Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019de, insanlar\u0131n yapmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan baz\u0131 h\u00e2diselerden bahsedilir. Bunlar\u0131n meydana gelebilmesi i\u00e7in muazzam bir ilim, kuvvet ve kudrete ihtiya\u00e7 vard\u0131r. \u0130nsan zihni, b\u00f6yle bir h\u00e2disenin vuk\u00fb bulabilmesi i\u00e7in, onunla ayn\u0131 seviyede veya ondan daha kuvvetli bir v\u00e2s\u0131tan\u0131n olmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Ancak Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem, bu nev\u00ee b\u00fcy\u00fck v\u00e2k\u0131alar\u0131n, \u00e7ok basit g\u00f6r\u00fclen k\u00fc\u00e7\u00fck sebep ve v\u00e2s\u0131talarla ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini veya ger\u00e7ekle\u015fece\u011fini haber verir. \u0130\u015fte bu \u00e2yetler de sadece Allah\u2019a mahsus olabilecek azametli ifadelerdendir.<\/p>\n
Fil Vak\u02bbas\u0131<\/i><\/b><\/p>\n
Mevz\u00fbyu daha iyi anlayabilmek i\u00e7in mil\u00e2d\u00ee 570\u2019li y\u0131llarda insanlar\u0131n g\u00f6zleri \u00f6n\u00fcnde cerey\u00e2n eden Fil H\u00e2disesi\u2019ni anlatan \u00e2yetlere bakal\u0131m:<\/p>\n
\u201cRabbin fil sahiplerine neler yapt\u0131, g\u00f6rmedin mi? Onlar\u0131n hile ve tuzaklar\u0131n\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131karmad\u0131 m\u0131? \u00dczerlerine s\u00fcr\u00fc s\u00fcr\u00fc ku\u015flar g\u00f6nderdi. Bunlar onlara pi\u015fkin tu\u011fladan yap\u0131lm\u0131\u015f ta\u015flar at\u0131yorlard\u0131. Derken, Allah onlar\u0131 yenilip \u00e7i\u011fnenmi\u015f ekine \u00e7evirdi.\u201d<\/b>[1]<\/a>.<\/p>\n Bu ifadeler, Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131 vahyeden z\u00e2t\u0131n azamet ve kudretini \u00e2det\u00e2 zihinlere kaz\u0131maktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan zihninin en m\u00fchim kavrama ve \u00f6\u011frenme v\u00e2s\u0131talar\u0131ndan biri olan z\u0131tl\u0131k<\/b> esas\u0131, burada en g\u00fczel \u015fekliyle kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bir tarafta b\u00fcy\u00fck fillerden olu\u015fan kalabal\u0131k bir ordu, di\u011fer tarafta Allah (c.c) taraf\u0131ndan g\u00f6nderilen k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck ku\u015flar\u2026 Bu ku\u015flar\u0131n att\u0131\u011f\u0131 mermiler de yine k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck ta\u015flard\u0131r. Fil ordusu ise 60.000 askerle, o zaman\u0131n tanklar\u0131 mes\u00e2besindeki 1000 kadar b\u00fcy\u00fck filden meydana gelmektedir[2]<\/a>. Fil Vak\u2018as\u0131<\/b>\u2019ndan yakla\u015f\u0131k 60 sene sonra Hendek Harbi\u2019ne gelen Mekkelilerin, \u00e7evrelerindeki pek \u00e7ok m\u00fc\u015frik kabile ile Med\u00eene\u2019deki yah\u00fbdileri de saflar\u0131na katarak ancak 12.000 ki\u015filik bir ordu kurabildikleri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde, Fil Ordusu\u2019nun o zaman i\u00e7in ne kadar b\u00fcy\u00fck bir g\u00fcce sahip oldu\u011fu daha iyi anla\u015f\u0131l\u0131r. \u0130\u015fte bu b\u00fcy\u00fck ordu, k\u00fc\u00e7\u00fck ku\u015flarla hel\u00e2k edilmi\u015ftir. Buna dikkat \u00e7eken Fahreddin R\u00e2z\u00ee, 3. \u00e2yetteki \u201c<\/b>\u0637\u064a\u0631\u0627\u201d<\/b> kelimesinin nekra gelmesini, tahk\u00eer\/k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00f6sterme m\u00e2n\u00e2s\u0131na hamlederek \u015fu a\u00e7\u0131klamay\u0131 yapar:<\/p>\n \u201cZira hel\u00e2k eden varl\u0131klar ne kadar k\u00fc\u00e7\u00fck olursa, Allah\u2019\u0131n sanat\u0131 o nisbette hayranl\u0131k verici ve b\u00fcy\u00fck g\u00f6r\u00fcn\u00fcr\u201d[3]<\/a>.