkz. Necm 53\/32)<b><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Konunun ehemmiyetine bin\u00e2en Ras\u00fblullah (s.a.v), <b>birinci hadisimizde<\/b> b\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlardan bahsetmeden evvel dikkat \u00e7ekici bir \u00fcslup kullanm\u0131\u015f, <i>\u201cB\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlar\u0131n en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc size haber vereyim mi?\u201d<\/i> diye \u00fc\u00e7 defa sormu\u015ftur. Daha sonra da Allah\u2019a \u015firk ko\u015fmay\u0131, anne babaya itaatsizlik etmeyi ve yalan s\u00f6ylemeyi saym\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlar\u0131n en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc Allah\u2019\u0131 tan\u0131mamak, zat\u0131nda, s\u0131fatlar\u0131nda ve fiillerinde O\u2019na ortak ko\u015fmakt\u0131r. Buna <i>\u201cEkberu\u2019l-Keb\u00e2ir\u201d<\/i> denir. Cen\u00e2b-\u0131 Hak \u015firki, <b>\u201cen b\u00fcy\u00fck zul\u00fcm ve haks\u0131zl\u0131k\u201d<\/b><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftn2\">[2]<\/a>,<b> \u201cb\u00fcy\u00fck bir g\u00fcnah ile iftir\u00e2 etmek\u201d<\/b><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftn3\">[3]<\/a> \u015feklinde tavs\u00eef etmi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015firk hakikat kar\u015f\u0131s\u0131nda son derece yanl\u0131\u015f bir tav\u0131rd\u0131r. \u0130nsan \u015firke saplanmakla kendisine zulmetmi\u015f ve Allah\u2019\u0131n hakk\u0131n\u0131 teslim etmeyerek b\u00fcy\u00fck bir haks\u0131zl\u0131k yapm\u0131\u015f olur. Bunun sonu derin bir sap\u0131kl\u0131\u011fa d\u00fc\u015fmektir.<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftn4\">[4]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eirk, b\u00fct\u00fcn k\u00e2in\u00e2t\u0131 ve bizi v\u00e2r eden Allah\u2019a kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir sayg\u0131s\u0131zl\u0131k ve edepsizliktir. Nitekim Abdullah bin Mes\u2019\u00fbd (r.a), Peygamber Efendimiz\u2019e:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201c\u2013Allah kat\u0131nda en b\u00fcy\u00fck g\u00fcnah hangisidir?\u201d diye sordu\u011funda, Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v):<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013Seni yaratm\u0131\u015f oldu\u011fu h\u00e2lde Allah\u2019a \u015firk ko\u015fmand\u0131r\u201d<\/i> buyurmu\u015ftur. (M\u00fcslim, \u00cem\u00e2n, 141)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dikkat edilirse, ikinci b\u00fcy\u00fck g\u00fcnah olarak zikredilen anne-babaya itaatsizlikte de ayn\u0131 \u015fey s\u00f6z konusudur. Zira Allah onlar\u0131 insan\u0131n d\u00fcnyaya gelerek bir varl\u0131k kazanmas\u0131na sebep k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Anne-baba, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fct\u00fcp kendi kendini id\u00e2re eder vaziyete getirinceye kadar her t\u00fcrl\u00fc fed\u00e2k\u00e2rl\u0131\u011f\u0131 seve seve yapm\u0131\u015flard\u0131r. O h\u00e2lde varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bor\u00e7lu oldu\u011fumuz Allah\u2019a ve buna v\u00e2s\u0131ta olan anne-babam\u0131za haklar\u0131n\u0131 tesl\u00eem etmemiz \u00eec\u00e2b eder.