{"id":4457,"date":"2013-09-23T10:56:23","date_gmt":"2013-09-23T08:56:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/?p=4457"},"modified":"2013-11-30T10:54:12","modified_gmt":"2013-11-30T08:54:12","slug":"2-tertib-i-ziba","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/?p=4457","title":{"rendered":"2. Tert\u00eeb-i Z\u00eeb\u00e2"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">M\u00fcellif, bu k\u0131ymetli eserini tefs\u00eer, hadis, tarih ve di\u011fer kitaplarda yeri geldik\u00e7e zikrolunan \u00e2yet-i kerimelerin Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Kerim\u2019de hangi s\u00fbrenin ka\u00e7\u0131nc\u0131 \u00e2yeti oldu\u011funu kolayca bulmaya yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in kaleme ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemekte; bu konuyla ilgili daha \u00f6nce yaz\u0131lm\u0131\u015f eserlerin muhtasar ve rahatl\u0131kla kullan\u0131lmaya m\u00fcsait olmad\u0131klar\u0131n\u0131 ifade etmektedir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cK\u00fct\u00fcb-i tefasir ve ehadis ve tev\u00e2r\u00eeh ve sairede ala vechi m\u00fcnasebe ityan olunan \u00e2y\u00e2t-\u0131 beyyin\u00e2t-\u0131 Kur\u2019\u00e2niyye kan\u011f\u0131 s\u00fbrede oldu\u011fu bilin\u00fcp tefs\u00eerine m\u00fcracaat ve h\u0131fz\u0131 olmayan zevata suh\u00fblet-i h\u00e2t\u0131r g\u00fcz\u00e2r oldu\u011fundan bu yolda Tert\u00eeb olunan \u00e2s\u00e2r-\u0131 hayriyyelere tetebbu ve m\u00fctalaa olunduysa da muhtasar ve m\u00fcfid olmad\u0131klar\u0131ndan bir eser-i hayr kalmak \u00fcmniyyesine binaen efkaru\u2019l-ib\u00e2d N\u00e2z\u0131m-\u0131 n\u00e2 \u015f\u00e2d i\u015fbu <i>Tert\u00eeb-i Z\u00eeb\u00e2<\/i> n\u00e2m risalenin Tert\u00eeb-i muvaffakiyetine <b>h\u00e2z\u00e2 min fadli Rabb\u00ee l\u00e2 min istihk\u00e2k<\/b><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftn1\">[1]<\/a> \u015f\u00fckr\u00e2nesiyle&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftn2\">[2]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kitab\u0131n m\u00fcellifi eserini kaleme al\u0131rken takib eti\u011fi metodu \u015fu \u015fekilde a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Eser alfabetik s\u0131raya g\u00f6re tert\u00eeb edilmi\u015ftir. Bulunmas\u0131 istenilen \u00e2yet-i kerimenin ilk harfine g\u00f6re uygun olan b\u00f6l\u00fcmlere yerle\u015ftirilmi\u015ftir. Mesela \u201cellez\u00eene \u00e2teyn\u00e2h\u00fcm\u00fc\u2019l-kit\u00e2b\u201d<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftn3\">[3]<\/a> \u00e2yetine \u201celif\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fcnden bak\u0131lmas\u0131 gerekmektedir. Harflerin bulundu\u011fu b\u00f6l\u00fcmler kelimelerin hus\u00fbsiyetlerine g\u00f6re fas\u0131llara ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Mesel\u00e2 \u201cellez\u00eene\u201d kelimesi \u201cElif\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u201cen-Nev\u2019\u00fc\u2019s-s\u00e2lis ism\u00fc\u2019l-mevs\u00fbl ellez\u00ee\u201d ad\u0131yla \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc nev\u2019ini olu\u015fturmaktad\u0131r. Cetvel d\u0131\u015f\u0131nda bulunan Elif, B\u00e2, T\u00e2&#8230;. i\u015f\u00e2retleri ise \u00e2yetin ilk kelimesini takip eden ikinci kelimenin ba\u015f harfini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u201cRis\u00e2le-i mezk\u00fbre hur\u00fbf-i hec\u00e2 \u00fczre m\u00fcretteb olup matlub olan \u00e2yet-i kerimenin evvel harfi l\u00e2b\u00fcd Elif veya B\u00e2 veya T\u00e2&#8230; olaca\u011f\u0131ndan fihrist-i ris\u00e2le dahi fus\u00fble ve hasbe\u2019l-iktiz\u00e2 fas\u0131llar enva\u2019a taksim olunmu\u015ftur. Mesela \u201cellez\u00eene \u00e2teyn\u00e2h\u00fcm\u00fc\u2019l-kit\u00e2b\u201d \u00e2yet-i cel\u00eelesi bulunmak murad olundukda evvela \u00e2yetin harf-i evveline nazar olunur. Elif oldu\u011fundan fasl-\u0131 Elif\u2019den aramak laz\u0131m gelir. Fasl-\u0131 Elif dahi enva\u2019\u0131 m\u00fcteaddideye m\u00fcnkasim id\u00fc\u011f\u00fcnden \u00e2yetin kelime-i evveline bak\u0131lmak icab eder. Bu \u00e2yetin dahi kelime-i evveli \u201cellez\u00eene\u201d olma\u011fla fasl-\u0131 Elif\u2019de i\u015fbu \u201cen-nev\u2019\u00fc\u2019s-s\u00e2lis ism\u00fc\u2019l-mevs\u00fbl ellez\u00ee\u201d nev\u2019inde bulunmu\u015f olur. Ve bu nev\u2019in \u00fc\u00e7 rakam\u0131na mebni der\u00fbn-i kitabda \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc sahifeye nigah edildikde \u00e2yet-i mezb\u00fbr mest\u00fbr ve evvelinde olan \u201cba kaf\u201d i\u015faretiyle s\u00fbre-i Bakara ve ahirinde mevd\u00fb\u2019 122 rakam\u0131yla s\u00fbre-i Bakara\u2019n\u0131n 122. \u00e2yeti oldu\u011fu bilinur&#8230; Ve cetvel h\u00e2r\u00eecinde bulunan Elif, B\u00e2, T\u00e2&#8230; i\u015f\u00e2r\u00e2t\u0131 \u00e2yetin evvel kelimesini m\u00fcteakip olan hur\u00fbf-\u0131 m\u00fctec\u00e2nisin m\u00fcteselsilen cem\u2019ine mevduiyyeti ma\u2019lum.