<\/p>\n Fil Vak\u2018as\u0131\u2019n\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi ve il\u00e2h\u00ee kudrete del\u00e2leti hus\u00fbsunda \u015f\u00fcphe etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u0130nk\u00e2rc\u0131lar, her ne kadar zelzele, kas\u0131rga, y\u0131ld\u0131r\u0131m ve ge\u00e7mi\u015f \u00fcmmetlere azab olarak g\u00f6nderilen di\u011fer musibetler hususunda bir tak\u0131m tutars\u0131z yorum ve gerek\u00e7eler ileri s\u00fcrseler de, bu h\u00e2dise hakk\u0131nda o t\u00fcr mazeretler \u00fcretmelerine imk\u00e2n yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc tabiatta, bir s\u00fcr\u00fc ku\u015fun, gagalar\u0131nda ve ayaklar\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck ta\u015flar getirip o b\u00f6lgedeki insanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 hel\u00e2k ederken di\u011fer bir k\u0131sm\u0131na hi\u00e7 dokunmamas\u0131, normal bir \u015fey de\u011fildir.<\/p>\n Di\u011fer taraftan Fil Vak\u2018as\u0131 ile Peygamber Efendimiz\u2019in bi\u2019seti aras\u0131nda, k\u0131rk y\u0131ll\u0131k bir zaman dilimi mevcuttur. Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v) bu s\u00fbreyi okurken, Mekke\u2019de, Fil H\u00e2disesi\u2019ni m\u00fc\u015f\u00e2hede eden insanlar bulunuyordu.<\/p>\n Nitekim Kub\u00e2s bin \u00dc\u015feym<\/b> (r.a) bir g\u00fcn:<\/p>\n \u201c\u2013Ben ve Peygamber (s.a.v), Fil Senesi\u2019nde do\u011fduk\u201d demi\u015fti. Osman bin Aff\u00e2n (r.a) ona:<\/p>\n \u201c\u2013Sen mi daha b\u00fcy\u00fcks\u00fcn, yoksa Ras\u00fblullah (s.a.v) mi?\u201d diye sordu.<\/p>\n Kub\u00e2s (r.a) \u015fu incelik, nez\u00e2ket ve zer\u00e2fet dolu cev\u00e2b\u0131 verdi:<\/p>\n \u201c\u2013Ras\u00fblullah (s.a.v) benden \u00e7ok \u00e7ok b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Ben ise do\u011fum tarihi itibar\u0131yla O\u2019ndan eskiyim… Ben filin pisliklerini ye\u015file d\u00f6nm\u00fc\u015f, renk de\u011fi\u015ftirmi\u015f bir vaziyette g\u00f6rd\u00fcm<\/i><\/b>\u201d[4]<\/a>.<\/p>\n \u00a0F\u00eel h\u00e2disesini m\u00fc\u015f\u00e2hade eden insanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, eski inan\u00e7lar\u0131n\u0131n do\u011frulu\u011funu ispat edebilmek i\u00e7in Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n bir a\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulmaya \u015fiddetle ihtiya\u00e7 duyan inkarc\u0131lard\u0131. Buna ra\u011fmen, hi\u00e7biri Fil S\u00fbresi\u2019ni yalanlayamam\u0131\u015ft\u0131r. H\u00e2lbuki onlar silahl\u0131 m\u00fcc\u00e2dele de d\u00e2hil her t\u00fcrl\u00fc \u00e7areye ba\u015fvuruyorlard\u0131. O h\u00e2lde bu h\u00e2disenin ve Kur\u2019\u00e2n vahyinin do\u011frulu\u011funda \u015f\u00fcphe etmek do\u011fru de\u011fildir[5]<\/a>.