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eirk ko\u015fmak Allah\u2019a hi\u00e7bir zarar vermez. \u015eirkin b\u00fct\u00fcn zarar\u0131 insanad\u0131r. Cen\u00e2b-\u0131 Hak, kulunu g\u00fcnah ve yanl\u0131\u015fl\u0131klardan k\u0131skand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, \u015firki bu derece \u015fiddetle yasaklamaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cen\u00e2b-\u0131 Hak \u015firkin ne kadar a\u011f\u0131r bir g\u00fcnah oldu\u011funu ve insana ne b\u00fcy\u00fck zararlar verdi\u011fini \u015f\u00f6yle tasv\u00eer eder:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cAllah\u2019a ortak ko\u015fmayan h\u00e2lis muvahhitlerden olun! Kim Allah\u2019a ortak ko\u015farsa, g\u00f6kten d\u00fc\u015f\u00fcp par\u00e7alanarak ku\u015flar taraf\u0131ndan kap\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f, yahut r\u00fczg\u00e2r taraf\u0131ndan uzak bir yere s\u00fcr\u00fcklenip at\u0131lm\u0131\u015f <\/b>(bir nesne)<b> gibi olur.\u201d<\/b> (Hacc 22\/31)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Allah\u2019a iman etmek, insan\u0131 y\u00fcceltip, m\u00e2nen sonsuzlu\u011fa kanat a\u00e7t\u0131r\u0131rken, \u015firk ko\u015fmak onu g\u00f6klerden yere f\u0131rlat\u0131p parampar\u00e7a olmas\u0131na yol a\u00e7maktad\u0131r. \u0130\u015fte b\u00f6ylesine hel\u00e2k edici bir g\u00fcnah olan \u015firk, insan\u0131n kalbini parampar\u00e7a edip u\u00e7urumlara ve her t\u00fcrl\u00fc tehlikenin bulundu\u011fu \u00fccr\u00e2 k\u00f6\u015felere s\u00fcr\u00fckler. Zira \u015firke d\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde, nefsin hev\u00e2 ve heveslerinden her biri onu bir tarafa \u00e7eker, bir hel\u00e2k r\u00fczg\u00e2r\u0131 olan \u015feytan da onu cehennem v\u00e2dilerinin en uzak k\u00f6\u015felerine at\u0131verir. Bu g\u00f6n\u00fcl par\u00e7alanm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131, madd\u00ee bedenin par\u00e7alanmas\u0131ndan kat be kat daha k\u00f6t\u00fcd\u00fcr. Bu sebeple Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v):<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201cParam par\u00e7a edilsen, ate\u015flerde yak\u0131lsan bile, sak\u0131n hi\u00e7bir \u015feyi Allah\u2019a \u015firk ko\u015fma!..\u201d<\/i> buyurmaktad\u0131r. (\u0130bn-i M\u00e2ce, Fiten, 23)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eirk ehlinin g\u00f6nl\u00fcnde bir karar ve huzur yoktur. Kimi ve neyi memn\u00fbn edece\u011fini bir t\u00fcrl\u00fc bilemez. Onun bu \u015fa\u015fk\u0131n h\u00e2li, \u00e2yet-i kerimede ne g\u00fczel tasv\u00eer edilir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cAllah, \u00e7eki\u015fip duran bir\u00e7ok ortaklar\u0131n sahip oldu\u011fu bir adam ile yaln\u0131z bir ki\u015fiye ba\u011fl\u0131 olan bir adam\u0131 misal olarak verir. Bu ikisi e\u015fit midir? Hamd Allah\u2019a mahsustur. Fakat onlar\u0131n \u00e7o\u011fu bilmezler.\u201d <\/b>(Z\u00fcmer 39\/29)<b><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir hizmet\u00e7i ve bir de \u00f6fkeyle birbirleriyle \u00e7eki\u015fip duran baz\u0131 ortaklar d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn!.. Ortaklar\u0131n her biri, o hizmet\u00e7iyi kendi emrinde kullanmak istiyor ve di\u011ferlerine itaat etti\u011finde ona k\u0131z\u0131yor. Bu durumdaki bir insan ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 \u015fa\u015f\u0131r\u0131r, birisini memn\u00fbn etmek isterken di\u011ferlerini \u00f6fkelendirir, birinin emrini yapmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken di\u011ferleri farkl\u0131 farkl\u0131 emirler verir. Neticede bu hizmet\u00e7i hepsinin nazar\u0131nda k\u00f6t\u00fc olur ve hayat\u0131 bitmeyen rahats\u0131zl\u0131k ve yorgunluklar i\u00e7inde ge\u00e7er.