\u201d<a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftn4\">[4]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Eser, 132 sayfad\u0131r. 132. sahifenin sonunda eseri telif etme\u011fe ve bast\u0131rmaya imk\u00e2n verdi\u011fi i\u00e7in Allah\u2019a hamd etti\u011fi ve eserinden \u00f6vg\u00fcyle bahsetti\u011fi \u015fu \u015fiir bulunmaktad\u0131r:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Muvaffak eyledi tert\u00eeb ve ba\u2019de tab\u2019\u0131na Mevl\u00e2<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Sez\u00e2 fihrist-i Kur\u2019\u00e2n dense evs\u00e2f\u0131nda yeg\u00e2d\u0131r<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Suh\u00fbletle bulur matl\u00fbb olan \u00e2y\u00e2t-\u0131 elbette<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Tetebbu\u2019 eyleyen ihvan-\u0131 dine tam elif-b\u00e2d\u0131r<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Bil\u00fcp acz \u00fc kusurun N\u00e2z\u0131m\u00e2 gayr-i suk\u00fbt eyle<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 G\u00f6ren der b\u00e2rekall\u00e2h ne g\u00fczel <i>Tert\u00eeb-i Z\u00eeb\u00e2<\/i>d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">132. sayfadan 143. sayfaya kadar Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n s\u00fbre, \u00e2yet, kelime ve harflerinin adedini bildiren Arap\u00e7a bir b\u00f6l\u00fcm vard\u0131r. Burada s\u00fbrelerin Mekk\u00ee ve Meden\u00ee olduklar\u0131 bildirilmi\u015f, istisn\u00e2 olan \u00e2yetler g\u00f6sterilmi\u015ftir. Bu b\u00f6l\u00fcm\u00fcn kenar\u0131nda el yaz\u0131s\u0131yla \u201c<i>Env\u00e2ru\u2019l-A\u015f\u0131k\u00een<\/i>\u2019den ahzolunmu\u015ftur\u201d ibaresi yer almaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kitap \u0130stanbul\u2019da 1284 t\u00e2r\u00eehinde bas\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Umumi ve hus\u00fbs\u00ee k\u00fct\u00fcphanelerde bir\u00e7ok n\u00fcshas\u0131 mevcut olan bu kitab\u0131n bir n\u00fcshas\u0131 da S\u00fcleymaniye K\u00fct\u00fcphanesi H. Re\u015fid Efendi B\u00f6l\u00fcm\u00fc 12 numarada bulunmaktad\u0131r.<b><\/b><\/p>\n<div><br clear=\"all\" \/><\/p>\n<hr align=\"left\" size=\"1\" width=\"33%\" \/>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftnref1\">[1]<\/a> \u201cBu Rabbimin ihsan\u0131ndan bana verdi\u011fi bir nimettir. Yoksa benim hak etti\u011fim bir \u015fey de\u011fildir.\u201d<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftnref2\">[2]<\/a> \u0130stanbul, 1284, mukaddime.<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftnref3\">[3]<\/a> Bakara, 121, \u201cKendilerine Kit\u00e2b\u2019\u0131 verdi\u011fimiz ehliyetli kimseler\u2026\u201d<\/p>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<p><a title=\"\" href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/GM-As%C4%B1stan-7\/Desktop\/Yuksek_Lisans_Tezi_Murat_Kaya.doc#_ftnref4\">[4]<\/a> \u0130stanbul, 1284, mukaddime.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fcellif, bu k\u0131ymetli eserini tefs\u00eer, hadis, tarih ve di\u011fer kitaplarda yeri geldik\u00e7e zikrolunan \u00e2yet-i kerimelerin Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Kerim\u2019de hangi s\u00fbrenin ka\u00e7\u0131nc\u0131 \u00e2yeti oldu\u011funu kolayca bulmaya yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in kaleme ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemekte;&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"enabled":false},"version":2}},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4457","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p3G27m-19T","jetpack_likes_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4457","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4457"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4457\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7292,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4457\/revisions\/7292"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4457"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4457"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kuranvesunnetyolunda.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4457"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}