<\/p>\n Di\u011fer bir \u00e2yette, Allah\u2019\u0131n iznine vurgu yap\u0131larak nice k\u00fc\u00e7\u00fck topluluklar\u0131n b\u00fcy\u00fck cemaatlere g\u00e2lip geldi\u011fi bildirilir[6]<\/a>. Yani Allah ister ve yard\u0131m ederse, az say\u0131daki insanlar b\u00fcy\u00fck kalabal\u0131klar\u0131 ma\u011fl\u00fbb edebilirler.<\/p>\n Azg\u0131n Kavimlerin Tek Bir Sayha \u0130le Hel\u00e2ki<\/i><\/b><\/p>\n Kur\u2019\u00e2n\u2019daki bu t\u00fcr azametli if\u00e2deler, azg\u0131n kavimlerin hel\u00e2kini anlatan k\u0131s\u0131mlarda da g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Mesel\u00e2, Y\u00e2s\u00een S\u00fbresi\u2019nde hel\u00e2k edildi\u011fi bildirilen kavim, \u00f6yle b\u00fcy\u00fck ordular, fel\u00e2ketler ve dayan\u0131lmaz kuvvetlerle yok edilmemi\u015ftir. Onlar\u0131 yerle bir etmek i\u00e7in sadece bir sayha (ses, \u00e7\u0131\u011fl\u0131k) yeterli olmu\u015ftur. Bu durum \u00e2yette \u015f\u00f6yle ifade edilir: <\/b><\/p>\n \u201cBiz onun ard\u0131ndan, kavmini hel\u00e2k etmek i\u00e7in \u00fczerlerine g\u00f6kten herhangi bir ordu indirmedik ve indirecek de de\u011fildik. Sadece korkun\u00e7 bir ses oldu. Bir anda s\u00f6n\u00fcp gittiler\u201d<\/b>[7]<\/a>.<\/p>\n B\u00fcy\u00fck h\u00e2diseler i\u00e7in Allah\u2019\u0131n g\u00f6kten kalabal\u0131k ordular indirmeye ihtiyac\u0131 yoktur. O\u2019nun gibi s\u0131n\u0131rs\u0131z bir kudrete sahip olan z\u00e2t\u0131n, k\u00fc\u00e7\u00fck bir emirle istedi\u011fi her \u015feyi yapmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00c2yetteki, \u201c<\/b>\u0648\u064e\u0627\u062d\u0650\u062f\u064e\u0629\u064b: Bir tek\u201d<\/b> kelimesi, bu i\u015fin Allah\u2019a \u00e7ok kolay oldu\u011funu te\u2019kidle g\u00f6steren bir t\u00e2birdir. Bir sonraki \u00e2yette ge\u00e7en \u201cBir anda s\u00f6n\u00fcp gittiler<\/b>\u201d if\u00e2desi de, hel\u00e2kin \u00e7ok h\u0131zl\u0131 oldu\u011funa i\u015faret eder. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n s\u00f6n\u00fcp mahvolmalar\u0131, o sayha ile an\u0131nda ve derhal meydana gelmi\u015ftir[8]<\/a>.<\/p>\n Ayn\u0131 \u015fekilde Hz. S\u00e2lih\u2019in kavmi ile di\u011fer baz\u0131 kavimlerin yerle bir edilmesi de b\u00fcy\u00fck ordularla de\u011fil, aksine basit bir sesle oluvermi\u015ftir. Kur\u2019\u00e2n\u2019da \u015f\u00f6yle buyrulur:<\/p>\n \u201cAzap emrimiz gelince, taraf\u0131m\u0131zdan bir rahmetle Salih\u2019i ve beraberindeki m\u00fc\u2019minleri azaptan ve o g\u00fcn\u00fcn zilletinden kurtard\u0131k. \u015e\u00fcphesiz ki senin Rabbin \u00e7ok kuvvetlidir, mutlak g\u00e2liptir. Zulmedenleri ise o korkun\u00e7 ses yakalay\u0131verdi de diyarlar\u0131nda diz\u00fcst\u00fc \u00e7\u00f6kekald\u0131lar. Sanki orada hi\u00e7 ya\u015famam\u0131\u015flard\u0131\u2026\u201d<\/b>[9]<\/a>.<\/p>\n \u00c2yetten anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, Allah Te\u00e2l\u00e2 bir kavmi hel\u00e2k etmek istedi\u011finde, oradaki insanlardan diledi\u011fini kurtar\u0131r, diledi\u011fini de yerin dibine bat\u0131r\u0131r. Yani burada rastgele bir tabi\u00ee h\u00e2diseden de\u011fil, \u015fuurlu ve iradeli bir hareketten bahsedilebilir. Bu da ancak b\u00fcy\u00fck bir kuvvet ve \u00fcst\u00fcn bir kudreti gerektirir. Bu sebeple \u00e2yetin sonunda Allah\u2019\u0131n Kav\u00ee<\/b> ve Az\u00eez<\/b> s\u0131fatlar\u0131 hat\u0131rlat\u0131l\u0131r.