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir de, yaln\u0131zca bir ki\u015fiye ba\u011fl\u0131, selamet i\u00e7inde olan bir hizmet\u00e7i vard\u0131r. Tek olan efendisini her defas\u0131nda memn\u00fbn eder ve m\u00fck\u00e2f\u00e2tlar al\u0131r. Efendisi de onun her t\u00fcrl\u00fc i\u015fine ve ihtiya\u00e7lar\u0131na destek olur ve arzular\u0131n\u0131 yerine getirir. Bu ikisinin h\u00e2li hi\u00e7 bir olur mu?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u00fc\u015friklerin durumu, d\u00fcnyada b\u00f6yle rezil ve peri\u015fan oldu\u011fu gibi \u00e2hirette de son derece korkutucudur. Allah Te\u00e2l\u00e2, di\u011fer g\u00fcnahlardan diledi\u011fini affetti\u011fi h\u00e2lde, kendisine \u015firk ko\u015fan kimseleri kesinlikle affetmez. (Nis\u00e2 4\/48, 116)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Onlar, ebed\u00ee hayat\u0131 kaybeden insanlard\u0131r. \u00c2yet-i kerimede \u015f\u00f6yle buyrulur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cKit\u00e2b ehlinden ve Allah\u2019a \u015firk ko\u015fanlardan k\u00e2fir olanlar, i\u00e7inde ebediyyen kalacaklar\u0131 cehennem ate\u015findedirler. \u0130\u015fte halk\u0131n en \u015ferlileri onlard\u0131r.\u201d<\/b> (Beyyine 98\/6)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Her peygamber mutlaka \u015firkin hakikatini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. Sebeplere aldanmay\u0131p, M\u00fcsebbib\u00fc\u2019l-esb\u00e2b\u0131 yani sebeplerin sebebi olan Allah\u2019\u0131 g\u00f6rmeleri i\u00e7in \u00fcmmetlerini \u00eekaz etmi\u015flerdir. Peygamberlerin a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 \u015firk say\u0131lan baz\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131 \u015f\u00f6yle s\u0131ralayabiliriz:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 Allah\u2019tan ba\u015fkas\u0131na secde etmek,<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftn5\">[5]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 \u0130htiya\u00e7lar\u0131 Allah\u2019tan ba\u015fkas\u0131na arzetmek, yaln\u0131z Allah\u2019tan beklenmesi gereken sonu\u00e7lar\u0131, O\u2019ndan ba\u015fka g\u00fc\u00e7 ve ki\u015filerden beklemek,<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 Baz\u0131 varl\u0131klara -h\u00e2\u015fa- \u201cAllah\u2019\u0131n k\u0131zlar\u0131\u201d, \u201cAllah\u2019\u0131n o\u011fullar\u0131\u201d gibi isimler vermek,<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 Helal ve haramlar koyan idarecileri rab edinmek. \u00c7\u00fcnk\u00fc insanlara bir \u015feyi yasaklama veya serbet b\u0131rakma sal\u00e2hiyeti sadece Allah\u2019a mahs\u00fbstur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 Allah\u2019tan ba\u015fkas\u0131n\u0131n ad\u0131na kurban kesmek,<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 Allah\u2019tan ba\u015fkas\u0131n\u0131n ad\u0131na yemin etmek,<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 \u015eirk ko\u015fulan \u015feylere mahsus olan yerleri ziyaret etmek,<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2022 \u00c7ocuklara \u015firki hat\u0131rlatan isimler vermek\u2026<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftn6\">[6]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u0130kinci hadisimizde<\/b> \u201cgizli \u015firk\u201d olarak bilinen riy\u00e2, g\u00f6steri\u015f ve Allah\u2019tan ba\u015fkas\u0131 i\u00e7in baz\u0131 i\u015fler yapman\u0131n b\u00fcy\u00fck tehlikesine dikkat \u00e7ekilmektedir. Allah r\u0131z\u00e2s\u0131 i\u00e7in yap\u0131lmas\u0131 gereken bir \u015feyi, insanlar\u0131n g\u00f6rmesi, medhetmesi ve bir tak\u0131m menfaatler elde etmek i\u00e7in yapmak, Peygamber Efendimiz\u2019in, \u00fcmmeti ad\u0131na en \u00e7ok korktu\u011fu bir durumdur. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle davranmak b\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlardand\u0131r ve gizli oldu\u011fu i\u00e7in ona d\u00fc\u015fmek de gayet kolayd\u0131r. B\u00fcy\u00fck \u015firk ise \u00e2\u015fik\u00e2rd\u0131r. Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) onu b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle a\u00e7\u0131klay\u0131p \u00fcmmetine anlatm\u0131\u015ft\u0131r. Art\u0131k bundan sonra sel\u00eem ak\u0131l sahibi bir m\u00fc\u2019minin putlara, ay ve g\u00fcne\u015f gibi mahl\u00fbk\u00e2ta tapmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ancak nefsin gizli arzular\u0131 ve riy\u00e2 b\u00f6yle de\u011fildir, onlara kar\u015f\u0131 d\u00e2im\u00e2 uyan\u0131k bulunmak \u00eec\u00e2b eder. Mesel\u00e2 Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v), ki\u015finin, kendisini g\u00f6renler sebebiyle namaz\u0131 daha g\u00fczel k\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131, gizli \u015firkin bir tez\u00e2h\u00fcr\u00fc kabul etmi\u015ftir. (\u0130bn-i M\u00e2ce, Z\u00fchd, 21)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Gizli \u015firkin \u00e2k\u0131beti s\u00fcrpriz bir h\u00fcsr\u00e2nd\u0131r. Ki\u015fi g\u00f6steri\u015fle yapt\u0131\u011f\u0131 ibadetlerden ayn\u0131 zamanda m\u00e2nev\u00ee kazan\u00e7 da beklerken, \u00e2hirette il\u00e2h\u00ee ceza ile kar\u015f\u0131la\u015facak ve elinin bo\u015f kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6recektir. Y\u00e2ni riy\u00e2 i\u00e7in yap\u0131lan amel b\u00e2t\u0131ld\u0131r, sev\u00e2b\u0131 yoktur ve s\u00e2hibi g\u00fcnahk\u00e2r olur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir g\u00fcn Peygamber Efendimiz:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013Sizin i\u00e7in en \u00e7ok korktu\u011fum \u015fey, k\u00fc\u00e7\u00fck \u015firktir\u201d <\/i>buyurmu\u015ftu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yan\u0131ndakiler:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201c\u2013K\u00fc\u00e7\u00fck \u015firk nedir ey Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc?\u201d diye sordular.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ras\u00fblullah (s.a.v) \u015fu cevab\u0131 verdi:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013Riy\u00e2, yani g\u00f6steri\u015ftir. K\u0131y\u00e2met g\u00fcn\u00fc insanlar amellerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 al\u0131rken Allah Te\u00e2l\u00e2 riy\u00e2 ehline:<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013D\u00fcnyadayken kendilerine m\u00fcr\u00e2\u00eelik yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z\/amellerinizi g\u00f6stermek istedi\u011finiz kimselere gidin! Bak\u0131n bakal\u0131m onlar\u0131n yan\u0131nda herhangi bir kar\u015f\u0131l\u0131k bulabilecek misiniz?\u00bb buyurur.\u201d<\/i> (Ahmed, V, 428, 429)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6yleyse m\u00fcsl\u00fcman, ibadetlerini ve hay\u0131rlar\u0131n\u0131 ihl\u00e2s ve sam\u00eemiyetle yapmal\u0131, r\u0131z\u00e2-y\u0131 il\u00e2h\u00ee h\u00e2ricindeki riy\u00e2, g\u00f6steri\u015f ve benzeri menfaat duygular\u0131ndan \u015fiddetle sak\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c2yet-i kerimede \u015f\u00f6yle buyrulur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cHer kim Rabbine kavu\u015fmay\u0131 umuyor, buna inan\u0131yorsa, s\u00e2lih ameller i\u015flesin ve Rabbine ibadette hi\u00e7bir \u015feyi ortak ko\u015fmas\u0131n.