<\/p>\n Ras\u00fblullah (s.a.v) Efendimiz\u2019in haber verdi\u011fine g\u00f6re k\u0131y\u00e2met al\u00e2metlerinden olan Ye\u2019c\u00fbc ve Me\u2019c\u00fbc kavimleri d\u00fcnyay\u0131 istil\u00e2 edecek ve Hz. \u00ces\u00e2 ile birlikte T\u00fbr\u2019da korunan m\u00fc\u2019minler d\u0131\u015f\u0131nda yery\u00fcz\u00fcndeki b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrecektir. Muhtelif riv\u00e2yetler, bu fel\u00e2ketin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6stermektedir. Cen\u00e2b-\u0131 Hak, bu, \u00f6n\u00fcnde durulmaz ve iri yap\u0131l\u0131 barbarlar\u0131, enselerine kurt\u00e7uklar musallat ederek bir anda mahvedecektir. Daha sonra da yery\u00fcz\u00fcn\u00fc \u00e2deta yeniden ihy\u00e2 edecek ve ya\u015famaya daha elveri\u015fli h\u00e2le getirecektir. B\u00fct\u00fcn bunlar, k\u00e2in\u00e2t\u0131n Rabbi\u2019nin her \u015feye k\u00e2dir olan nih\u00e2yetsiz kudretini g\u00f6stermektedir[10]<\/a>.<\/p>\n K\u0131y\u00e2met\u2019in Tek Bir Sayha \u0130le Ger\u00e7ekle\u015fmesi <\/i><\/b><\/p>\n Allah\u2019\u0131n kudret ve azametini g\u00f6steren h\u00e2diselerden biri de k\u0131yametin vuk\u00fbudur. Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz insanlar i\u00e7in en b\u00fcy\u00fck h\u00e2dise, k\u0131yametin kopmas\u0131d\u0131r. B\u00f6ylesine b\u00fcy\u00fck bir olu\u015fa insanlar\u0131n g\u00fcc\u00fc yetmedi\u011fi gibi, onlar, bu i\u015fin ancak b\u00fcy\u00fck v\u00e2s\u0131talarla yap\u0131labilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler. Fakat Kur\u2019\u00e2n\u2019da k\u0131y\u00e2metin de tek bir sesle ger\u00e7ekle\u015fiverece\u011fi bildirilir:<\/p>\n \u201cOnlar: \u00abE\u011fer ger\u00e7ekten do\u011fru s\u00f6yl\u00fcyorsan\u0131z, bu tehdit ne zaman ger\u00e7ekle\u015fecek?\u00bb derler. Onlar\u0131n bekledi\u011fi, sadece bir sayha!.. \u00c7eki\u015fip dururken kendilerini yakalay\u0131verecek korkun\u00e7 bir ses… \u0130\u015fte o anda onlar ne bir vasiyyette bulunabilir, ne de \u00e2ilelerine d\u00f6nebilirler\u201d<\/b>[11]<\/a>.<\/p>\n \u00d6nceki b\u00f6l\u00fcm\u00fcn \u201cK\u0131yametle Alakal\u0131 \u0130fadeler\u201d k\u0131sm\u0131nda b\u00fcy\u00fckl\u00fck ve deh\u015fetinden bahsetti\u011fimiz bu muazzam h\u00e2dise, Allah\u2019\u0131n azamet ve kudreti kar\u015f\u0131s\u0131nda o kadar basit ve k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u015feydir ki, onu sadece bir sayha ile ger\u00e7ekle\u015ftiriverecektir.<\/p>\n En az bunun kadar m\u00fchim di\u011fer bir husus da, bu muazzam k\u0131y\u00e2met h\u00e2disesinin \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcrede ger\u00e7ekle\u015fecek olmas\u0131d\u0131r. Y\u00e2ni b\u00fct\u00fcn g\u00f6klerin ve yerlerin alt\u00fcst edilmesi, hem basit bir \u015fekilde tek bir sesle, hem de \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcrede olacakt\u0131r. Kur\u2019\u00e2n bunu \u015f\u00f6yle haber verir:<\/p>\n \u201c\u2026K\u0131yametin kopmas\u0131, g\u00f6z a\u00e7\u0131p kapama gibi veya daha az bir zamandan ibarettir. \u015e\u00fcphesiz Allah, her \u015feye kadirdir\u201d<\/b>[12]<\/a>.<\/p>\n Bu ne kadar azametli bir ifadedir\u2026 \u0130nsan akl\u0131n\u0131n almayaca\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck olu\u015flar\u0131n, g\u00f6z a\u00e7\u0131p kapamadan daha h\u0131zl\u0131 vuk\u00fb bulaca\u011f\u0131 bildirilmektedir. Zaten Allah Te\u00e2l\u00e2, bir \u015feye \u201col\u201d<\/b> der, o da derhal oluverir[13]<\/a>. Bu durum Allah\u2019\u0131n kudretinin son derece m\u00fckemmel oldu\u011funu zihinlere iyice yerle\u015ftirmektedir[14]<\/a>.<\/p>\n Di\u011fer taraftan be\u015feriyet i\u00e7in anla\u015f\u0131lmas\u0131 zor olan bir durum haber verildikten sonra, Allah\u2019\u0131n her \u015feye k\u00e2dir oldu\u011fu vurgulanmaktad\u0131r ki bu son derece m\u00e2nidard\u0131r. \u0130nsan\u0131n yapamad\u0131\u011f\u0131 veya anlayamad\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri ink\u00e2r etmesi gerekmez. \u0130nsan anlamasa veya yapamasa da il\u00e2h\u00ee kudret b\u00f6yle \u015feyleri ger\u00e7ekle\u015ftirebilir. Dolay\u0131s\u0131yla Allah\u2019\u0131n kudretinin her \u015feye yetti\u011fini hi\u00e7bir zaman unutmamak \u00eec\u00e2b eder.<\/p>\n Had\u00ees-i \u015fer\u00eeflerde de k\u0131y\u00e2metin ans\u0131z\u0131n ve \u00e7ok k\u0131sa bir s\u00fcrede meydana gelece\u011fi muhtelif misallerle anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bunlar\u0131n birinde Ras\u00fblullah (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur:<\/p>\n \u201cG\u00fcne\u015f bat\u0131dan do\u011funcaya kadar k\u0131yamet kopmaz. G\u00fcne\u015f bat\u0131dan do\u011fdu\u011fu zaman, insanlar onu g\u00f6r\u00fcr ve hepsi toptan \u00eem\u00e2n ederler. \u0130\u015fte bu vakit, \u015fu \u00e2yet-i kerimede bildirilen vakittir:<\/i><\/p>\n \u00ab\u2026Rabbinin baz\u0131 al\u00e2metleri geldi\u011fi g\u00fcn, \u00f6nceden inanmam\u0131\u015f ya da iman\u0131nda bir hay\u0131r kazanmam\u0131\u015f olan kimseye art\u0131k iman\u0131 bir fayda sa\u011flamaz\u00bb<\/b>[15]<\/a>.<\/p>\n Muhakkak ki, k\u0131yamet kopacakt\u0131r, \u00f6yle ki, al\u0131\u015fveri\u015f i\u00e7in sat\u0131c\u0131 ile m\u00fc\u015fteri aralar\u0131nda bir kuma\u015f\u0131 yay\u00adm\u0131\u015f olacaklar da ne al\u0131\u015fveri\u015f yapmaya ne de kuma\u015f\u0131 d\u00fcrmeye vakit bulamayacaklard\u0131r. Ki\u015fi sa\u011fmal devesinin s\u00fct\u00fcn\u00fc sa\u011f\u0131p getirdi\u011fi h\u00e2lde, onu i\u00e7meye f\u0131rsat bulamadan an\u00ads\u0131z\u0131n k\u0131yamet kopacakt\u0131r. Yine ki\u015fi, havuzunu s\u0131vay\u0131p tamir edecek de suyunu kullanamadan ans\u0131z\u0131n k\u0131yamet kopacakt\u0131r. Yine ki\u015fi lokmas\u0131n\u0131 a\u011fz\u0131na kald\u0131racak, fakat k\u0131yamet ans\u0131z\u0131n kopacak da o lokmay\u0131 yiyemeyecektir\u201d<\/i>[16]<\/a>.