\u201d <\/b>(Kehf 18\/110)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc hadisimizde,<\/b> Allah Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n anne-babaya itaatsizlik etmeyi ve onlardan al\u00e2kay\u0131 kesmeyi yasaklad\u0131\u011f\u0131 haber verilmektedir. Her ne kadar hadis metninde sadece<i> \u201cannelere\u201d<\/i> ifadesi ge\u00e7se de burada annelerle birlikte babalar\u0131n da kastedildi\u011fi \u00e2\u015fik\u00e2rd\u0131r. Bilhassa annenin vurgulanmas\u0131 ise onlar\u0131n merhametli, yumu\u015fak ve zay\u0131f olmalar\u0131 sebebiyle babalara g\u00f6re daha fazla ma\u011fd\u00fbr edilmeleridir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ras\u00fblullah Efendimiz (s.a.v), k\u0131y\u00e2met g\u00fcn\u00fc Allah Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n, ana ve babas\u0131na itaatsizlik eden kimselerin y\u00fczlerine bakmayaca\u011f\u0131n\u0131 haber vermektedir. (Nes\u00e2\u00ee, Zek\u00e2t, 69\/2560)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cen\u00e2b-\u0131 Hak \u015f\u00f6yle buyurur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cAllah\u2019a ibadet edin ve O\u2019na hi\u00e7bir \u015feyi ortak ko\u015fmay\u0131n. Anaya, babaya, akrabaya, yetimlere, yoksullara, yak\u0131n kom\u015fuya, uzak kom\u015fuya, yan\u0131n\u0131zdaki arkada\u015fa, yolcuya ve ellerinizin alt\u0131nda bulunanlara <\/b>(k\u00f6le, c\u00e2riye, hizmet\u00e7i ve benzerlerine) <b>iyi davran\u0131n&#8230;\u201d <\/b>(Nis\u00e2 4\/36)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c2yet-i kerimede Y\u00fcce Rabbimiz \u015firki yasaklad\u0131ktan hemen sonra anne babaya iyili\u011fi emretmektedir. Bu durum, anne babaya iyili\u011fin ehemmiyetini ortaya koymakla birlikte onlara itaatsizli\u011fin de ne kadar b\u00fcy\u00fck bir g\u00fcnah oldu\u011funu g\u00f6stermeye k\u00e2f\u00eedir.<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftn7\">[7]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu sebeple Allah\u2019\u0131 r\u00e2z\u0131 edebilmenin yolu anne babay\u0131 r\u00e2z\u0131 etmekten ge\u00e7er. Anne babay\u0131 k\u0131zd\u0131rmak ise Allah\u2019\u0131n gazab\u0131na u\u011framak demektir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir ki\u015fi Peygamber Efendimiz\u2019e gelip:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201c\u2013Y\u00e2 Ras\u00fblallah! Anne baban\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 \u00fczerindeki hakk\u0131 nedir?\u201d diye sormu\u015ftu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ras\u00fblullah (s.a.v):<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013Onlar senin ya cennetin ya da cehennemindir\u201d<\/i> buyurdu.<i> <\/i>(\u0130bn M\u00e2ce, Edeb, 1\/3662)<i><\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yani anne baba insana takdim edilmi\u015f iki b\u00fcy\u00fck f\u0131rsatt\u0131r. Bir m\u00fcsl\u00fcman onlar\u0131 memn\u00fbn ederek cennete girmeyi kendi hes\u00e2b\u0131na kolayla\u015ft\u0131rabilir. B\u00f6yle yapmaz da anne babas\u0131n\u0131 \u00fczerse, bu sefer de cennetin yollar\u0131n\u0131 kendisine zorla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f olur. Zira Cen\u00e2b-\u0131 Hak cenneti onlar\u0131n ayaklar\u0131 alt\u0131na sermi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"center\">{<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hz. \u00c2i\u015fe v\u00e2lidemiz, annesine g\u00fczel hizmet ederek cennete n\u00e2il olan bir sah\u00e2b\u00eenin g\u00fczel h\u00e2lini \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir g\u00fcn Ras\u00fblullah (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201cUyumu\u015ftum, kendimi cennette g\u00f6rd\u00fcm. Bir kimsenin sesini i\u015fittim, Kur\u2019\u00e2n okuyordu.