<\/p>\n B\u00fct\u00fcn Canl\u0131lar\u0131n Tek Bir Sayha \u0130le Yeniden Diriltilmesi<\/i><\/b><\/p>\n K\u0131yametin kopmas\u0131ndan sonra, d\u00fcnya t\u00e2rihi boyunca ne kadar insan yarat\u0131lm\u0131\u015fsa hepsi de bir anda diriltilip hesap i\u00e7in toplanacakt\u0131r. Bu da yine bir anda ve tekbir \u00e7a\u011fr\u0131yla vuk\u00fb bulacakt\u0131r. \u00c2yet-i ker\u00eemede \u015f\u00f6yle buyrulur:<\/p>\n \u201cBa\u015fka de\u011fil, s\u00e2de bir tek sayha olmu\u015f, derhal hepsi toplan\u0131p huz\u00fbrumuza getirilmi\u015flerdir\u201d<\/b>[17]<\/a>.<\/p>\n \u0130nsan biraz durup bu k\u0131sac\u0131k \u00e2yetin ifade etti\u011fi m\u00e2n\u00e2y\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcnde, Allah\u2019\u0131n azamet ve kudretini daha iyi kavrayacakt\u0131r. Her \u015feyden \u00f6nce, diriltilecek insanlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 tahm\u00een etmek bile m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu kadar \u00e7ok insan\u0131 bir anda diriltmek, \u015f\u00fcphesiz b\u00fcy\u00fck bir kudretin i\u015fidir. Bu m\u00e2n\u00e2lar\u0131, \u00e2yette ge\u00e7en \u201cf\u00e2-i f\u00fcc\u00e2iye\u201d <\/b>de desteklemektedir. Nitekim bu harf, sadece tek bir sayha ile[18]<\/a> b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n, g\u00f6z a\u00e7\u0131ncaya kadar bile beklemeden, derhal toplanacaklar\u0131n\u0131 ifade etmektedir[19]<\/a>.<\/p>\n Di\u011fer taraftan bu \u00e2yet-i ker\u00eeme, \u00f6l\u00fclerin yeniden diriltilerek bir araya toplanmas\u0131n\u0131n, Allah kat\u0131nda ne kadar basit ve kolay oldu\u011funa dikkat \u00e7ekmektedir. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 yapmak i\u00e7in O\u2019nun, insanlar\u0131n bildi\u011fi sebeplere ihtiya\u00e7 duymad\u0131\u011f\u0131 \u00eel\u00e2n edilmektedir[20]<\/a>. Bu m\u00e2n\u00e2y\u0131 \u015fu \u00e2yet-i ker\u00eeme de g\u00e2yet a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde if\u00e2de eder:<\/b><\/p>\n \u201cEy insanlar! Sizin hepinizi yaratmak veya \u00f6l\u00fcmden sonra hepinizi tekrar diriltmek, bir tek ki\u015fiyi yarat\u0131p diriltmek gibidir\u201d<\/b>[21]<\/a>.<\/b><\/p>\n Yani bir ki\u015fiyi yaratmakla trilyonlarca insan\u0131 yaratmak aras\u0131nda Allah i\u00e7in hi\u00e7bir fark yoktur. \u0130lk yaratma ile tekrar diriltme aras\u0131nda da fark yoktur. Allah\u2019\u0131n kudreti kar\u015f\u0131s\u0131nda az ile \u00e7ok, bir ile bin ayn\u0131d\u0131r, hi\u00e7 farketmez[22]<\/a>. Bir i\u015f O\u2019nu ba\u015fka bir i\u015f yapmaktan al\u0131koymaz[23]<\/a>.<\/p>\n Burada, insanlar gibi cinler \u00e2leminin de tekrar diriltilip hesaba \u00e7ekilece\u011fini hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda il\u00e2h\u00ee azamet g\u00f6z\u00fcm\u00fczde bir kat daha b\u00fcy\u00fcyecektir.<\/p>\n \u0130nsanlar ve cinlere il\u00e2veten b\u00fct\u00fcn hayvanlar da diriltilip mah\u015fer yerine toplanacakt\u0131r. Onlar, birbirlerinden ve insanlardan haklar\u0131n\u0131 ald\u0131ktan sonra toprak olacaklard\u0131r[24]<\/a>.<\/p>\n \u00a0Ras\u00fblull\u00e2h (s.a.v) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur:<\/p>\n \u201cK\u0131y\u00e2met g\u00fcn\u00fcnde haklar\u0131 mutlaka sahiplerine vereceksiniz. Hatta boynuzsuz koyun i\u00e7in boynuzlu koyundan k\u0131sas al\u0131nacakt\u0131r\u201d<\/i>[25]<\/a>.