<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u00ab\u2013Bu kimdir?\u00bb diye sordum.<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u00ab\u2013Bu H\u00e2rise bin Nu\u2019m\u00e2n\u2019d\u0131r\u00bb dediler.\u201d<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bunu anlatan Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) s\u00f6zlerine \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201c\u2013\u0130yilik i\u015fte b\u00f6yle olur, iyilik i\u015fte b\u00f6yle olur!\u201d<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Riv\u00e2yetin sonunda, H\u00e2rise\u2019nin bu mertebeye, annesine yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00fczel mu\u00e2mele sebebiyle y\u00fckseldi\u011fi beyan edilerek:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cO, annesine kar\u015f\u0131 en iyi davranan bir sah\u00e2b\u00ee idi\u201d denir. (Ahmed, VI, 151-152; H\u00e2kim, IV, 167)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"center\">{<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Anne babas\u0131na iyilik edenlere Fahr-i K\u00e2in\u00e2t Efendimiz \u015f\u00f6yle dua etmi\u015ftir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u201cAna babas\u0131na iyilik edene ne mutlu! Allah Te\u00e2l\u00e2 onun \u00f6mr\u00fcn\u00fc ziy\u00e2dele\u015ftirsin!\u201d<\/i> (Buh\u00e2r\u00ee, <i>el-Edeb\u00fc\u2019l-m\u00fcfred,<\/i> I, 22\/22; H\u00e2kim, IV, 170\/7257; Heysem\u00ee, VIII, 137)<b><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Anne-babaya her zaman i\u00e7in iyilik etmekle birlikte, bilhassa ya\u015fl\u0131l\u0131k h\u00e2llerinde onlar\u0131n hizmetine ko\u015fmak daha m\u00fchim bir vazifedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c2yet-i kerimede \u015f\u00f6yle buyrulur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cRabbin, yaln\u0131z kendisine ibadet etmenizi ve ana babaya iyilikte bulunmay\u0131 emretmi\u015ftir. E\u011fer ikisinden biri veya her ikisi, senin yan\u0131nda iken ihtiyarlayacak olursa, onlara kar\u015f\u0131 \u00ab\u00f6f\u00bb bile deme, onlar\u0131 azarlama! \u0130kisine de hep tatl\u0131 s\u00f6z s\u00f6yle. Onlara rahmet ve al\u00e7ak g\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck kanatlar\u0131n\u0131 ger ve:<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u00abRabbim! K\u00fc\u00e7\u00fckken beni<\/b> (merhametle) <b>yeti\u015ftirdikleri gibi sen de onlara merhamet eyle !\u00bb de!\u201d<\/b> (\u0130sr\u00e2 17\/23-24)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c7\u00fcnk\u00fc insan\u0131n, ya\u015fl\u0131l\u0131k gibi en zay\u0131f \u00e2n\u0131nda iyili\u011fe, yard\u0131ma ve hizmete daha \u00e7ok ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Bunu da evl\u00e2d\u0131ndan daha iyi yapabilecek bir kimse yoktur. Cen\u00e2b-\u0131 Hakk\u2019\u0131n kendilerine ihs\u00e2n etti\u011fi bu f\u0131rsat\u0131 de\u011ferlendiren evlatlar, cenneti kolayca kazanabilirler. Ras\u00fblullah (s.a.v), anne-babas\u0131na ya\u015fl\u0131l\u0131k g\u00fcnlerinde yeti\u015fip de onlara hizmet ve iyilikte bulunmay\u0131 ihm\u00e2l ederek cenneti kazanma f\u0131rsat\u0131n\u0131 kaybeden kimseleri a\u011f\u0131r bir dille \u00eekaz etmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Anne-babaya itaatin bir tek istisn\u00e2s\u0131 vard\u0131r: Evl\u00e2t, anne-babas\u0131na sadece Allah\u2019a \u015firk ko\u015fmay\u0131 emrettikleri takdirde itaat etmez. Ancak yine de onlarla d\u00fcnyada iyi ge\u00e7inmeye ve kendilerine iyilikte bulunmaya devam eder.<b> <\/b>(Lokm\u00e2n 31\/14, 15; Ankeb\u00fbt 29\/8)<\/p>\n<div><br clear=\"all\" \/><\/p>\n<hr align=\"left\" size=\"1\" width=\"33%\" \/>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftnref1\">[1]<\/a> Mesel\u00e2 bkz. Buh\u00e2r\u00ee, Hac, 4; Muhsar, 9, 10; M\u00fcslim, Tah\u00e2ret, 14, 16; Hac, 438; Tirmiz\u00ee, Mev\u00e2k\u00eet, 46; Hac, 2; Nes\u00e2\u00ee, Hac, 4; \u0130bn-i M\u00e2ce, \u0130k\u00e2met, 79; Men\u00e2s\u0131k, 3.<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftnref2\">[2]<\/a> Lokm\u00e2n 31\/13.<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftnref3\">[3]<\/a> Nis\u00e2 4\/48.<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftnref4\">[4]<\/a> Nis\u00e2 4\/116.<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftnref5\">[5]<\/a> Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Kerim\u2019de \u015f\u00f6yle buyrulur:<\/p>\n<p><b>\u201cGece ve g\u00fcnd\u00fcz, g\u00fcne\u015f ve ay O\u2019nun \u00e2yetlerindendir. E\u011fer Allah\u2019a kulluk etmek istiyorsan\u0131z, g\u00fcne\u015fe de aya da secde etmeyin. Onlar\u0131 yaratan Allah\u2019a secde edin!\u201d<\/b> (Fuss\u0131let 41\/37)<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftnref6\">[6]<\/a> Bkz. \u015e\u00e2h Veliyyull\u00e2h ed-Dihlev\u00ee, <i>Huccetull\u00e2hi\u2019l-b\u00e2li\u011fa,<\/i> I, 183-188.<\/p>\n<p><b>Birinci hadisimizde,<\/b> \u015firk ve anne-babaya itaatsizlikten sonra, b\u00fcy\u00fck g\u00fcnah olarak, yalan zikredilmi\u015ftir. Yalan konusunu bir sonraki ba\u015fl\u0131kta ele alaca\u011f\u0131z. \u015eimdilik \u015fu kadar\u0131n\u0131 ifade edelim; Efendimiz (s.a.v), yalan\u0131n ne kadar b\u00fcy\u00fck bir g\u00fcnah oldu\u011funu g\u00f6stermek i\u00e7in konu\u015furken yasland\u0131\u011f\u0131 yerden do\u011frulmu\u015f, \u201ciyi dinleyin, bir de yalan s\u00f6ylemek\u201d buyurmu\u015f ve bu s\u00f6z\u00fc o kadar tekrarlam\u0131\u015f ki, onu canlar\u0131ndan \u00e7ok seven ash\u00e2b-\u0131 kir\u00e2m, daha fazla yorulmas\u0131n\u0131 istemedikleri i\u00e7in susmas\u0131n\u0131 arzu etmi\u015fler.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/E:\/Vesaik\/Kitap_Calismalari\/Efendimizden_Hayat_Olculeri\/Efendimizden_Hayat_Olculeri.doc#_ftnref7\">[7]<\/a> <b>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc hadisimizin<\/b> devam\u0131nda Y\u00fcce Rabbimiz, ki\u015finin elindeki mal\u0131 Allah r\u0131z\u00e2s\u0131 i\u00e7in yoksullara vermedi\u011fi gibi bir de ba\u015fkalar\u0131na el a\u00e7mas\u0131n\u0131, borcunu vermeyip, ba\u015fkalar\u0131ndan bor\u00e7 istemesini, cimrilik yapmas\u0131n\u0131 ve ihtiyac\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde dilenmesini, h\u00e2s\u0131l\u0131 vazifelerini yapmay\u0131p, hakk\u0131 olmayan \u015feyleri istemesini yasaklamaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bundan sonra da k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 diri diri topra\u011fa g\u00f6mmenin haram k\u0131l\u0131nd\u0131\u011f\u0131 bildirilmektedir. Tefsir \u00e2limleri, Kur\u2019\u00e2n\u2019daki en korkutucu \u00e2yetin:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cDiri diri topra\u011fa g\u00f6m\u00fclen k\u0131za, hangi g\u00fcnah sebebiyle \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc soruldu\u011funda!