<\/p>\n Yine bir g\u00fcn Ras\u00fblullah (s.a.v), birbiriyle vuru\u015fan iki koyun g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc:<\/p>\n \u201c\u2013Eb\u00fb Zer, biliyor musun bunlar ni\u00e7in vuru\u015fuyorlar?\u201d<\/i> buyurdu. Eb\u00fb Zer (r.a):<\/p>\n \u201c\u2013Hay\u0131r\u201d dedi. Allah Ras\u00fbl\u00fc (s.a.v):<\/p>\n \u201c\u2013Ancak Allah onlar\u0131n ni\u00e7in vuru\u015ftuklar\u0131n\u0131 biliyor ve (k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc) aralar\u0131nda h\u00fckm\u00fcn\u00fc verecek!\u201d <\/i>buyurdu[26]<\/a>.<\/p>\n \u0130bn-i Abb\u00e2s<\/b> (r.a) \u015f\u00f6yle demi\u015ftir:<\/p>\n \u201cHer \u015fey ha\u015fredilecek, hatta sinekler bile!\u201d[27]<\/a>.<\/p>\n \u201cOl\u201d Deyince Hepsi Olur<\/i><\/b><\/p>\n Allah\u2019\u0131n azametini g\u00f6steren bir di\u011fer husus da, O\u2019nun istedi\u011fi her \u015feyi bir anda, hi\u00e7 beklemeden yapmas\u0131d\u0131r. Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019de \u015f\u00f6yle buyrulur:<\/p>\n \u201cBizim emrimiz sadece bir kere, bir anl\u0131k bak\u0131\u015f gibi pek h\u0131zl\u0131d\u0131r\u201d<\/b>[28]<\/a>.<\/p>\n Allah\u2019\u0131n, b\u00fcy\u00fck i\u015fler yapmak i\u00e7in zamana ihtiyac\u0131 yoktur. \u0130stedi\u011fi \u015feyi, istedi\u011fi m\u00fcddet zarf\u0131nda ve istedi\u011fi gibi yapar. Bu da \u015f\u00fcphesiz, Allah\u2019\u0131n azamet ve kudretindeki kem\u00e2li g\u00f6stermektedir. M. Hamdi Yaz\u0131r,<\/b> \u00e2yetin tefsirinde, Allah\u2019\u0131n i\u015finin veya herhangi bir \u015feyi yaratmak i\u00e7in verdi\u011fi emrin bir kelimeden veya bir bak\u0131\u015ftan ibaret oldu\u011funu ifade ettikten sonra bunu \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klar:<\/p>\n Hakikatte tam sebep, \u201ck\u00fcn\u201d <\/b>emridir. Sebep meydana gelince, yani \u201ck\u00fcn\u201d emri vuku bulunca, sebebin sonucu da hemen oluverir ki, bu da yaratmad\u0131r. Onun i\u00e7in k\u00e2in\u00e2ttaki niz\u00e2m nas\u0131l bozulacak, o k\u0131y\u00e2met saati nas\u0131l olacak, su\u00e7lular o mukadder\u00e2ta nas\u0131l s\u00fcr\u00fcklenecek diye teredd\u00fcde mahal de yoktur. \u201cOl\u201d deyince hepsi olur<\/i><\/b>[29]<\/a>.<\/p>\n \u00c2yetteki \u201c<\/b>\u0648\u064e\u0627\u062d\u0650\u062f\u064e\u0629\u064c:<\/b> Bir tek\u201d kelimesi, Allah\u2019\u0131n, verdi\u011fi bir emri tekrar etmeye ihtiya\u00e7 duymad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir ki bu da h\u00fckm\u00fcn\u00fcn ne kadar ge\u00e7erli oldu\u011funa i\u015f\u00e2rettir. Bir de, durum ne olursa olsun Allah i\u00e7in hi\u00e7 fark etmedi\u011fini g\u00f6sterir. Nitekim o b\u00fcy\u00fck Ar\u015f\u2019\u0131 yaratmakla en k\u00fc\u00e7\u00fck kar\u0131ncay\u0131 yaratmak, Allah i\u00e7in ayn\u0131 durumdad\u0131r. \u00c2yetteki \u201cbir anl\u0131k bak\u0131\u015f gibi\u201d <\/b>ifadesi de, O\u2019nun emrine y\u00f6nelik bir te\u015fbih olmay\u0131p, h\u00e2disenin meydana gelmesini anlat\u0131r. Buna g\u00f6re, Hak Te\u00e2l\u00e2 sanki, \u201cBizim emrimiz tek\u2019tir, bin\u00e2enaleyh bu emirle emrolunan \u015fey, bir g\u00f6z k\u0131rpmas\u0131 gibi h\u0131zl\u0131ca oluverir\u201d buyurmaktad\u0131r[30]<\/a>.