\u201d<\/b> (Tekv\u00eer 81\/8-9) \u00e2yeti oldu\u011funu s\u00f6ylerler. Bu cin\u00e2yet, c\u00e2hiliye devrinin en k\u00f6t\u00fc \u00e2detlerinden biriydi. O zamanlar anne babalar \u00e7ok a\u011f\u0131r bir c\u00fcr\u00fcm i\u015flemi\u015f olmakla birlikte, \u00e7ocuk ya\u015fta \u00f6ld\u00fckleri i\u00e7in yavrucaklar\u0131n ebed\u00ee hayat\u0131 kurtuluyordu. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ise ayn\u0131 cin\u00e2yet, nesillerin m\u00e2nen batakl\u0131\u011fa g\u00f6m\u00fclmesi \u015feklinde i\u015flenerek, anne-babalara m\u00e2sum ve g\u00fcnahs\u0131z olarak tevd\u00ee edilen bu il\u00e2h\u00ee em\u00e2netler, amans\u0131z fel\u00e2ketlere s\u00fcr\u00fcklenip iki d\u00fcnyalar\u0131 da har\u00e2b edilmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla evl\u00e2tlar\u0131m\u0131za g\u00fczel bir d\u00een\u00ee terbiye vermek s\u00fbretiyle ruhlar\u0131n\u0131 diriltip iki cihanda da saadete n\u00e2il olmalar\u0131n\u0131 sa\u011flamak, hepimizin Allah\u2019a kar\u015f\u0131 kulluk borcudur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hadisimizin ikinci k\u0131sm\u0131nda ise Rabbimizin; dedi kodu, \u00e7ok soru sormak ve mal\u0131 \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n uygun g\u00f6rmedi\u011fi \u015fekilde harcayarak z\u00e2y\u00ee etmek gibi davran\u0131\u015flardan ho\u015flanmad\u0131\u011f\u0131 bildirilmektedir.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0661\u0663\u0660. \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0628\u0650\u064a \u0628\u064e\u0643\u0652\u0631\u064e\u0629\u064e \u0631\u064e\u0636\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u064f \u0635\u064e\u0644\u0651\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u064e: \u00ab\u0623\u064e\u0644\u0627\u064e \u0623\u064f\u0646\u064e\u0628\u0651\u0650\u0626\u064f\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0628\u0650\u0623\u064e\u0643\u0652\u0628\u064e\u0631\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0643\u064e\u0628\u064e\u0627\u0626\u0650\u0631\u0650\u061f\u00bb -\u062b\u064e\u0644\u0627\u064e\u062b\u064b\u0627- \u0642\u064e\u0627\u0644\u064f\u0648\u0627: \u00ab\u0628\u064e\u0644\u064e\u0649 \u064a\u064e\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u0650\u00bb \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u00ab\u0627\u064e\u0644\u0652\u0625\u0650\u0634\u0652\u0631\u064e\u0627\u0643\u064f \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0670\u0651\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0639\u064f\u0642\u064f\u0648\u0642\u064f \u0627\u0644\u0652\u0648\u064e\u0627\u0644\u0650\u062f\u064e\u064a\u0652\u0646\u0650\u00bb \u0648\u064e\u062c\u064e\u0644\u064e\u0633\u064e&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"enabled":false},"version":2}},"categories":[32],"tags":[],"class_list":["post-1840","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-efendimizsavdenhayatolculeri"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p3G27m-tG","jetpack_likes_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1840","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1840"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1840\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10393,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1840\/revisions\/10393"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1840"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1840"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1840"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}