<\/p>\n \u00c2yet-i ker\u00eeme, Allah\u2019\u0131n emrinin yerine gelmesindeki h\u0131zl\u0131l\u0131kla birlikte kolayl\u0131\u011fa da dikkat \u00e7ekmektedir. B\u00fct\u00fcn bunlar, Allah\u2019\u0131n ilim ve kudretine nih\u00e2yet olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyar. Bunu bir misalle a\u00e7\u0131klamak gerekirse, mesel\u00e2 bir ki\u015finin yapt\u0131\u011f\u0131 sanatlar\u0131n kolayl\u0131k ve zorluk derecesi, onun ilim ve cehliyle \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr. Ki\u015finin sanatlarda, bilhassa ince ve hassas \u00e2letlerde ne kadar ilmi ve mahareti varsa, yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fler de o nisbette kolay olur. Bilgisizli\u011fi nisbetinde de zorluk ve zahmet artar. Dolay\u0131s\u0131yla varl\u0131klar\u0131n yarat\u0131lmas\u0131nda g\u00f6r\u00fclen s\u0131n\u0131rs\u0131z ve m\u00fckemmel h\u0131zl\u0131l\u0131k ile sonsuz geni\u015fli\u011fe ra\u011fmen, bunlar\u0131n yarat\u0131lmas\u0131ndaki kolayl\u0131k, Allah\u2019\u0131n ilmine nih\u00e2yet olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n [1]<\/a> el-F\u00eel, 1-5.<\/p>\n<\/div>\n [2]<\/a> Bkz. \u0130bn-i Sa\u2019d, Tabak\u00e2t, <\/i>I, 92; Yaz\u0131r, M. Hamdi, IX, 6117, (el-F\u00eel, 5); Mevd\u00fbd\u00ee, VII, 239 (Giri\u015f); Fayda, \u201cFil Vak\u2019as\u0131\u201d md., D\u0130A,<\/i> XIII, 71.<\/p>\n<\/div>\n [3]<\/a> R\u00e2z\u00ee, XXXII, 94, (el-F\u00eel, 3).<\/p>\n<\/div>\n [4]<\/a> Tirmiz\u00ee, Men\u00e2k\u0131b, 2\/3619.<\/p>\n<\/div>\n [5]<\/a> Bkz. R\u00e2z\u00ee, XXXII, 92-93, (el-F\u00eel, 1).<\/p>\n<\/div>\n [6]<\/a> el-Bakara, 249.<\/p>\n<\/div>\n [7]<\/a> Y\u00e2s\u00een, 28-29.<\/p>\n<\/div>\n [8]<\/a> R\u00e2z\u00ee, XXVI, 55, (Y\u00e2s\u00een, 29).<\/p>\n<\/div>\n [9]<\/a> H\u00fbd, 66-68. Ayr\u0131ca bkz. H\u00fbd, 94; el-Hicr, 73-74, 83; el-M\u00fc\u2019min\u00fbn, 41; el-Kamer, 31.<\/p>\n<\/div>\n [10]<\/a> M\u00fcslim, Fiten, 110; Tirmiz\u00ee, Fiten, 59; \u0130bn-i M\u00e2ce, Fiten, 33.<\/p>\n<\/div>\n [11]<\/a> Y\u00e2s\u00een, 48-50, 53; S\u00e2d, 15; K\u00e2f, 42.<\/p>\n<\/div>\n [12]<\/a> en-Nahl, 77.<\/p>\n<\/div>\n [13]<\/a> Kurtub\u00ee, X, 150, (en-Nahl, 77).<\/p>\n<\/div>\n [14]<\/a> R\u00e2z\u00ee, XX, 71, (en-Nahl, 77).<\/p>\n<\/div>\n [15]<\/a> el-En\u2018\u00e2m, 158.<\/p>\n<\/div>\n [16]<\/a> Buh\u00e2r\u00ee, Rik\u00e2k, 40; Ahmed, II, 369. Bkz. M\u00fcslim, Fiten 140.<\/p>\n<\/div>\n [17]<\/a> Y\u00e2s\u00een, 53.<\/p>\n<\/div>\n [18]<\/a> Beyd\u00e2v\u00ee, IV, 189, (Y\u00e2s\u00een, 53).<\/p>\n<\/div>\n [19]<\/a> Ebu\u2019s-Su\u00fbd, VII, 172, (Y\u00e2s\u00een, 53).<\/p>\n<\/div>\n [20]<\/a> Beyd\u00e2v\u00ee, IV, 189; Ebu\u2019s-Su\u00fbd, VII, 172, (Y\u00e2s\u00een, 53).<\/p>\n<\/div>\n [21]<\/a> Lokm\u00e2n, 28.<\/p>\n<\/div>\n [22]<\/a> Zemah\u015fer\u00ee, V, 22, (Lokm\u00e2n, 28).<\/p>\n<\/div>\n [23]<\/a> Beyd\u00e2v\u00ee, IV, 153; Zemah\u015fer\u00ee, V, 23, (Lokm\u00e2n, 28).<\/p>\n<\/div>\n [24]<\/a> el-En\u2018\u00e2m, 38; en-Nebe\u2019, 40; et-Tekv\u00eer, 5; H\u00e2kim, el-M\u00fcstedrek,<\/i> II, 345\/3231.<\/p>\n<\/div>\n [25]<\/a> M\u00fcslim, Birr, 60; Tirmiz\u00ee, K\u0131y\u00e2me 1\/2535.<\/p>\n<\/div>\n
<\/p>\n
\n